Załącznik do uchwały nr 2887/421/III/2010 
Zarządu Województwa Śląskiego 
z dnia 26.10.2010 r. 

WYTYCZNE INSTYTUCJI POŚREDNICZĄCEJ W SPRAWIE UDZIELANIA POMOCY  NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W RAMACH 
DZIAŁANIA 6.2 - WSPARCIE ORAZ PROMOCJA PRZEDSIĘBIORCZOŚCI I  SAMOZATRUDNIENIA 
ORAZ 
PODDZIAŁANIA 8.1.2 - WSPARCIE PROCESÓW ADAPTACYJNYCH I MODERNIZACYJNYCH W REGIONIE 
PROGRAMU OPERACYJNEGO KAPITAŁ LUDZKI W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM

SPIS TREŚCI

WPROWADZENIE/ DEFINICJE  (str. 4-5)
CZĘŚĆ I     OGÓLNE ZASADY UDZIELANIA WSPARCIA 
ROZDZIAŁ I   
1.1. OBOWIĄZKI BENEFICJENTA – OPERATORA WSPARCIA FINANSOWEGO ZWIĄZANE                          Z PRZYGOTOWANIEM   I REALIZACJĄ PROJEKTU (str.8)
1.2.  WYMAGANIA WOBEC BENEFICJENTÓW – OPERATORÓW  WSPARCIA  FINANSOWEGO (str. 10)
1.3.  TYP PROJEKTÓW (str. 10)
1.3.1. Działanie 6.2 POKL  (str. 10)
1.3.2. Poddziałanie 8.1.2 POKL (str. 11)
1.3.3. Etapy realizacji projektu (str. 11)
1.4.  UCZESTNICY PROJEKTU – BEZPOŚREDNI ODBIORCY POMOCY (str. 13)
1.5.  LOKALIZACJA PROJEKTU (str. 14)

ROZDZIAŁ II
2.1.   FORMY PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ ZAŁOŻONEJ W RAMACH PROJEKTU (str. 14)
2.1.1. Zmiana formy prowadzenia działalności (str. 14)
2.2. ZAKŁADANIE SPÓŁDZIELNI (str. 15)
2.3. ZAKŁADANIE SPÓŁDZIELNI  SOCJALNEJ (str. 16)

CZĘŚĆ II      PROCEDURY POSTĘPOWANIA DOTYCZĄCE REALIZACJI PROJEKTU 

ROZDZIAŁ III 
3.1. DOKUMENTY NIEZBĘDNE DO PRAWIDŁOWEJ REALIZACJI PROJEKTU (str. 17)
3.2. REKRUTACJA UCZESTNIKÓW PROJEKTU (str. 18)
3.2.1.  Regulamin rekrutacji uczestników projektu (str. 20)
3.2.2. Formularz rekrutacyjny (str. 21)
3.2.3. Karta oceny formularza rekrutacyjnego (str. 21)
3.2.4. Regulamin przyznawania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości (str. 22)
3.3. TRYB ROZPATRYWANIA WNIOSKÓW O PRZYZNANIE WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI (str. 22)

ROZDZIAŁ IV  - PROCEDURA ODWOŁAWCZA DLA UCZESTNIKÓW PROJEKTU  (str. 30)
4.1.ODWOŁANIE OD OCENY FORMALNEJ WNIOSKU O PRZYZNANIE WSPARCIA  FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI  (str. 31)
4.2. ODWOŁANIE OD OCENY MERYTORYCZNEJ WNIOSKU O PRZYZNANIE WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI (str. 31)

CZĘŚĆ III   SZCZEGÓŁOWE ZASADY REALIZACJI POSZCZEGÓLNYCH FORM WSPARCIA

ROZDZIAŁ V -  ZASADY REALIZACJI WSPARCIA DORADCZO-SZKOLENIOWEGO (PROWADZĄCEGO DO OTWARCIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ)  (str. 33)

ROZDZIAŁ VI -  ZASADY REALIZACJI WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI (str.34)
6.1. WNIOSEK O PRZYZNANIE WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI (str. 34)
6.1.1. Przyznanie spółdzielni/ spółdzielni socjalnej wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości      (str. 36)
6.2. ZAKRES MERYTORYCZNY WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI (str. 36)
6.3. UMOWA NA OTRZYMANIE WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI (str. 39)
6.3.1. Umowa na otrzymanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości w formie spółdzielni/spółdzielni socjalnej  (str. 40)
6.4. PROPONOWANE FORMY ZABEZPIECZENIA WYKONANIA UMOWY NA OTRZYMANIE WSPARCIA FINANSOWEGO (str. 41)

ROZDZIAŁ VII  - ZASADY REALIZACJI WSPARCIA POMOSTOWEGO 
7.1. PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE  (str. 43)
7.2. PROCEDURA PRZYZNAWANIA PODSTAWOWEGO WSPARCIA POMOSTOWEGO (str. 43)
7.2.1. Procedura przyznawania podstawowego wsparcia pomostowego spółdzielni/spółdzielni socjalnej (str. 47)
7.3.  PRZEDŁUŻONE WSPARCIE POMOSTOWE (str. 47)
7.4 .PROCEDURA PRZYZNAWANIA PRZDŁUŻONEGO WSPARCIA FINANSOWEGO (str.47)
7.4.1 . Procedura przyznawania przedłużonego wsparcia pomostowego spółdzielni/ spółdzielni socjalnej (str. 50)
	
ROZDZIAŁ VIII  - POMOC PUBLICZNA UDZIELANA W RAMACH PROJEKTU 
8.1. ZASADY OGÓLNE (str. 51)
8.2. ZASADY SZCZEGÓŁOWE (str. 52)
8.2.1. Weryfikacja uprawnień do otrzymania pomocy de minimis (str. 52)
8.2.2. Ustalanie dopuszczalnego pułapu wartości pomocy(str. 53)
8.2.2.1. Kumulacja pomocy de minimis (str. 53)
8.2.2.2 .Kumulacja pomocy de minimis i pomocy publicznej (str. 53)
8.2.2.3. Obliczanie wartości pomocy de minimis (str. 54)
8.2.3. Wydawanie zaświadczeń o udzielonej pomocy (str. 54)
8.2.4.Monitorowanie pomocy de minimis (str. 55)
CZĘŚĆ IV    MONITOROWANIE I KONTROLA PROJEKTU
ROZDZIAŁ IX  -  KONTROLA PROJEKTU (str. 57)

ROZDZIAŁ X  -  PRZEPISY KOŃCOWE (str. 58)

WYKAZ ZAŁĄCZNIKÓW  (str. 59)

WPROWADZENIE

Niniejsze Wytyczne adresowane są do beneficjentów - operatorów wsparcia finansowego,  którzy realizują projekty w zakresie Działania 6.2 i Poddziałania 8.1.2 Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (POKL), jak również do uczestników tych projektów, którzy otrzymują wsparcie finansowe  i doradcze od beneficjenta – operatora wsparcia finansowego. Wytyczne stanowią jedynie uzupełnienie zasad i procedur realizacji projektów dofinansowywanych z POKL, szczegółowo opisanych w dokumentach programowych, w tym w Szczegółowym Opisie Priorytetów Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki 2007-2013 oraz Systemie Realizacji Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki.
Celem wsparcia realizowanego w ramach Działania 6.2 Wsparcie oraz promocja przedsiębiorczości 
i samozatrudnienia POKL jest promowanie postaw kreatywnych i przedsiębiorczych oraz wspieranie rozwiązań i inicjatyw służących tworzeniu nowych miejsc pracy w obszarze przedsiębiorczości 
i samozatrudnienia. 
Natomiast celem działań  realizowanych w ramach Poddziałania 8.1.2 Wsparcie procesów adaptacyjnych                    i modernizacyjnych w regionie POKL, jest wsparcie adaptacyjności pracowników i przedsiębiorstw 
oraz procesów związanych z wprowadzaniem zmian gospodarczych w przedsiębiorstwach poprzez tworzenie i wdrażanie w ramach projektów programów typu outplacement. Jednym z elementów outplacementu ukierunkowanym na rzecz rozwoju przedsiębiorczości i promowania postaw przedsiębiorczych oraz wspierania rozwiązań służących tworzeniu nowych miejsc pracy jest przyznanie środków na rozwój przedsiębiorczości.
Dla realizacji powyższych celów przewidziany został w ramach POKL zestaw form wsparcia                                  i instrumentów adresowanych do osób fizycznych – potencjalnych uczestników projektu, zamierzających rozpocząć działalność gospodarczą, obejmujący m.in.: wsparcie doradcze i szkoleniowe oferowane                         w momencie zakładania firmy oraz w początkowym okresie jej funkcjonowania, przyznanie środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości, a także możliwość uzyskania wsparcia pomostowego                            o charakterze doradczym i finansowym przez okres do 12 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności gospodarczej.
Realizacja tego typu projektów, powierzona będzie przez IP na rzecz beneficjentów - operatorów wsparcia finansowego, którzy w ramach działań objętych projektem będą dokonywać rozdysponowania środków finansowych na rzecz uczestników projektu. Dlatego należy zapewnić aby realizacja projektów odbywała się w oparciu o jasno zdefiniowane kryteria rekrutacji (w sposób gwarantujący, że wsparcie kierowane jest do osób, które w największym stopniu spełniają określone wymogi kwalifikowalności)  i oceny planowanych do realizacji przedsięwzięć.
Mając na uwadze powyższe założenia IP opracowała przedmiotowe Wytyczne, które opisują procedurę przyznawania przez beneficjentów – operatorów wsparcia finansowego, w ramach realizowanych przez nich projektów, środków na rozwój przedsiębiorczości, przekazywanych następnie uczestnikom projektu. 

DEFINICJE

1.	Beneficjent (Operator wsparcia finansowego) w ramach Działania 6.2 Wsparcie oraz promocja przedsiębiorczości i samozatrudnienia bądź  Poddziałania 8.1.2 Wsparcie procesów adaptacyjnych i modernizacyjnych w regionie POKL – każdy podmiot z wyłączeniem osób fizycznych (nie dotyczy osób prowadzących działalność gospodarczą lub oświatową na podstawie przepisów odrębnych) - realizujący projekt na podstawie umowy o dofinansowanie.  
2.	Beneficjent pomocy – podmiot prowadzący działalność gospodarczą, zgodnie z regułami konkurencji określonymi w przepisach  tytułu VII rozdziału 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (TFUE), który otrzymał pomoc  de minimis;
3.	Doradztwo (indywidualne/grupowe) - usługa udzielona uczestnikowi/om projektu/ beneficjentowi pomocy, której celem jest rozwiązanie lub przedstawienie propozycji rozwiązania konkretnego problemu oraz opracowanie i/lub wdrożenie rozwiązań zaproponowanych przez osobę lub podmiot udzielający usługi doradczej. Doradztwo indywidualne nie obejmuje pomocy indywidualnej opiekuna;
4.	Działalność gospodarcza - jest to zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły, zgodnie z zapisami ustawy z dnia             2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity: Dz.U. z 2007 Nr 155 poz. 1095, z późn. zm.). Dla potrzeb niniejszych Wytycznych przez prowadzenie działalności gospodarczej rozumie się także udział w spółkach cywilnych, jawnych oraz partnerskich, a także członkostwo w spółdzielniach;
5.	Dzień roboczy – należy przez to rozumieć kolejno następujące po sobie dni za wyjątkiem sobót,                  o ile są one wolnym dniem od pracy oraz dni ustawowo wolnych od pracy określonych w ustawie              z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz. U. Nr 4 poz. 289, z późn. zm);  
6.	Dzień rozpoczęcia działalności gospodarczej – na potrzeby niniejszych Wytycznych IP oraz IP2 w województwie śląskim uznaje dzień wskazany jako data rozpoczęcia działalności we wpisie                     do ewidencji działalności gospodarczej lub datę zarejestrowania w KRS. Za datę rozpoczęcia działalności gospodarczej przez spółdzielnię lub  spółdzielnię socjalną uznaje się datę określoną                   w Umowie na otrzymanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, wynikającą                              z uchwały członków założycieli spółdzielni.

7.	Instytucja Pośrednicząca w skrócie IP– organ administracji publicznej lub inna jednostka sektora finansów publicznych, której została powierzona, w drodze porozumienia zawartego z Instytucją Zarządzającą, część zadań związanych z realizacją programu operacyjnego. W województwie śląskim rolę IP pełni Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego, Wydział Europejskiego Funduszu Społecznego;
8.	Instytucja Pośrednicząca II stopnia (Instytucja Wdrażająca) w skrócie IP2 – podmiot publiczny lub prywatny odpowiedzialny za realizację części lub całości priorytetów programu operacyjnego na podstawie odpowiednio porozumienia lub umowy o dofinansowanie realizacji powierzonych jej zadań. W województwie śląskim rolę IP2 pełni Wojewódzki Urząd Pracy                            w Katowicach;
9.	Instytucja Zarządzająca w skrócie IZ – minister właściwy do spraw rozwoju regionalnego, odpowiedzialny za przygotowanie i realizację programu operacyjnego;
10.	Kwota minimalnego wynagrodzenia – oznacza to kwotę określoną w obwieszczeniu Prezesa Rady Ministrów wydawanym na podstawie art. 2 ust. 4 ustawy z dnia z dnia 10 października 2002 r.  o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2002 r. Nr 200, poz. 1679 z późn. zm.).

11.	Plan Działania - roczny dokument planistyczno-operacyjnym stanowiący doprecyzowanie                           (w okresie obowiązywania Planu Działania) zapisów POKL oraz Szczegółowego Opisu Priorytetów PO KL. Plan Działania ma na celu przedstawienie założeń Instytucji Pośredniczącej                     w danym roku co do preferowanych form wsparcia (typów projektów), podziału środków finansowych na wybrane typy projektów oraz szczegółowych kryteriów wyboru projektów, które będą stosowane w roku obowiązywania Planu Działania;
12.	Podstawowe wsparcie pomostowe – wsparcie pomostowe w okresie do 6 miesięcy od dnia  zawarcia umowy o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego, obejmujące finansowe wsparcie pomostowe którego maksymalna wysokość nie może przekroczyć  równowartości minimalnego wynagrodzenia obowiązującego na dzień wypłacenia dotacji za każdy miesiąc jej prowadzenia, połączone z doradztwem, szkoleniami oraz pomocą w efektywnym wykorzystaniu dotacji (wyłącznie dla osób, które rozpoczęły działalność w ramach danego projektu);
13.	Pomoc de minimis – należy przez to rozumieć inną niż pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie, pomoc spełniającą przesłanki określone we właściwych przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących pomocy de minimis innej niż pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie;
14.	Potencjalny uczestnik projektu - osoba fizyczna, która ubiega się o zakwalifikowanie do  udziału  w projekcie i złożyła Formularz rekrutacyjny;
15.	Projekt – przedsięwzięcie realizowane na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w ramach programu operacyjnego na podstawie umowy o dofinansowanie, zawieranej między beneficjentem                                 a Instytucją Pośredniczącą albo Instytucją Pośredniczącą II stopnia (Instytucją Wdrażającą).                       W województwie śląskim umowa o dofinansowanie w ramach Działania 6.2 oraz Poddziałania 8.1.2 POKL, zawierana jest między beneficjentem a Instytucją Pośredniczącą II stopnia (Instytucją Wdrażającą).
16.	Przedłużone wsparcie pomostowe – wsparcie pomostowe udzielane po zakończeniu podstawowego wsparcia pomostowego nie dłużej niż  do 12 miesięcy od dnia zawarcia umowy                       o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego, obejmujące finansowe wsparcie pomostowe, którego maksymalna wysokość nie może przekroczyć  równowartości minimalnego wynagrodzenia obowiązującego na dzień wypłacenia dotacji za każdy miesiąc jej prowadzenia, połączone z doradztwem, szkoleniami oraz pomocą w efektywnym wykorzystaniu dotacji (wyłącznie dla osób, które rozpoczęły działalność w ramach danego projektu oraz otrzymały podstawowe wsparcie pomostowe);
17.	Środki obrotowe – oznacza to środki obrotowe zdefiniowane w ustawie z dnia z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jednolity: Dz. U. z 2009 r. Nr 152, poz. 1223, z  późn. zm.);
18.	Uczestnik projektu (Bezpośredni odbiorca wsparcia ) – osoba fizyczna, która została zakwalifikowana do udziału  w projekcie, zamierzająca rozpocząć działalność gospodarczą.                          W trakcie realizacji projektu uczestnik projektu może zmienić swój status  z „osoby fizycznej zamierzającej rozpocząć działalność gospodarczą” na „osobę fizyczną, która założyła działalność gospodarczą w trakcie korzystania ze wsparcia szkoleniowo-doradczego  w ramach projektu”. Uczestnik projektu, który jest jednocześnie beneficjentem pomocy publicznej na użytek niniejszych Wytycznych nazywany jest „uczestnikiem projektu (beneficjentem pomocy)”;
19.	Wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości – wsparcie kapitałowe dla nowopowstałego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą udzielane do wysokości 40 000 PLN na osobę (lub 20 000 PLN na osobę w przypadku  spółdzielni lub spółdzielni socjalnej).

CZĘŚĆ I     
OGÓLNE ZASADY UDZIELANIA WSPARCIA

Wytyczne są dokumentem szczegółowo opisującym  procedurę udzielania wsparcia finansowego 
na rozwój przedsiębiorczości w ramach Działania 6.2 Wsparcie oraz promocja przedsiębiorczości                               i samozatrudnienia i Poddziałania 8.1.2 Wsparcie procesów adaptacyjnych i modernizacyjnych w regionie. Niniejsze Wytyczne nie obejmują kwestii ogólnych związanych z wdrażaniem Działania 6.2 POKL czy Poddziałania 8.1.2 POKL. W związku  z powyższym, beneficjent korzystając z niniejszego dokumentu winien jego zawartość uzupełnić o informacje zawarte w poniżej wskazanych dokumentach (w wersji obowiązującej na dzień składania wniosku o dofinansowanie projektu): 
- odpowiednim Planem Działania (zawierającym m.in. kryteria wyboru projektów dotyczące danego konkursu);
- odpowiednią Dokumentacją Konkursową (zawierającą m.in. szczegółowe informacje nt. zakresu merytorycznego projektu), 

Beneficjent po podpisaniu umowy o dofinansowanie projektu z Wojewódzkim Urzędem Pracy w Katowicach (IP2) umieści, na stronie internetowej projektu, informację zawierającą niezbędne dane umożliwiające osobom zainteresowanym udziałem w projekcie zgłoszenie się do projektu, tj. beneficjenta pełniącego funkcję operatora wsparcia finansowego. Informacja ta powinna zawierać  co najmniej: numer i nazwę projektu, grupę docelową wsparcia, sposób rekrutacji uczestników projektu, okres realizacji projektu, dane osoby do kontaktu, planowany termin rekrutacji. W przypadku nie ujęcia w budżecie projektu kosztów stworzenia strony internetowej, beneficjent jest zobowiązany do umieszczenia powyższej informacji na stronie komercyjnej działalności beneficjenta. Jednocześnie beneficjent jest zobowiązany do opublikowania powyższych danych w lokalnej prasie o zasięgu regionalnym oraz umieszczenia na tablicy informacyjnej w miejscu ogólnodostępnym, np. w biurze projektu, siedzibie beneficjenta. Sposób upowszechnienia informacji musi odbywać się zgodnie z przepisami ustawy  o ochronie danych osobowych z dnia 29 sierpnia 1997 r. (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 101,   poz.  926, z późn. zm.). Jednocześnie Wojewódzki Urząd Pracy w Katowicach (IP2) umieści powyższe informacje  na swojej stronie internetowej. Zarówno beneficjent, jak i  IP2 są zobowiązane do bieżącego aktualizowania powyższych danych w przypadku powzięcia wiadomości o ich zmianie.

ROZDZIAŁ I   
1.1 OBOWIĄZKI BENEFICJENTA – OPERATORA WSPARCIA FINANSOWEGO ZWIĄZANE Z PRZYGOTOWANIEM I REALIZACJĄ PROJEKTU

Do obowiązków beneficjenta, realizującego projekt w zakresie udzielania wsparcia finansowego 
na rozwój przedsiębiorczości w ramach Działania 6.2 lub Poddziałania 8.1.2 POKL należy przede wszystkim:
•	Opracowanie i przedłożenie IP2 wniosku o dofinansowanie projektu, zawierającego szczegółowe informacje na temat zakresu planowanego wsparcia, w tym odnośnie:
•	sposobu i trybu rekrutacji uczestników projektu (beneficjent ma obowiązek przyjąć do rozpatrzenia zgłoszenia wszystkich osób, które w okresie rekrutacji przedłożą stosowne dokumenty – kolejność zgłoszeń nie może być kryterium przyjęcia dokumentów aplikacyjnych);
•	planowanego zakresu wsparcia doradczo-szkoleniowego (w szczególności założeń programowych, zakresu tematycznego, metodologii nauczania, wykazu doradców i wykładowców, wymiaru godzinowego, liczebności grup);
•	kryteriów selekcji uczestników projektu, którym zostaną przyznane środki na rozwój
przedsiębiorczości;
•	liczby osób, którym zostanie przyznana jednorazowa dotacja inwestycyjna oraz kwoty środków przeznaczonych na ten cel;
•	liczby osób, którym zostanie przyznane wsparcie pomostowe oraz kwoty środków przeznaczonych 
na ten cel; 
•	sposobu i trybu monitorowania prawidłowości realizacji i wydatkowania przyznanego wsparcia 
(w okresie realizacji projektu);
•	Przygotowanie dokumentów umożliwiających prawidłową realizację projektu oraz przekazanie ich                                do zatwierdzenia przez IP2.
•	Przeprowadzenie akcji informacyjnej przed rekrutacją, służącej pozyskaniu uczestników projektu                      i dokonanie rekrutacji uczestników projektu zgodnie z zasadą równości dostępu, w sposób bezstronny w  oparciu o  przejrzyste procedury.
•	Realizacja wsparcia doradczo-szkoleniowego, w tym w szczególności zapewnienie odpowiednio przygotowanej kadry wykładowców, zaplecza organizacyjnego i merytorycznego dla uczestników projektu, materiałów dydaktycznych, itp. 
•	Dokonanie podziału środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości pomiędzy uczestników projektu na podstawie kryteriów opisanych we wniosku o dofinansowanie projektu oraz przy zagwarantowaniu bezstronności i przejrzystości zastosowanych procedur.
•	Przestrzeganie przepisów wspólnotowych i krajowych dotyczących udzielania pomocy de minimis. 
•	Przeprowadzenie co najmniej jednej wizyty mającej na celu weryfikację prawidłowości wydatkowania środków, w ramach wsparcia na rozwój przedsiębiorczości przez  beneficjenta pomocy, w okresie                     do 12 miesięcy od dnia rozpoczęcia działalności gospodarczej.
•	Określenie sposobu rozliczania wydatków poniesionych przez uczestników projektu (beneficjentów pomocy) oraz weryfikacji wymaganego czasookresu prowadzenia działalności gospodarczej. 
•	Przestrzeganie zapisów dokumentów programowych i aktów prawnych dotyczących wdrażania 
POKL, każdorazowo wskazanych w odpowiedniej dokumentacji konkursowej, jak i zaleceń zawartych w samej dokumentacji dotyczącej konkursu, na który beneficjent złożył wniosek 
o dofinansowanie.  
•	Realizacja oraz rozliczenie projektu zgodnie z Umową o dofinansowanie.

1.2  WYMAGANIA WOBEC BENEFICJENTÓW – OPERATORÓW WSPARCIA FINANSOWEGO

Beneficjenci aplikujący o wsparcie powinni posiadać udokumentowane doświadczenie w zakresie realizacji projektów z zakresu promocji przedsiębiorczości lub ekonomii społecznej (np. ośrodki Krajowego Systemu usług, instytucje rynku pracy, w tym publiczne służby zatrudnienia, uczelnie wyższe, organizacje pozarządowe zajmujące się wspieraniem przedsiębiorczości, agencje rozwoju regionalnego                       i lokalnego, jednostki naukowo-badawcze).   
Do ubiegania się o dofinansowanie projektu uprawnieni są tylko beneficjenci, którzy nie zalegają                         z uiszczaniem podatków, jak również z opłacaniem składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, Fundusz Pracy, Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych lub innych należności wymaganych odrębnymi przepisami  i jednocześnie spełniają szczegółowe kryteria dostępu i ogólne kryteria merytoryczne - określone w odpowiednim Planie Działania i Dokumentacji Konkursowej.
O dofinansowanie nie mogą ubiegać się podmioty podlegające wykluczeniu z ubiegania się 
o dofinansowanie na podstawie art. 207 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Wymagania dotyczące realizacji projektu w partnerstwie lub zlecania w ramach projektu poszczególnych zadań określone są każdorazowo w  odpowiedniej dokumentacji konkursowej dotyczącej danego działania/poddziałania.

1.3  TYP PROJEKTÓW

Zarówno w ramach Działania 6.2 jak i Poddziałania 8.1.2 POKL przewidziana jest możliwość realizacji typu projektu mającego na celu zapewnienie osobom, które mają zamiar rozpocząć prowadzenie własnej działalności gospodarczej, bezpośredniego i kompleksowego wsparcia w tym zakresie. 
Poszczególny projekt, realizowany w ramach Działania 6.2 czy Poddziałania 8.1.2 POKL nie musi obejmować wszystkich form wsparcia wymienionych w danym typie projektu wskazanych poniżej.
Jednak ze względu na zapewnienie kompleksowości wsparcia  rekomenduje się zaproponowanie osobom rekrutowanym pełnego katalogu pomocy zawierającego zarówno usługi szkoleniowe, doradcze, przyznanie środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości, jak i wsparcia pomostowego.

1.3.1 DZIAŁANIE 6.2 POKL

Na zasadach określonych w niniejszych Wytycznych możliwa jest realizacja następującego typu projektu:

1.Wsparcie dla osób zamierzających rozpocząć działalność gospodarczą (w tym na założenie spółdzielni lub spółdzielni socjalnej) poprzez zastosowanie następujących instrumentów (jednego lub kilku): 

a)	doradztwo (indywidualne i grupowe) oraz szkolenia umożliwiające uzyskanie wiedzy 
i umiejętności potrzebnych do założenia i prowadzenia działalności gospodarczej; 

b)	przyznanie środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości (w tym w formie spółdzielni 
lub spółdzielni socjalnej - o ile wszyscy udziałowcy są osobami, które rozpoczęły prowadzenie działalności w wyniku uczestnictwa w projekcie realizowanym w ramach przedmiotowego działania), do wysokości 40 tys. zł  (lub 20 tys. na osobę w przypadku spółdzielni lub spółdzielni socjalnej); 

c)	wsparcie pomostowe (podstawowe oraz przedłużone) w okresie do 6 / 12 miesięcy od dnia zawarcia umowy o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego, obejmujące finansowe wsparcie pomostowe, wypłacane miesięcznie w kwocie do wysokości minimalnego wynagrodzenia obowiązującego na dzień wypłacenia dotacji za każdy miesiąc jej prowadzenia oraz szkolenia                      i doradztwo w zakresie efektywnego wykorzystania dotacji (wyłącznie dla osób, które rozpoczęły działalność w ramach danego projektu).

W  odniesieniu do  beneficjenta  jakim jest powiatowy urząd pracy,  zakres wsparcia (kwoty, stawki,  formy wsparcia zaliczane do usług i instrumentów rynku pracy) oraz grupę docelową określają przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity:                   Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415, z późn. zm.)  

1.3.2 PODDZIAŁANIE 8.1.2 POKL

Na zasadach określonych w niniejszych Wytycznych możliwa jest realizacja następującego typu projektu:

1. Wsparcie dla osób zamierzających rozpocząć działalność gospodarczą  poprzez zastosowanie 
co najmniej jednego z następujących instrumentów :

a)	doradztwo (indywidualne i grupowe) oraz szkolenia umożliwiające uzyskanie wiedzy                                   i umiejętności potrzebnych do założenia i prowadzenia działalności gospodarczej,

b)	przyznanie środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości  do wysokości 40 tys. PLN                             na osobę,

c)	wsparcie pomostowe (podstawowe i przedłużone)  w okresie do 6/ 12 miesięcy od dnia zawarcia umowy o udzielenie podstawowego wsparcia finansowego, obejmujące finansowe wsparcie pomostowe, wypłacane miesięcznie w kwocie nie wyższej niż równowartość minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w dniu wypłacenia dotacji, połączone z doradztwem oraz pomocą w efektywnym wykorzystaniu dotacji (wyłącznie dla osób, które rozpoczęły działalność w ramach danego projektu).

1.3.3 ETAPY REALIZACJI PROJEKTU

Realizacja projektu polegającego na przyznaniu środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości obejmuje następujące etapy:

1.	ETAP - realizację wsparcia doradczo-szkoleniowego przed założeniem działalności gospodarczej. 

2.	ETAP - Przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości dla uczestników projektu (beneficjentów pomocy)  wybranych zgodnie z procedurami. 

Efektem wsparcia udzielanego w trakcie realizacji dwóch pierwszych etapów projektu będzie  doprowadzenie jak największej liczby odbiorców pomocy do rozpoczęcia działalności gospodarczej.

3.	 ETAP - Przyznanie  wsparcia pomostowego (podstawowego i przedłużonego) w postaci usług doradczo-szkoleniowych po założeniu działalności gospodarczej (dotyczy Działania 6.2 POKL) bądź doradztwa oraz pomocy w efektywnym wykorzystaniu dotacji (dotyczy Poddziałania 8.1.2 POKL).
 
4.	ETAP - Przyznanie wsparcia pomostowego w postaci  finansowego wsparcia pomostowego. 

Dwa ostatnie etapy powinny polegać na kontynuacji udzielania wsparcia tym odbiorcom pomocy, którzy na skutek korzystania ze wsparcia szkoleniowego oraz doradczego (o charakterze podstawowym)                               w ramach pierwszego etapu projektu, rozpoczęli działalność gospodarczą (drugi etap). Uczestnicy projektu (beneficjenci pomocy), którzy kontynuują udział w trzecim i czwartym  etapie projektu są nadal uprawnieni do:
•	korzystania z usług szkoleniowych oraz doradczych stanowiących pomoc w efektywnym wykorzystaniu wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości oraz finansowego wsparcia pomostowego,
•	opieki indywidualnego doradcy.
Formy wsparcia przewidziane w ramach realizacji trzeciego i czwartego etapu projektu winny być oparte na zasadzie dobrowolności, tzn. uczestnik projektu decyduje o rodzajach wsparcia z jakich chce skorzystać. Udzielenie pomostowego wsparcia finansowego w ramach projektu na rzecz  uczestnika projektu (beneficjenta pomocy), następuje na podstawie umowy zawartej pomiędzy uczestnikiem (beneficjentem pomocy) a beneficjentem (operatorem wsparcia finansowego) i nie może być uzależnione od skorzystania z ww. usług.  

O wsparcie pomostowe, a także wparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości ma prawo ubiegać się każdy uczestnik projektu, który rozpocznie działalność gospodarczą w trakcie korzystania ze wsparcia szkoleniowo-doradczego w ramach projektu. 
Dopuszczalna jest możliwość ubiegania się o dwie przewidziane formy wsparcia lub tylko o jedną (np. tylko o wsparcie pomostowe lub tylko o wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości). 
Z powyższego wynika, że obie formy wsparcia w żaden sposób od siebie nie zależą ani nie wynikają 
z siebie nawzajem. Wnioskowanie i w konsekwencji uzyskanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości nie zobowiązuje do ubiegania się o przyznanie wsparcia pomostowego. Nie stanowi ono również przesłanki umożliwiającej wnioskowanie o wsparcie pomostowe, a co za tym idzie brak wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości nie wyklucza możliwości starania się wsparcie pomostowe. Jednakże przedłużone wsparcie pomostowe może uzyskać wyłącznie osoba, która otrzymała podstawowe wsparcie pomostowe.

Gdy wartość środków przeznaczona na: wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości, pomostową pomoc finansową w ramach podstawowego oraz przedłużonego wsparcia pomostowego została przewidziana dla określonej liczby uczestników projektu – mniejszej niż liczba uczestników uprawnionych do ubiegania się o ww. formy wsparcia, beneficjent (operator wsparcia finansowego) powinien poinformować zainteresowane strony o procedurach przyznawania pomocy.

1.4   UCZESTNICY PROJEKTU – BEZPOŚREDNI ODBIORCY POMOCY 

Odbiorcami pomocy w projekcie realizowanym w ramach Działania 6.2 czy Poddziałania 8.1.2 POKL mogą być wszystkie osoby kwalifikujące się do wsparcia zgodnie z zapisami Szczegółowego Opisu Priorytetów POKL, odpowiedniego Planu Działania, odpowiedniej dokumentacji konkursowej oraz zapisami wniosku o dofinansowanie projektu. Uczestnicy projektu muszą zostać wybrani zgodnie                               ze sposobem rekrutacji opisanym we wniosku aplikacyjnym i regulaminie rekrutacji opracowanym przez beneficjenta. 

W odpowiednim Planie Działania  mogą zostać wprowadzone szczegółowe kryteria dotyczące grupy docelowej: 
- kryteria dostępu - których spełnienie jest obligatoryjne i/lub 
- kryteria strategiczne - których spełnienie będzie skutkowało uzyskaniem dodatkowych punktów podczas oceny merytorycznej wniosku. 

Dokumentem, który w najbardziej szczegółowy sposób określa kwalifikowalność grupy docelowej jest każdorazowo Dokumentacja Konkursowa do Działania 6.2 lub  Poddziałania 8.1.2 POKL.

Niezależnie od tego, czy beneficjent realizuje projekt w ramach Działania 6.2 czy Poddziałania 8.1.2 wsparciem w ramach projektu nie mogą zostać objęte osoby, które:
•	nie kwalifikują się do grupy wskazanej jako możliwa do objęcia wsparciem w odpowiedniej dokumentacji konkursowej,
•	osoby, które posiadały zarejestrowaną działalność gospodarczą, tj. wpis do rejestru Ewidencji Działalności Gospodarcze, były zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym, lub prowadziły działalność na podstawie odrębnych przepisów (w tym m.in. działalność adwokacką, komorniczą lub oświatową) w okresie 12 miesięcy poprzedzających dzień przystąpienia do projektu (nie dotyczy osób, które we wskazanym okresie posiadały zarejestrowaną działalność gospodarczą poza granicami Polski),
•	osoby, które posiadały wpis do Krajowego Rejestru Sądowego jako założyciel innej spółdzielni                           w okresie 12 miesięcy poprzedzających dzień przystąpienia do projektu (dotyczy wyłącznie Działania 6.2 POKL),
•	osoby, które równolegle korzystają z innych środków publicznych, w tym zwłaszcza  środków Funduszu Pracy, PFRON, oraz środków oferowanych w ramach POKL na pokrycie wydatków związanych z podjęciem oraz prowadzeniem działalności gospodarczej bądź też założeniem spółdzielni lub spółdzielni socjalnej,
•	osoby pozostające w ciągu ostatnich 2 lat, w stosunku pracy lub innym (umowy cywilnoprawne) z beneficjentem, partnerem lub wykonawcą w ramach projektu, w tym również osoby, które łączy lub łączył z przedstawicielami tych podmiotów (pełnomocnikami lub organami) i/lub pracownikiem jednego z tych podmiotów  uczestniczącym w procesie rekrutacji i oceny biznesplanów:
•	związek małżeński, stosunek pokrewieństwa i powinowactwa i/lub 
•	związek z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli. 

Osoby zgłaszające chęć udziału w projekcie zobowiązane są do złożenia w momencie przystępowania                     do projektu Oświadczenia o niepozostawaniu w stosunku zatrudnienia z Beneficjentem, Partnerem                         lub wykonawcą w ramach projektu, stanowiącego  załącznik do niniejszych Wytycznych. 

Kwalifikowalność osób zgłaszających chęć udziału w projekcie weryfikowana jest przez beneficjenta 
na etapie rekrutacji do projektu na podstawie wypełnionego przez potencjalnego uczestnika projektu, formularza rekrutacyjnego i złożonych przez niego oświadczeń.

1.5  LOKALIZACJA PROJEKTU 

Wniosek o dofinansowanie projektu jest składany do IP2. Lokalizacja projektu powinna odpowiadać kryteriom dostępu określonym w Planie Działania sporządzonym na rok, w którym wnioskodawca przewiduje ubieganie się o dofinansowanie.

Działalność gospodarcza musi zostać zarejestrowana przez uczestnika projektu na obszarze województwa śląskiego. Jeżeli nie wprowadzono dodatkowego kryterium dostępu na poziomie Planu Działania, obowiązującego na dany rok polegającego na określeniu, iż działalność musi być prowadzona w miejscu zarejestrowania, oznacza to, iż działalność gospodarcza może być prowadzona w innym województwie,              niż faktycznie zarejestrowana lub na terenie całego kraju.

ROZDZIAŁ II

2.1   FORMY PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ ZAŁOŻONEJ                          W RAMACH PROJEKTU 

Przedsiębiorca rozpoczynający działalność gospodarczą ma swobodę wyboru formy organizacyjno-prawnej przedsiębiorstwa, z zastrzeżeniem odrębnych przepisów, które mogą wykluczać daną formę prawną                     dla danego rodzaju działalności gospodarczej (np. banki) i z zastrzeżeniem definicji działalności gospodarczej zawartej w niniejszych Wytycznych. 

Skala oraz charakter działalności prowadzonej przez spółki kapitałowe oraz komandytowe i komandytowo-akcyjne, a także stopień skomplikowania konstrukcyjnego tych podmiotów, wykracza poza cele przewidziane w ramach Działania 6.2 i Poddziałania 8.1.2 POKL. W związku z powyższym, na potrzeby niniejszych Wytycznych, z możliwych form prowadzenia działalności gospodarczej wyłączone są spółki prawa handlowego, za wyjątkiem spółki partnerskiej i spółki jawnej.

2.1.1  ZMIANA FORMY PROWADZENIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ 

Co do zasady, w okresie pierwszych 12 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej, założonej 
w ramach projektu, nie ma możliwości dokonywania zmiany formy prowadzenia działalności.
Dopuszczalna jest jedynie sytuacja polegająca na zmianie formy prowadzenia działalności -                                     z   jednoosobowej działalności gospodarczej na spółkę cywilną, partnerską lub jawną w okresie pierwszych 12 miesięcy prowadzenia działalności, o ile łącznie zostaną spełnione następujące warunki:

•	przedmiot działalności spółki cywilnej/partnerskiej/jawnej, utworzonej w wyniku zmiany formy prowadzenia działalności gospodarczej, jest zbieżny z przedmiotem działalności osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą, które otrzymały wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości na podstawie zaakceptowanego biznesplanu  oraz przedstawionej w nim struktury wydatków;

•	przekształcenie w spółkę cywilną/ partnerską/ jawną, jest uzasadnione dążeniem do zwiększenia skali realizowanego przedsięwzięcia oraz poparte wiarygodnymi danymi na temat możliwości jego powodzenia (np. pozyskanie nowych rynków zbytu lub też odbiorców realizowanych usług);

•	zmiana formy prowadzonej działalności dokonana jest w formie aneksu do umowy podpisanej 
z indywidualnym uczestnikiem projektu, po uzyskaniu akceptacji beneficjenta oraz po uzyskaniu pozytywnej opinii IP2.

W odniesieniu do spółdzielni może się ona:
•	łączyć wyłącznie z inną spółdzielnią powstałą w ramach tego samego projektu lub
•	podzielić na podstawie uchwały walnego zgromadzenia, podjętej w przypadku spółdzielni zwykłą większością głosów członków, a w przypadku spółdzielni socjalnej na podstawie uchwały walnego zgromadzenia, podjętej większością  2/3 głosów. W wyniku podziału mogą być utworzone wyłącznie spółdzielnie.  

2.2 ZAKŁADANIE SPÓŁDZIELNI 

Uczestnicy projektu realizującego Działanie 6.2 POKL mogą w ramach projektu założyć spółdzielnię. 
Spółdzielnia prowadzi działalność na podstawie ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r. Nr 188 poz. 1848, z późn. zm.), innych ustaw oraz zarejestrowanego statutu.

Spółdzielnia jest dobrowolnym zrzeszeniem nieograniczonej liczby osób, o zmiennym  składzie osobowym i zmiennym funduszu udziałowym, które w interesie swoich członków prowadzi wspólną działalność gospodarczą. W tym obszarze spółdzielnia prowadzi działalność gospodarczą w rozumieniu   ustawy z dnia  2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095, z późn. zm.). 
Jednocześnie spółdzielnia może również prowadzić działalność społeczną i oświatowo-kulturową na rzecz swoich członków i ich środowiska. W tym obszarze spółdzielnia nie prowadzi działalności gospodarczej. 

Założenie spółdzielni oraz sposób jej działania musi być zgodny z w/wym. ustawą Prawo spółdzielcze.

Spółdzielnia podlega obowiązkowi wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego.  Zasady rejestracji spółdzielni regulują przepisy ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. Nr 168, poz. 1186, z późn. zm.) 

Spółdzielnia odpowiada za swoje zobowiązania całym majątkiem.       

2.3 ZAKŁADANIE SPÓŁDZIELNI SOCJALNEJ 

Jako szczególną formę rozpoczęcia działalności w ramach Działania 6.2 POKL przewidziano założenie spółdzielni socjalnej. Szczegółowe zasady zakładania, prowadzenia, łączenia oraz likwidacji spółdzielni socjalnych regulują przepisy ustawy z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych (Dz. U. 2006 nr 94 poz. 651 z późn. zm.). 
Spółdzielnię socjalne mogą założyć jedynie osoby z pełną zdolnością do czynności prawnych                                   i równocześnie zaliczające się do przynajmniej jednej z następujących kategorii:
•	osoby bezrobotne, w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 Nr 69, poz. 415, z późn. zm.),
•	bezdomni, realizujących indywidualny program wychodzenia z bezdomności, w rozumieniu przepisów o pomocy społecznej;
•	uzależnieni od alkoholu, po zakończeniu programu psychoterapii w zakładzie lecznictwa odwykowego; 
•	uzależnieni od narkotyków lub innych środków odurzających, po zakończeniu programu terapeutycznego w zakładzie opieki zdrowotnej; 
•	chorzy psychicznie, w rozumieniu przepisów o ochronie zdrowia psychicznego;
•	zwalniani z zakładów karnych, mający trudności w integracji ze środowiskiem, w rozumieniu przepisów o pomocy społecznej; 
•	uchodźcy uczestniczący w indywidualnym programie integracji w rozumieniu przepisów o pomocy społecznej;
•	osoby niepełnosprawne, w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej                       i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92 z późn. zm.) - posiadające pełną zdolność do czynności prawnych.

Założycieli musi być minimum pięciu. Spółdzielnia socjalna jest osobą prawną i podlega wpisowi 
do Krajowego Rejestru Sądowego na wniosek założycieli, do którego obowiązkowo dołączają zaświadczenia potwierdzające ich status jako osób należących do wymienionych kategorii (orzeczenie 
o stopniu niepełnosprawności, zaświadczenie powiatowego urzędu pracy o statusie bezrobotnego, zaświadczenie o statusie bezdomnego realizującego indywidualny program wychodzenia z bezdomności,                   o zakończeniu przez osoby uzależnione wymaganych programów terapeutycznych itp.).

Działalność prowadzona w formie spółdzielni socjalnej musi być zgodna  z w/wym. ustawą o spółdzielniach socjalnych. 

Spółdzielcy prowadzą działalność o dwojakim charakterze. Podstawowa działalność spółdzielni socjalnej służy społecznej i zawodowej reintegracji jej członków. 
•	Przedmiotem działalności spółdzielni jest prowadzenie przedsiębiorstwa w oparciu o wspólną pracę członków. W tym obszarze spółdzielnia socjalna prowadzi działalność gospodarczą. 
•	Spółdzielnia socjalna działa również  na rzecz społecznej i zawodowej integracji jej członków. W tym obszarze spółdzielnia socjalna nie prowadzi działalności gospodarczej w rozumieniu   ustawy z dnia                     2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. Nr 155 poz. 1095 z późn. zm.). Spółdzielnia socjalna może prowadzić działalność społeczną, kulturalno-oświatową oraz społecznie użyteczną - zarówno na rzecz swoich członków, jak również środowiska lokalnego. Cele te są finansowane z nadwyżki bilansowej, która nie może być podzielona między członków spółdzielni.

CZĘŚĆ II     
 
PROCEDURY POSTĘPOWANIA DOTYCZĄCE REKRUTACJI UCZESTNIKÓW PROJEKTU ORAZ OCENY I REALIZACJI PROJEKTU

ROZDZIAŁ III

3.1 DOKUMENTY NIEZBĘDNE DO PRAWIDŁOWEJ REALIZACJI PROJEKTU 

W celu zapewnienia przejrzystości procedur przyznawania środków finansowych na rozpoczęcie i rozwój działalności gospodarczej beneficjent zobowiązany jest do stosowania następujących dokumentów:

A.	Obligatoryjne wzory dokumentów opracowane przez IP2, stanowiące załączniki do niniejszych Wytycznych:

•	regulamin Komisji Oceny Wniosków
•	formularze wniosków składanych przez uczestników projektu w celu uzyskania wsparcia na rozwój przedsiębiorczości i wsparcia pomostowego
•	karty weryfikacji formalnej wniosków o przyznanie wsparcia na rozwój przedsiębiorczości                          i wsparcia pomostowego
•	karty oceny merytoryczno – technicznej wniosku o przyznanie wsparcia na rozwój przedsiębiorczości i wsparcia pomostowego
•	wzór minimalny umowy o udzielenie wsparcia 
•	wymagane załączniki
•	wzór biznesplanu
•	deklaracja uczestnictwa w projekcie

należy stosować w formie określonej w niniejszych Wytycznych. W przypadku zgłoszenia przez beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) konieczności wprowadzenia zmian do wskazanych dokumentów, niezbędne jest uzyskanie uprzedniej zgody IP2 dotyczącej zakresu oraz terminu wprowadzenia proponowanych modyfikacji.  IP2  może nie wyrazić zgody na wprowadzenie zmian do dokumentów w szczególności, gdy nowe zapisy wprowadzają mniej korzystne rozwiązania dla uczestników projektu lub gdy dokonywane są w ramach tej samej edycji rekrutacji do projektu / oceny biznesplanów, do której będą miały zastosowanie.

B.	W przypadku następujących dokumentów:
•	wymaganych oświadczeń;
•	regulaminu rekrutacji uczestników;
•	formularza rekrutacyjnego – stanowiącego załącznik do niniejszych Wytycznych;
•	karty oceny formularza rekrutacyjnego;
•	regulaminu przyznawania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości;
•	potwierdzenia realizacji usługi doradczo – szkoleniowej – stanowiącego załącznik  do niniejszych Wytycznych;
•	harmonogramu rzeczowo-finansowy – stanowiącego załącznik do niniejszych Wytycznych;
•	umowy na otrzymanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości w formie spółdzielni/spółdzielni socjalnej;
•	aneks do umowy o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego 

należy obligatoryjnie stosować minimalny zakres przedmiotowych dokumentów określony                                 w niniejszych Wytycznych. Dokumenty te w pozostałym obszarze winny być opracowane przez beneficjenta (operatora wsparcia finansowego), adekwatnie do założeń projektu. Nie można w nich umieszczać zapisów sprzecznych z przepisami prawa wspólnotowego i krajowego, niniejszymi Wytycznymi oraz pozostałymi dokumentami programowymi. Dokumenty te podlegają zatwierdzaniu przez IP2. W przypadku wprowadzania zmian, stosuje się odpowiednio zapisy pkt 3.1.A.
 
IP2 dokonując zatwierdzenia wszystkich  dokumentów  weryfikuje w szczególności zgodność zawartych                    w nich zapisów z dokumentacją programową oraz obowiązującymi przepisami prawa. Regulacje zawarte                  w tym dokumentach nie mogą sprzeciwiać się właściwości (naturze) stosunku oraz zasadom współżycia społecznego. Nie mogą również zawierać rozwiązań niezgodnych z zasadami służącymi zapewnieniu równości szans mężczyzn i kobiet oraz jednakowego dostępu do edukacji, informacji i zatrudnienia.    
Podstawą odrzucenia dokumentów, złożonych przez uczestnika projektu, nie może być ich niewłaściwa forma bądź niezgodny z określonymi zasadami sposób ich dostarczenia beneficjentowi (operatorowi wsparcia finansowego), o ile zostały złożone w terminie. 

IP rekomenduje, aby beneficjent (operator wsparcia finansowego), na każdym etapie realizacji projektu, dopuszczał możliwość uzupełniania przez uczestników projektu,  braków formalnych składanych   dokumentów. Beneficjent (operator wsparcia finansowego) powinien określić dopuszczalną procedurę uzupełniania dokumentów, z zastrzeżeniem zapisów Rozdziału IV niniejszych Wytycznych.  

3.2 REKRUTACJA UCZESTNIKÓW PROJEKTU

Beneficjent  (operator wsparcia finansowego) ma obowiązek przeprowadzić rekrutację do projektu, zapewniając otwarty nabór uczestników projektu, gwarantując bezstronność i przejrzystość procesu rekrutacyjnego.   
Wszelkie udokumentowane przypadki naruszenia zasad bezstronności i rzetelności stwierdzone na etapie rekrutacji do projektu lub w trakcie przyznawania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości mogą skutkować uznaniem za niekwalifikowane części wydatków poniesionych niezgodnie z przyjętymi zasadami oraz rozwiązaniem umowy o dofinansowanie realizacji projektu.
Przez naruszenie zasad bezstronności i rzetelności należy rozumieć w szczególności wszelkie odstępstwa od niniejszych Wytycznych, które mogą bezpośrednio wpłynąć na brak obiektywizmu w trakcie rekrutacji potencjalnych uczestników projektu lub na etapie przyznania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości.

IP rekomenduje, aby beneficjent (operator wsparcia finansowego) rekrutował  uczestników projektu w ilości odpowiadającej  liczbie przyznawanych dotacji, z uwzględnieniem dodatkowej grupy rezerwowej nieprzekraczającej 30% liczby przyznawanych dotacji. 

Stosowane przez beneficjenta zasady rekrutacji i przyznawania środków powinny być określone pisemnie, w sposób jasny i czytelny. Każdy potencjalny uczestnik projektu winien potwierdzić pisemnie fakt zapoznania się z w/wym. zasadami, co musi znaleźć odzwierciedlenie w dokumentacji projektu.

Na co najmniej 15 dni roboczych przed dniem rozpoczęcia rekrutacji, beneficjent (operator wsparcia finansowego) ma obowiązek podania do publicznej wiadomości (na stronie internetowej projektu,                      a w przypadku nie ujęcia w budżecie projektu kosztów stworzenia strony internetowej – na stronie komercyjnej działalności beneficjenta, w lokalnej prasie o zasięgu regionalnym oraz na tablicy informacyjnej w miejscu ogólnodostępnym, np. w biurze projektu, siedzibie beneficjenta - operatora wsparcia finansowego, planowanego terminu rekrutacji. W w/wym. sposób beneficjent udostępni również następujące dokumenty:
- regulamin rekrutacji uczestników, 
- formularz rekrutacyjny dla kandydatów ubiegających się o udział w projekcie 
- regulamin przyznawania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości, 
- karty oceny formularza rekrutacyjnego.

Informację o planowanym terminie rekrutacji oraz adresie strony internetowej/miejscu publikacji,                            na których  udostępniane będą w/w dokumenty należy przekazać również do IP2 w formie pisemnej,                 w terminie co najmniej 15 dni roboczych przed dniem rozpoczęcia rekrutacji. IP2 zamieszcza również                    na stronie internetowej informację na ten temat w formie linku do strony głównej beneficjenta (operatora wsparcia finansowego).

Za prawidłową rekrutację uczestników projektu oraz przyznawanie środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości odpowiedzialny jest beneficjent (operator wsparcia finansowego), który jest zobowiązany powołać w tym celu Komisję Rekrutacyjną. Członkowie Komisji Rekrutacyjnej powinni wykazać się wiedzą i doświadczeniem z zakresu wspierania rozwoju przedsiębiorczości.

IP rekomenduje przeprowadzanie rekrutacji uczestników projektu w ramach dwóch etapów:

1)	Oceny formularza rekrutacyjnego 

Kandydaci ubiegający się o udział w projekcie wypełniają formularz rekrutacyjny (wniosek aplikacyjny)                      i w odpowiednim terminie składają go do beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) realizującego projekt, z zastrzeżeniem zapisów pkt. 3.2.1.tiret 2 niniejszych Wytycznych.
Każdy złożony formularz rekrutacyjny powinien podlegać ocenie przez dwóch losowo wybranych członków Komisji Rekrutacyjnej,  posiadających stosowne kwalifikacje – zgodnie z zakresem i przy użyciu Karty oceny formularza rekrutacyjnego. 

2)	Rozmowy z doradcą zawodowym / testu kompetencji (predyspozycji zawodowych) 
Celem tego etapu rekrutacji jest weryfikacja predyspozycji kandydata do samodzielnego założenia                           i prowadzenia działalności gospodarczej oraz posiadanej przez niego w tym zakresie wiedzy merytorycznej. Kandydat na uczestnika projektu powinien wykazać się m.in. takimi cechami jak: samodzielność, przedsiębiorczość, odpowiedzialność, umiejętność planowani i myślenia analitycznego, sumienność.
Wyniki rozmowy z doradcą zawodowym / testu kompetencji (predyspozycji zawodowych) wraz ze szczegółowym uzasadnieniem wniosków z nich wynikających powinny znajdować się w dokumentacji projektu. 

Po zakończeniu obu etapów rekrutacji beneficjent (operator wsparcia finansowego) ma każdorazowo obowiązek pisemnego poinformowania osoby ubiegającej się o udział w projekcie o przyjęciu lub odrzuceniu jej wniosku aplikacyjnego.  W przypadku odrzucenia wniosku aplikacyjnego beneficjent (operator wsparcia finansowego) musi przedstawić w piśmie szczegółowe uzasadnienie wraz z uzyskanym wynikiem punktowym, z uwzględnieniem wyników drugiego etapu rekrutacji . IP rekomenduje dołączenie do pisma o odrzuceniu aplikacji, kopii karty oceny, z zachowaniem zasad określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 z późn. zm.). 

Osoby zakwalifikowane do udziału w projekcie obligatoryjnie podpisują deklarację uczestnictwa 
w projekcie. Przed podpisaniem w/w deklaracji potencjalny uczestnik projektu powinien zapoznać się 
z zasadami uczestnictwa w projekcie. Podpisanie deklaracji jest równoznaczne z akceptacją warunków uczestnictwa w projekcie.

Data podpisania przez uczestnika deklaracji uczestnictwa w projekcie, jest jednocześnie datą świadczącą o rozpoczęciu  jego udziału w projekcie.

3.2.1 REGULAMIN REKRUTACJI UCZESTNIKÓW PROJEKTU 

Dokument ten, opracowany przez beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) powinien zawierać                      co najmniej następujące elementy:
•	opis kryteriów kwalifikowania uczestników (wybór grup docelowych wraz z ewentualnym uzasadnieniem);
•	opis sposobu składania formularzy rekrutacyjnych. 
IP rekomenduje dopuszczenie różnych form składania formularzy rekrutacyjnych np. osobiście                        w miejscu wskazanym przez beneficjenta, za pośrednictwem Poczty Polskiej, firm kurierskich,                       w drodze elektronicznej opatrzony bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym                                za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. W regulaminie  beneficjent (operator wsparcia finansowego) powinien zawrzeć także informację o sposobie definiowania pojęcia „złożenia w terminie” oraz o konsekwencjach złożenia dokumentów  po terminie; 

•	kryteria ocen formularzy rekrutacyjnych oraz biznesplanów przedstawionych przez uczestników projektu (elementy, które powinny być brane pod uwagę w trakcie przeprowadzonej oceny);
•	opis przyjętych przez beneficjenta rozwiązań mających na celu równy dostęp do projektu dla osób niepełnosprawnych (np. ustanowienie pełnomocnika zgodnie z zapisami Kodeksu Cywilnego);
•	metodologię przyznawania punktacji w ramach poszczególnych kryteriów wraz ze szczegółowym uzasadnieniem, w tym minimalny zakres opisu uzasadniającego ocenę formularzy zgłoszeniowych oraz biznesplanów (o ile ma zastosowanie) oraz minimalną liczbę punktów kwalifikujących uczestnika do udziału w projekcie lub kwalifikujących biznesplan do dofinansowania (o ile ma zastosowanie);
•	obowiązek  poinformowania uczestników projektu o przyjętych kryteriach kwalifikacji do udziału 
w projekcie oraz oceny biznesplanów, z zastrzeżeniem zapisów rozdziału III niniejszych Wytycznych;
•	zasady oceny formularzy rekrutacyjnych oraz mechanizmy postępowania w przypadku wystąpienia rozbieżności w ocenie formularzy rekrutacyjnych oraz biznesplanu (o ile dotyczy);
•	mechanizmy postępowania, które zastosuje beneficjent (operator wsparcia finansowego) w przypadku zaskarżenia wyników rekrutacji oraz oceny złożonego wniosku o przyznanie środków;
•	opis elementu rekrutacji do projektu, jakim powinna być rozmowa z doradcą zawodowym / test kompetencji (predyspozycji zawodowych);
•	tryb ustalania i uruchamiania rezerwy finansowej, ustanawianej w celu finansowania umów na otrzymanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, zawartych z uczestnikami projektu, którzy pozytywnie przeszli procedurę odwoławczą,
•	formularz diagnozy potrzeb szkoleniowych będący załącznikiem do regulaminu.
 
3.2.2 FORMULARZ REKRUTACYJNY

Dokument ten, opracowany przez beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) powinien zawierać, poza minimalnym zakresem wynikającym ze wzoru, stanowiącym załącznik nr 9 do niniejszych Wytycznych, dodatkowo co najmniej następujące elementy:
•	uwierzytelnioną przez kandydata  kserokopię dokumentu potwierdzającego stopień niepełnosprawności (jeśli dotyczy);
•	zaświadczenie lub inny dokument wystawione przez właściwy organ, potwierdzające posiadanie statusu, o którym mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1-4, 6 i 7 ustawy z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych (Dz. U. Nr 94, poz. 651 z późn. zm.) – jeśli dotyczy.  

3.2.3. KARTA OCENY FORMULARZA REKRUTACYJNEGO

Minimalny zakres karty oceny Formularza rekrutacyjnego powinien zawierać co najmniej następujące elementy:
- kryteria punktowe oceny Formularza rekrutacyjnego ;
- uzasadnienie dla przyznanej oceny (wyczerpujące i merytoryczne uzasadnienie dokonanej oceny, zwłaszcza kryteria obniżania punktacji) ;
- minimalną liczbę punktów kwalifikujących kandydata do udziału w projekcie;
- oświadczenie o bezstronności i poufności wszystkich oceniających Formularze rekrutacyjne. W przypadku ekspertów zewnętrznych – dodatkowe oświadczenie o niepozostawaniu w związku prawnym, rodzinnym lub zawodowym z beneficjentem (operatorem wsparcia finansowego), realizującym dany projekt.

3.2.4  REGULAMIN PRZYZNAWANIA ŚRODKÓW FINANSOWYCH NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

Dokument ten, opracowany przez beneficjenta  (operatora wsparcia finansowego) powinien zawierać                           co najmniej następujące elementy:
•	informacje ogólne dotyczące procesu udzielania finansowego wsparcia (nazwa beneficjenta, tytuł projektu, nazwa IP2, program, działanie i poddziałanie w ramach, których projekt jest finansowany, dokumenty programowe);
•	opis form pomocy, z których mogą skorzystać uczestnicy w ramach projektu oraz katalog wydatków kwalifikujących się do finansowania w ramach poszczególnych typów wsparcia;
•	kryteria uzyskania pomocy, w tym wzór umowy będącej podstawą otrzymania wsparcia;
•	opis procedury składania wniosku o przyznanie pomocy (wykaz dokumentów aplikacyjnych, forma, termin i miejsce składania, informacja o dostępności obowiązujących wzorów dokumentów 
i załączników);
•	zakres minimalnych wymagań dotyczących oceny i kryteria oceny złożonych dokumentów (opis procedury konkursowej, skład i zakres kompetencji Komisji Oceny Wniosków, metodologię przyznawania punktacji, w tym sposób obniżania punktacji, minimum punktowe kwalifikujące wniosek do otrzymania wsparcia);
•	mechanizmy postępowania w przypadku wystąpienia rozbieżności w ocenie wniosku;
•	opis przesłanek do odrzucenia wniosku;
•	zasady dokonywania poprawek formalnych składanych dokumentów 
•	informacje o procedurze odwoławczej, zgodnej z niniejszymi Wytycznymi;
•	tryb ustalania i uruchamiania rezerwy finansowej, ustanawianej w celu finansowania umów na otrzymanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, zawartych z uczestnikami projektu, którzy pozytywnie przeszli procedurę odwoławczą,
•	opis procedury informacyjnej (wymóg formy pisemnej informowania uczestników o wynikach oceny wraz ze szczegółowym uzasadnieniem merytorycznym, zakres informacji udostępnianych uczestnikom, zakres informacji nie podlegających publikacji);
•	informacje o formie wypłaty jednorazowej dotacji, o formach zabezpieczenia wykonania umowy oraz procedurze zwrotu otrzymanego wsparcia;
•	informacja o obowiązkach wynikających z rozliczania środków finansowych i pomostowych,
•	przewidywany termin rejestracji działalności gospodarczej, liczony od dnia przekazania informacji                          o przyznaniu wsparcia, z zastrzeżeniem dalszych zapisów niniejszych Wytycznych. 

3.3. TRYB ROZPATRYWANIA WNIOSKÓW O PRZYZNANIE WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

Oceny formalnej i merytorycznej wniosków o przyznanie środków na rozwój przedsiębiorczości wraz                       z załącznikami (w tym biznesplanem) dokonuje w terminie do 21 dni roboczych od daty zakończenia naboru wniosków, beneficjent (operator wsparcia finansowego). W uzasadnionym przypadku beneficjent (operator wsparcia finansowego), przed upływem tego terminu, po uzgodnieniu z IP2 może przedłużyć termin oceny wniosków. 
Skład Komisji Oceny Wniosków i tryb jej pracy reguluje Regulamin Komisji Oceny Wniosków, stanowiący załącznik do niniejszych Wytycznych.

Ocena formalna:
Przed rozpoczęciem oceny formalnej beneficjent powołuje Komisję Oceny Wniosków (w skrócie KOW). Członków KOW należy wybrać zgodnie z zasadami określonymi w ustawie Prawo zamówień publicznych, w przypadku beneficjentów, którzy zobowiązani są do jej stosowania lub z zachowaniem publicznych procedur, gwarantujących równy dostęp kandydatów.  
Członkowie KOW dokonują oceny kompletności oraz poprawności wniosków wraz z załącznikami                      w trakcie oceny formalnej, w oparciu o przygotowaną i podpisaną Kartę weryfikacji formalnej wniosku, stanowiącą załącznik do niniejszych Wytycznych. Mając na uwadze cel Działania 6.2 i Poddziałania 8.1.2, IP zaleca, aby ocena formalna prowadzona była w 2. etapach tj. po pierwszej ocenie formalnej należy umożliwić uczestnikom projektu dokonanie poprawek formalnych (uzupełnienie złożonych dokumentów,              a nie ponowne złożenie kompletu wymaganych dokumentów). Wszyscy uczestnicy projektu, którzy złożyli wnioski zawierające błędy formalne, winni mieć informację o wymaganych poprawkach. Długość terminu na ich wniesienie powinna być taka sam dla wszystkich. Jeżeli poprawki nie zostaną wniesione                               w wyznaczonym terminie lub zostaną wniesione niewłaściwe, wniosek jest odrzucany na etapie oceny formalnej. Powtórna ocena formalna uzupełnionych wniosków (dokumentów) jest oceną ostateczną, od której nie przysługuje już  żaden środek odwoławczy. 

Ocena merytoryczna:
Przedmiotem oceny merytorycznej są wyłącznie wnioski spełniające wymogi formalne.
Oceny wniosków o udzielenie jednorazowej dotacji na rozwój przedsiębiorczości / udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego / udzielenie przedłużonego wsparcia pomostowego dokonuje Komisja Oceny Wniosków, którą powołuje beneficjent (operator wsparcia finansowego)

W skład Komisji wchodzą :
•	pracownicy beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) dokonujący oceny formalnej;  
•	eksperci powołani przez beneficjenta (operatora wsparcia finansowego), w tym pracownicy oraz eksperci zewnętrzni - niezatrudnieni w ramach umowy o pracę u beneficjenta, dokonujący oceny merytorycznej; 
•	fakultatywnie wydelegowani pracownicy IP2 w roli obserwatorów, z prawem wglądu do dokumentów i protokołów z posiedzeń KOW.
Członkami KOW winny być osoby posiadające praktyczną wiedzę na temat prowadzenia działalności gospodarczej m. in. trenerzy i doradcy ds. przedsiębiorczości oraz posiadający odpowiednie wykształcenie.
W trakcie  prac Komisji mogą być obecni pracownicy podmiotów uprawnionych do kontroli w roli obserwatorów, z prawem wglądu do  dokumentów z posiedzeń komisji.

Pracami Komisji kieruje Przewodniczący Komisji, którym jest osoba uprawniona do reprezentowania beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) bądź osoba przez niego upoważniona, posiadająca wiedzę w zakresie zasad udzielania wsparcia w ramach Działania 6.2  POKL/ Poddziałania 8.1.2 POKL. Przewodniczący Komisji może wyznaczyć spośród członków Komisji swojego zastępcę. Wyznaczenie zastępcy następuje w formie pisemnego upoważnienia. Przewodniczący Komisji/zastępca pełniący obowiązki przewodniczącego w trakcie jego nieobecności, nie może oceniać wniosków.

Beneficjent (operator wsparcia finansowego) powinien każdorazowo w terminie do 10 dni roboczych przed rozpoczęciem oceny przesyłać do IP2 informację o wyznaczonym terminie posiedzenia Komisji wraz z  listą członków Komisji i załączonymi:
•	opisami doświadczenia każdej z rekomendowanych osób,
•	uwierzytelnionymi przez beneficjenta kserokopiami dokumentów potwierdzających posiadane wykształcenie oraz doświadczenie zawodowe,  
•	oświadczeniami kandydatów o spełnianiu wymogów, które powinni spełniać członkowie Komisji określone w niniejszych Wytycznych oraz Regulaminie Komisji Oceny Wniosków o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości.

Przekazanie w/wym. załączników jest obligatoryjne wyłącznie w przypadku powołania danego członka KOW po raz pierwszy w trakcie realizacji danego projektu.

IP2 ma możliwość zgłoszenia uwag do składu Komisji, a beneficjent ma obowiązek zastosować się                        do wniesionych uwag.
W celu umożliwienia pracownikom IP udziału w posiedzeniach Komisji (w roli obserwatora) beneficjent powinien w terminie do 6 dni roboczych  przed rozpoczęciem posiedzenia Komisji wysłać informację                         w wersji elektronicznej o terminach posiedzeń do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego  - Wydziału Europejskiego Funduszu Społecznego  na adres e-mail: efs.kontrola@silesia-region.pl.
W trakcie oceny merytorycznej wniosek może uzyskać maksymalnie 100 pkt. 
Nie jest możliwy wybór do dofinansowania wniosku, który uzyskał mniej niż 60% punktów ogółem i/lub mniej niż 60% punktów możliwych do uzyskania w każdym punkcie oceny, zgodnie z Kartą oceny merytoryczno-technicznej wniosku. 

Jedynym kryterium przyznawania wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości może być liczba punktów otrzymanych na etapie oceny przez KOW (liczy się kolejność wniosków ustalona na podstawie uzyskanej punktacji bez względu na zakładane rezultaty projektu, np. z podziałem na płeć, status na rynku pracy).

Lista wniosków spełniających minimum punktowe podpisywana jest przez beneficjenta. 
Dofinansowanie w postaci środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości przyznawane jest wnioskom, które uzyskały największą liczbę punktów, z zastrzeżeniem dostępności środków.
Wypłata środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości odbywa się dwuetapowo. 
I etap polega na wypłacie środków na rzecz uczestników, których wnioski zostały ocenione pozytywnie i przyznano dofinansowanie. Beneficjent (operator wsparcia finansowego) w ramach I etapu wypłaca środki na rozwój przedsiębiorczości pomniejszone o wartość rezerwy finansowej, o której mowa w Rozdziale IV niniejszych Wytycznych.
W ramach I etapu z  posiedzenia Komisji sporządza się protokół dotyczący wniosków pozytywnie ocenionych,  którym przyznano dofinansowanie, zawierający informacje z przebiegu prac Komisji, w tym załączoną listę wniosków, który podpisywany jest przez wszystkich członków Komisji oraz obserwatora.
Protokół powinien w szczególności zawierać:
•	określenie terminu i miejsca posiedzenia,
•	informacje na temat osób biorących udział w posiedzeniu Komisji oraz liczby ocenionych wniosków,
•	informację na temat wniosków, dla których dokonano obniżenia wnioskowanej kwoty dofinansowania,
•	informację na temat wniosków, dla których dokonano korekty wniosku na etapie oceny formalnej,
•	precyzyjne określenie przyczyn obniżenia przyznawanej punktacji w każdym z kryteriów podlegających ocenie. IP 2 w ramach procedury odwoławczej oraz weryfikacji protokołu badać będzie zgodność postępowania beneficjenta z przyjętymi procedurami, w tym czy każde obniżenie punktacji jest uzasadnione zapisami dokumentu określającego standardy oceny. Standardy określające wymogi stawiane potencjalnym uczestnikom projektu odnośnie zawartości biznesplanu powinny być im znane na etapie jego opracowania,
•	informację o odrzuceniu przez beneficjenta wyników oceny Komisji,    
•	inne istotne elementy postępowania oceniającego.

Do protokołu z oceny dołącza się w formie załączników:
•	dokument potwierdzający powołanie przez beneficjenta Komisji w określonym składzie oraz osoby/osób pełniącej/pełniących funkcję protokolanta,
•	listę obecności podpisaną przez członków Komisji,
•	deklaracje bezstronności podpisane przez wszystkie osoby biorące udział w posiedzeniu Komisji,                     w tym protokolanta/protokolantów;
•	dokument określający standardy oceny wniosków; 
•	upoważnienie zastępcy przewodniczącego Komisji, w przypadku gdy przewodniczący wyznaczył zastępcę,
•	zestawienie wniosków wraz ze wskazaniem członków Komisji, którzy je ocenili, ocenami poszczególnych członków Komisji i średnią oceną ostateczną projektu, Karty weryfikacji formalnej wniosku wraz z dokumentacją potwierdzającą dokonanie uzupełnienia braków formalnych, Karty oceny merytoryczno-technicznej wniosku  wraz z Deklaracjami bezstronności wypełnione i podpisane przez członków Komisji, którzy przeprowadzali ocenę wniosków, listę wniosków uszeregowanych                   w kolejności od największej liczby uzyskanych punktów podpisaną przez przewodniczącego/zastępcę przewodniczącego, ze wskazaniem wniosków, proponowanych do wsparcia finansowego,
•	inne istotne dokumenty. 
Protokół z posiedzenia Komisji wraz ze wszystkimi załącznikami oraz wnioskami beneficjentów pomocy          o otrzymanie wsparcia finansowego przechowuje beneficjent (operator wsparcia finansowego).

II etap wypłaty środków następuje po zakończeniu procedury odwoławczej.  
Beneficjent (operator wsparcia finansowego) tworzy kolejną lista wniosków spełniających minimum punktowe po zakończeniu procedury odwoławczej. 
W ramach II etapu z  posiedzenia Komisji sporządza się aneks do protokołu dotyczący wniosków pozytywnie ocenionych, którym przyznano dofinansowanie po zakończeniu procedury odwoławczej,  zawierający informacje z przebiegu prac Komisji, w tym załączoną listę wniosków, który podpisywany jest przez wszystkich członków Komisji oraz obserwatora.
Aneks do protokołu zawiera w swej treści, poza wymienionymi powyżej elementami:
•	informację na temat liczby złożonych wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz o sposobie                   ich rozstrzygnięcia, 
•	informację na temat liczby złożonych zażaleń, w tym zażaleń złożonych po terminie.  

Do aneksu do protokołu z oceny dołącza się dodatkowo dokumentację związaną z przeprowadzoną procedurą odwoławczą.

Beneficjent (operator wsparcia finansowego) przekazuje IP2 protokół z posiedzenia Komisji bądź aneks do protokołu w terminie do 2 dwóch dni roboczych od dnia przekazania wskazanych dokumentów przez przewodniczącego KOW. IP2 w terminie do 10 dni roboczych od daty otrzymania kompletu w/wym. dokumentów zatwierdza treść protokołu lub aneksu do protokołu.  W uzasadnionych przypadkach, gdy istnieje podejrzenie, że procedura oceny przeprowadzona została z naruszeniem wymogów proceduralnych, IP2 jest uprawniona do przekazania wniosku do ponownej oceny (nie dotyczy wniosków na które wcześniej złożono zażalenie).     

Beneficjent (operator wsparcia finansowego) zobowiązany jest do pisemnego poinformowania każdego uczestnika projektu o wynikach oceny jego wniosku wraz ze szczegółowym uzasadnieniem merytorycznym, w tym o przyznaniu lub nieprzyznaniu środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości, dołączając   kserokopie kart oceny formalnej i merytorycznej, z zachowaniem zasad określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jednolity: Dz. U.                   z 2002 r. Nr 101, poz. 926 z późn. zm.). 

Wnioski ocenione pozytywnie są dofinansowywane do wyczerpania kwoty przeznaczonej na przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości w ramach danego projektu, z zastrzeżeniem powyższych zapisów. Natomiast wnioski ostatecznie ocenione negatywnie mogą zostać poprawione przez uczestników i ponownie przedstawione do oceny merytorycznej (do chwili wyczerpania kwoty przeznaczonej na przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości w ramach danego projektu), jednakże dopiero po dokonaniu oceny wszystkich wniosków złożonych przez uczestników projektu po raz pierwszy oraz zakończeniu procedury odwoławczej. 

Obie listy uczestników projektu, którzy otrzymali wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości  (z podaniem m. in. numeru wniosku, liczby uzyskanych punktów) umieszczane są na stronie internetowej projektu lub na stronie komercyjnej działalności beneficjenta oraz w jego siedzibie w miejscu ogólnodostępnym, odpowiednio  po zakończeniu procedur opisanych w ramach  I i II etapu wypłaty środków. 

Po otrzymaniu informacji o wynikach oceny i możliwości przyznania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości uczestnik projektu zobowiązany jest do zarejestrowania działalności gospodarczej, najpóźniej do dnia podpisania umowy na otrzymanie wsparcia finansowego.

Podstawą przekazania wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości jest Umowa na otrzymanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, zawierana pomiędzy beneficjentem pomocy                                      a beneficjentem, na podstawie ww. oceny. 

Proces podpisywania umów może zostać rozpoczęty po otrzymaniu zatwierdzonego przez IP2 Katowice protokołu oraz aneksu do protokołu . 

Tabela nr 1 - Opis I etapu wypłaty środków
Przebieg procedury rozpatrywania wniosków o wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości
(bez zastosowania procedury odwoławczej) 	
Podmiot	Proces	Czas	
Uczestnik projektu 	Składa przygotowany z pomocą opiekuna wniosek o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, wraz z załącznikami do beneficjenta (operatora wsparcia finansowego). 	W terminie naboru wniosków ustalonym przez beneficjenta	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)

Beneficjent (operator wsparcia finansowego
	Ustala termin i miejsce posiedzenia Komisji.	Niezwłocznie po ustaleniu terminu naboru wniosków.	
	Informuje IP2 o terminie, miejscu posiedzenia oraz składzie osobowym Komisji (elektronicznie oraz pisemnie).
	Nie później niż na 10 dni roboczych przed rozpoczęciem posiedzenia Komisji	
	Informuje IP o terminie oraz miejscu posiedzenia Komisji (elektronicznie ).	Nie później niż na 6 dni roboczych przed rozpoczęciem posiedzenia Komisji	
IP2	Może wnieść uwagi do składu Komisji.	Do rozpoczęcia posiedzenia
	
Komisja Oceny Wniosków	Dokonuje oceny kompletności oraz poprawności wniosków wraz z załącznikami 
w trakcie oceny formalnej, w oparciu 
o przygotowaną i podpisaną przez niego Kartę weryfikacji formalnej wniosku. 	Niezwłocznie po zakończeniu naboru wniosków	
Przewodniczący KOW	Przekazuje Beneficjentowi (operatorowi wsparcia finansowego) informację o wynikach oceny formalnej i listę wniosków wymagających poprawek formalnych wraz z ich opisem.	Niezwłocznie po przeprowadzeniu oceny formalnej	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)	Przekazuje informację uczestnikowi projektu, wyznaczając termin na uzupełnienie braków formalnych.	Termin wyznaczony przez beneficjenta	
Uczestnik projektu	Składa dokumenty, które wymagały poprawek/uzupełnień. 	Termin wyznaczony przez beneficjenta	
Komisja Oceny Wniosków	Ponowna ocena formalna wniosku.	W terminie do 5 dni roboczych od dnia złożenia dokumentów 	
Komisja Oceny Wniosków	Ocenia wnioski zgodnie z obowiązującymi Regulaminami  w oparciu o Kartę oceny merytoryczno-technicznej  uzasadniając ją na piśmie 

piśmie.	W terminie do 20 dni roboczych od dnia zamknięcia naboru	
	Podejmuje decyzję dotyczącą przyznania wsparcia finansowego		
Przewodniczący KOW wraz z protokolantami	Sporządza protokół z przeprowadzonej oceny wraz z listą wniosków	Do 2 dni roboczych od zakończenia posiedzenia KOW	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego	Może odrzucić wynik oceny Komisji tylko                      w sytuacji zaistnienia nowych okoliczności nie znanych w momencie wyboru wniosków,                      a mogących rzutować na wynik oceny, bądź                  w przypadku stwierdzenia, iż ocena została dokonana w sposób niezgodny                                            z obowiązującymi regulaminami lub w oparciu o kryteria pozamerytoryczne. Każdorazowo decyzja taka musi zostać uzasadniona na piśmie. W takiej sytuacji wniosek podlega ponownej ocenie, którą przeprowadzają inni członkowie Komisji       	Niezwłocznie po otrzymaniu protokołu od Przewodniczącego KOP	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)		Niezwłocznie po otrzymaniu protokołu od Przewodniczącego KOW	
	Informuje każdego uczestnika  projektu o wynikach oceny jego wniosku pisemnie i w formie elektronicznej na adres wskazany we wniosku.		
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)	Przekazuje IP2 listę podmiotów wybranych do dofinansowania, do którego dołącza  protokół  z posiedzenia Komisji. 	W terminie do 2 dni roboczych od przekazania przez Przewodniczącego KOW protokołów	
IP2	W uzasadnionych przypadkach, gdy istnieje podejrzenie, że procedura oceny przeprowadzona została z naruszeniem  wymogów proceduralnych, jest uprawniona do przekazania wniosku do ponownej oceny (nie dotyczy wniosków na które wcześniej złożono zażalenie). Może również odrzucić wynik oceny Komisji w sytuacji  powzięcia wiadomości o zaistnieniu nowych okoliczności nie znanych w momencie wyboru wniosków, mogących rzutować na wynik oceny.	W terminie do 10 dni roboczych od daty otrzymania listy oraz protokołu z posiedzenia Komisji.	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)	Informuje uczestników projektu o wynikach ostatecznej oceny pisemnie i w formie elektronicznej, na adres wskazany we wniosku	W terminie do 3 dni roboczych od dnia  otrzymania zatwierdzonych przez IP2 protokołów	
Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) – wyznaczony do dofinansowania 	Dostarcza do beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) wymagane do podpisania umowy dokumenty  oraz proponuje formę zabezpieczenia umowy	Niezwłocznie po otrzymaniu informacji o przyznanym wsparciu	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)  oraz uczestnik projektu (beneficjent pomocy)	Podpisują umowę na przyznanie wsparcia finansowego 	
Niezwłocznie po uzyskaniu niezbędnych dokumentów od uczestnika projektu	
Uczestnik projektu (beneficjent pomocy)	Wnosi zabezpieczenie 	W terminie ustalonym w umowie	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego) jako podmiot udzielający pomocy publicznej	Sporządza i wydaje uczestnikowi projektu (beneficjentowi pomocy) zaświadczenie o pomocy de minimis	W dniu podpisania umowy	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)	Przekazuje wsparcie finansowe 	W terminie ustalonym w umowie 	

W przypadku procedury odwoławczej proces rozpatrywania wniosków o wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości, do momentu poinformowania każdego uczestnika  projektu o wynikach oceny jego wniosku pisemnie i w formie elektronicznej na adres wskazany we wniosku, przebiega zgodnie z opisem zawartym w tabeli nr 1 
 
Tabela nr 2 -- Opis II etapu wypłaty środków
Przebieg procesu rozpatrywania wniosków o wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości
 przy zastosowaniu procedury odwoławczej	
Podmiot	Proces	Czas	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)	Informuje każdego uczestnika  projektu o wynikach oceny jego wniosku pisemnie i w formie elektronicznej na adres wskazany we wniosku.	Niezwłocznie po otrzymaniu protokołu od Przewodniczącego KOW	
Uczestnicy projektu, których wnioski zostały odrzucone na etapie oceny merytorycznej	Składają pisemny wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zgodnie z procedurą określoną w niniejszych Wytycznych.	Od 3 do 5 dni roboczych od otrzymania informacji o wynikach oceny	
Komisja Oceny Wniosków	Rozpatruje merytorycznie złożony wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, dokonując ponownej oceny
	Do 4 dni roboczych od otrzymania odwołań	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)	Poinformowanie uczestnika projektu o sposobie rozpatrzenia złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy	2 dni robocze od dnia rozpatrzenia odwołań przez Komisję Oceny Wniosków	
Uczestnicy projektu, których wnioski zostały odrzucone na etapie oceny merytorycznej	Składają pisemne zażalenie od oceny zgodnie z procedurą określoną w niniejszych Wytycznych.	Do 3 dni roboczych od otrzymania informacji o wynikach oceny	
Beneficjent  (operator wsparcia finansowego)	Przekazanie zażalenia wraz z dokumentacją do IP2  	Do 3 dni roboczych od otrzymania zażalenia	
IP2	Rozpatruje złożone zażalenie pod kątem prawidłowości zastosowanych procedur.
	Do 7 dni roboczych od otrzymania zażalenia	
IP2	W przypadku stwierdzenia naruszenia procedur oceny wniosku jest uprawniona do przekazania wniosku do ponownej oceny.	Do 7 dni roboczych od otrzymania zażalenia 	
Komisja Oceny Wniosków	Dokonując ponownej oceny wniosku, po rozstrzygnięciu zażalenia. 
	Do 4 dni roboczych od otrzymania rozstrzygnięcia zażalenia	
Przewodniczący KOW wraz z protokolantami	Sporządza aneks do protokołu z przeprowadzonej ponownej oceny wraz z kolejną  listą wniosków.	Do 2 dni roboczych od zakończenia posiedzenia KOW	
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)	Przekazuje IP2 listę podmiotów wybranych do dofinansowania, do którego dołącza  aneks  do protokołu z posiedzenia Komisji. 	W terminie do 2 dni roboczych od przekazania przez Przewodniczącego KOW protokołów	

Pozostała procedura, związana z  zatwierdzaniem przez IP2  aneksu do protokołu oraz zawieraniem przez beneficjenta (operatora wsparcia finansowego)  umowy z uczestnikiem projektu  na przyznanie wsparcia finansowego, przebiega zgodnie z zapisami tabeli nr 1.

ROZDZIAŁ IV
PROCEDURA ODWOŁAWCZA DLA UCZESTNIKÓW PROJEKTU

Beneficjent (operator wsparcia finansowego) ma obowiązek zapewnienia środków                                        na dofinansowanie wszystkich wniosków o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, które w wyniku ponownej oceny w ramach procedury odwoławczej uzyskały liczbę punktów uprawniającą do przyznania wsparcia finansowego. W tym celu beneficjent (operator wsparcia finansowego) tworzy rezerwę finansową, której wysokość określa we własnym zakresie. Kwota rezerwy finansowej nie może być niższa od kwoty wyliczonej wg poniższego wzoru:  

WR = W% x WŚ

gdzie:
WR – wysokość rezerwy finansowej
W% - procentowa relacja pomiędzy liczbą planowanych dotacji na rozwój przedsiębiorczości oraz
liczbą zrekrutowanych uczestników projektu ubiegających się o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości 
WŚ – wysokość kwoty środków przyznanych na wypłatę wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, na podstawie zatwierdzonego wniosku  o dofinansowanie realizacji projektu 
 
Tryb ustalania i uruchamiania rezerwy finansowej, ustanawianej w celu finansowania umów na otrzymanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, zawartych z uczestnikami projektu, którzy pozytywnie przeszli procedurę odwoławczą, powinien być w przejrzysty sposób opisany w dokumentacji związanej z rekrutacją uczestników projektu, tj. w  Regulaminie rekrutacji uczestników oraz Regulaminie przyznawania środków na rozwój przedsiębiorczości. 

4.1. ODWOŁANIE OD OCENY FORMALNEJ WNIOSKU O PRZYZNANIE WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

Beneficjent,  po zakończeniu oceny formalnej wniosku przez KOW, informuje pisemnie potencjalnego uczestnika projektu o jej wynikach, przedstawiając jednocześnie wykaz uchybień formalnych wraz z ich opisem oraz wyznacza termin na uzupełnienie braków formalnych. Po uzupełnieniu w terminie uchybień formalnych lub skorygowanych, wniosek podlega ponownej ocenie formalnej w terminie do 5 dni roboczych od dnia złożenia dokumentów. W przypadku pozytywnej oceny formalnej, wniosek kierowany jest do oceny merytorycznej. Jeżeli potencjalny  uczestnik projektu: 
•	nie uzupełni brakującej dokumentacji lub 
•	złożona dokumentacja nadal nie wypełnia wymogów formalnych, określonych we właściwym regulaminie, wniosek podlega odrzuceniu. 
Wynik powtórnej oceny formalnej jest wiążący i ostateczny – nie przysługuje od oceny dalsze odwołanie lub zażalenie.

4.2. ODWOŁANIE OD OCENY MERYTORYCZNEJ WNIOSKU O PRZYZNANIE WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

Uczestnik projektu, którego wniosek, po ocenie merytorycznej, został oceniony negatywnie lub uzyskał liczbę punktów nieuprawniającą do dofinansowania, ma możliwość złożenia do beneficjenta, wniosku                       o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy powinien zawierać dodatkowe wyjaśnienia i informacje dotyczące zakresu przedsięwzięcia. 

Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy powinien zostać złożony przez uczestnika projektu w formie pisemnej w terminie i miejscu określonym przez beneficjenta w Regulaminie przyznawania środków finansowych  . Termin na złożenie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy nie może być krótszy niż 3 dni robocze od dnia skutecznego dostarczenia uczestnikowi projektu, informacji o wynikach oceny i nie dłuższy niż 5 dni roboczych.  Wniosek złożony po terminie nie podlega rozpatrzeniu przez Komisję Oceny Wniosków.
 
Komisja Oceny Wniosków ma obowiązek dokonania powtórnej oceny wniosku w terminie 4 dni roboczych od dnia wpływu wniosku w tej sprawie. Ocena powtórnie złożonego wniosku nie może być dokonywana przez te same osoby, które uczestniczyły w jego pierwszej ocenie. Członkowie KOW dokonujący ponownej oceny wniosku w trybie odwoławczym, nie  mogą również zapoznawać się z jego poprzednią oceną.   

Powtórnej ocenie podlegają jedynie te części wniosku, które były przedmiotem odwołania. Jeżeli z treści wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy  nie wynika jednoznacznie, jaka część oceny wniosku została zakwestionowana, wniosek taki podlega powtórnej ocenie w całości.   
Powtórna ocena wniosku nie może skutkować obniżeniem pierwotnej liczby punktów. W przypadku, gdy członek KOW, dokonujący oceny w trybie odwoławczym, przyzna mniejszą liczbę punktów niż wynikałoby to z pierwotnej oceny, za ostateczną uznaje się poprzednio przyznaną liczbę punktów. 

Beneficjent ma każdorazowo obowiązek pisemnego poinformowania uczestnika projektu  o wynikach powtórnej oceny wniosku, podając szczegółowe uzasadnienie przyznanych punktów. Poinformowanie uczestnika projektu o sposobie rozpatrzenia złożonego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy powinno nastąpić w terminie dwóch dni roboczych od dnia rozpatrzenia wniosków przez Komisję Oceny Wniosków

Od powtórnej oceny merytorycznej wniosku, przysługuje uczestnikowi projektu  prawo złożenia zażalenia do IP2, w terminie do 3 dni roboczych od dnia otrzymania informacji o wynikach ponownej oceny wniosku, w przypadku uznania, że przy ocenie naruszone zostały obowiązujące procedury.                         W zażaleniu należy wskazać, które zapisy procedur zostały naruszone.
Zażalenie należy złożyć za pośrednictwem beneficjenta (operatora wsparcia finansowego). Beneficjent (operator wsparcia finansowego) przekazując zażalenie do IP2, w terminie do 3 dni roboczych od dnia otrzymania zażalenia, dołącza do niego dokumentację związaną z pierwotną i powtórną oceną, w tym karty oceny, korespondencje kierowane do uczestnika projektu oraz  pisemne stanowisko w sprawie. Zażalenia złożone po terminie nie są przekazywane do IP2. W takiej sytuacji beneficjent ma obowiązek umieścić                      w protokole informację o ogólnej liczbie zażaleń złożonych po terminie oraz szczegółowo wskazać daty otrzymania przez uczestnika projektu, który złożył zażalenie, wyniku oceny merytorycznej wniosku,                         a także daty złożenia przez niego zażalenia. IP2 dokonując zatwierdzenia protokołu weryfikuje poprawność w tym względzie postępowania beneficjenta (operatora wsparcia finansowego).  

IP2 rozpatrując zażalenie, w terminie nie dłuższym niż 7 dni roboczych, ocenia wyłącznie kwestie zgodności oceny z obowiązującymi procedurami. W przypadku stwierdzenia naruszenia procedur oceny wniosku, IP2 przekazuje wniosek beneficjentowi do ponownej oceny ze wskazaniem stwierdzonych naruszeń. Beneficjent dokonując ponownej oceny uwzględnia stanowisko IP2 w zakresie naruszonej procedury. O wynikach ponownej oceny beneficjent informuje uczestnika projektu w formie pisemnej, podając szczegółowe uzasadnienie przyznanych punktów oraz wskazując, że  ocena ta jest wiążąca                    i ostateczna, od której nie przysługuje dalsze odwołanie. W odniesieniu do tej oceny, terminy dotyczące oceny w trybie odwoławczym, stosuje się odpowiednio.

Od rozpatrzonego przez IP2 zażalenia nie przysługują dalsze środki odwoławcze.

Ostateczne zamknięcie listy uczestników projektu, którzy nie otrzymali dofinansowania w ramach oceny KOP, możliwe jest po rozpatrzeniu wszystkich wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy oraz zażaleń złożonych w terminie. 

Wnioski o ponowne rozpatrzenie sprawy i zażalenia złożone po terminie nie podlegają rozpatrzeniu. Beneficjent (operator wsparcia finansowego) jest zobowiązany pisemnie poinformować o tym fakcie uczestnika projektu.

Dane personalne członków KOW, oceniających poszczególne wnioski nie podlegają ujawnieniu uczestnikom projektu na żadnym etapie oceny, także w postępowaniu odwoławczym. 

Sposób liczenia terminów wskazanych  w niniejszym rozdziale określają przepisy ustawy z  dnia                           23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93,  z późn. zm.).

CZĘŚĆ III
    
SZCZEGÓLOWE ZASADY REALIZACJI POSZCZEGÓLNYCH FORM WSPARCIA

ROZDZIAŁ V
ZASADY REALIZACJI WSPARCIA DORADCZO-SZKOLENIOWEGO (PROWADZĄCEGO DO OTWARCIA DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ)

Działania w projekcie powinny się rozpocząć od zdiagnozowania zakresu pomocy jakiej należy udzielić poszczególnym uczestnikom projektu (w tym zdiagnozowanie ich potrzeb szkoleniowych i doradczych).
Odbiorcy wsparcia  powinni otrzymać odpowiednio dobraną pomoc szkoleniową oraz doradczą przed założeniem działalności gospodarczej (począwszy od prostych działań informacyjnych dotyczących prowadzenia działalności gospodarczej, poprzez odpowiednio dobrane bloki szkoleniowo-doradcze umożliwiające nabywanie umiejętności i wiedzy niezbędnej do założenia i prowadzenia działalności gospodarczej, w tym w formie spółdzielni/ spółdzielni socjalnej). 

Z uwagi na przepisy dotyczące pomocy publicznej oraz pomocy de minimis, IP rekomenduje, aby uczestnik projektu zarejestrował działalność gospodarczą po zrealizowaniu usługi doradczo – szkoleniowej. 

Organizowane w ramach projektu wsparcie doradczo - szkoleniowe powinno obejmować:
•	diagnozę potrzeb szkoleniowych i doradczych uczestników projektu,
•	opracowanie programu zawierającego między innymi: zakres tematyczny szkoleń i doradztwa, liczbę godzin przypadających na poszczególne tematy, z podziałem na szkolenia i doradztwo indywidualne 
i grupowe, daty i miejsce realizacji poszczególnych usług, łączną liczbę godzin wsparcia szkoleniowo-doradczego przysługującego uczestnikowi projektu, podział na wsparcie podstawowe                                       i specjalistyczne,
•	dobór odpowiednich metod nauczania pozwalających na zdobycie wiedzy i umiejętności potrzebnych 
do założenia i prowadzenia działalności gospodarczej (w tym pomoc w opracowaniu wniosku 
o przyznanie środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości),
•	opracowania planu założenia i prowadzenia działalności  gospodarczej, w tym w formie spółdzielni/ spółdzielni socjalnej, w okresie minimum pierwszych 6 miesięcy, 
•	opracowanie planu wykorzystania środków finansowych.   

Szkolenia powinny mieć formę kursów obejmujących co najmniej 40 godzin lekcyjnych i odbywać się dla grup szkoleniowych liczących od 8 do 20 uczestników (w wyjątkowych przypadkach można zmienić liczebność grup, po uzyskaniu zgody IP2). 

Doradztwo realizowane w ramach projektu  powinno odpowiadać indywidualnym potrzebom uczestnika projektu i przewidywać zarówno konsultacje tematyczne jak i indywidualną pomoc ad hoc. 

Liczba godzin usług szkoleniowych lub doradczych świadczona na rzecz uczestnika projektu potwierdzana jest jego podpisem złożonym w dniu korzystania z usługi na liście obecności lub formularzu diagnoza potrzeb szkoleniowych stanowiącym załącznik do regulaminu rekrutacji uczestników (opracowany przez beneficjenta -operatora wsparcia finansowego).

Opisana powyżej pomoc realizowana jest na podstawie podpisanej z beneficjentem (operatorem wsparcia finansowego) umowy o udzielenie usług doradczo-szkoleniowych (przed założeniem działalności gospodarczej). 

Udział uczestnika projektu we wsparciu doradczo - szkoleniowym  jest podstawowym warunkiem starania się o jednorazowe wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości i wsparcie pomostowe (za wyjątkiem osób, które spełniły warunek o którym mowa w pkt. 6.2 niniejszych Wytycznych. W tym przypadku beneficjent (operator wsparcia finansowego) zobowiązany jest potwierdzić udział uczestnika projektu w co najmniej 80% zajęć przewidzianych w programie szkolenia, którego celem było pozyskanie wiedzy niezbędnej do założenia oraz prowadzenia działalności gospodarczej).  
W terminie nie dłuższym niż 5 dni roboczych od zakończenia podstawowego wsparcia doradczo –szkoleniowego, beneficjent (operator wsparcia finansowego) zamieszcza na stronie internetowej projektu               (a w przypadku nie ujęcia w budżecie projektu kosztów utworzenia strony internetowej – na stronie komercyjnej działalności beneficjenta -operatora wsparcia finansowego), na tablicy informacyjnej w miejscu ogólnodostępnym np. w biurze projektu, siedzibie beneficjenta oraz przekazuje każdemu uczestnikowi projektu, pisemną informację o terminie składania wniosków na otrzymanie wsparcia finansowego (o przyznanie środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości) wraz z wymaganymi załącznikami do w/w wniosku. 

Ogłoszenie to powinno zawierać co najmniej informacje dotyczące terminu rozpoczęcia i zakończenia naboru, miejsca i zasad przyjmowania dokumentów, formy składania wniosków, wzory dokumentów niezbędnych do ubiegania się o udział w projekcie. W ogłoszeniu beneficjent (operator wsparcia finansowego) winien zawrzeć również informację o konsekwencjach złożenia dokumentów po wyznaczonym terminie.
Nabór wniosków nie może trwać krócej niż 10 dni roboczych od daty zamieszczenia ogłoszenia 
o terminie składania wniosków na stronie internetowej beneficjenta (operatora wsparcia finansowego). 

ROZDZIAŁ VI
ZASADY REALIZACJI WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI 
6.1. WNIOSEK O PRZYZNANIE WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI 

Uczestnik projektu składa do beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) Wniosek o przyznanie wsparcia finansowego, wg wzoru stanowiącego załącznik do niniejszych Wytycznych, opracowany przy możliwej pomocy indywidualnego opiekuna (wskazane jest sprawdzenie poprawności biznesplanu przez doradcę).
Do przedmiotowego wniosku uczestnik  zobowiązany jest załączyć:
1.	potwierdzenia wykonania usługi doradczo - szkoleniowej, poświadczające uczestnictwo w co najmniej 80 % zajęć przewidzianych w Indywidualnym Programie dla uczestnika projektu jako wsparcie podstawowe (załącznik do umowy o świadczenie usług doradczo – szkoleniowych);
2.	oświadczenie o wysokości otrzymanej pomocy de minimis w bieżącym roku kalendarzowym i okresie poprzedzających go 2 lat kalendarzowych wraz z zaświadczeniami dokumentującymi jej otrzymanie / lub oświadczenie o nieskorzystaniu z pomocy de minimis; 
3.	informację o wcześniej otrzymanej pomocy publicznej dotyczącej tych samych kosztów kwalifikowanych ;
4.	oświadczenie o niezaleganiu ze składkami na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz 
o niezaleganiu z uiszczaniem podatków (dotyczy wyłącznie uczestników projektu, którzy posiadali zarejestrowaną działalność gospodarczą w okresie dłuższym niż 12 miesięcy przed przystąpieniem do projektu);
5.	biznesplan na okres 2 lat działalności przedsiębiorstwa, zgodnie ze wzorem stanowiącym załącznik do niniejszych Wytycznych;
6.	harmonogram rzeczowo-finansowy, zgodnie ze wzorem stanowiącym załącznik do niniejszych Wytycznych;
7.	oświadczenie o niekorzystaniu równolegle z innych środków publicznych, w tym zwłaszcza  środków Funduszu Pracy, PFRON, oraz środków oferowanych w ramach POKL na pokrycie wydatków związanych z podjęciem oraz prowadzeniem działalności gospodarczej bądź też złożeniem spółdzielni lub spółdzielni socjalnej,
8.	oświadczenie o niekaralności za przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu w rozumieniu ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks Karny;
9.	oświadczenie o braku zobowiązań z tytułu zajęć sądowych i administracyjnych i nie toczeniu się przeciwko niemu postępowania sądowego, egzekucyjnego lub windykacyjnego dotyczącego niespłaconych zobowiązań;
Ponadto do wniosku załącza się następujące dokumenty wymagane od przedsiębiorcy w przypadku zarejestrowania działalności przed złożeniem wniosku:
10.	dokumenty poświadczające zarejestrowanie/rozpoczęcie działalności gospodarczej takie jak: wpis do Krajowego Rejestru Sądowego lub innego właściwego rejestru wydane nie wcześniej niż 1 miesiąc przed dniem złożenia wniosku);
11.	kopię nadania numeru REGON;
12.	dokument potwierdzający status członków założycieli w spółdzielni lub spółdzielni socjalnej czy też wspólników spółki, utworzonej w ramach projektu (np. kopia statutu podpisanego przez założycieli spółdzielni, złożonego wraz z wnioskiem o wpis do KRS, umowa spółki);
13.	oświadczenie o niezaleganiu ze składkami na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz 
o niezaleganiu z uiszczaniem podatków (zaświadczenia w tym zakresie należy przedłożyć przed podpisaniem umowy o przyznanie wsparcia finansowego);
14.	oświadczenie o kwalifikowalności VAT .

Wniosek może zostać złożony przez uczestnika projektu zarówno przed zarejestrowaniem działalności gospodarczej, jak i po jej zarejestrowaniu jednak w terminie wskazanym przez beneficjenta (operatora wsparcia finansowego).

W przypadku składania wniosku przez osobę fizyczną nie prowadzącą działalności gospodarczej 
do wniosku załączane są tylko te załączniki, których przedstawienie jest możliwe wobec braku statusu przedsiębiorcy. Pozostałe wymagane od przedsiębiorcy dokumenty (pkt 10-14)  powinny zostać dostarczone do momentu podpisania Umowy o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości. 

W przypadku, gdy aplikującym jest uczestnik projektu, który wraz z innymi uczestnikami planuje utworzenie bądź już utworzył spółkę,  we wniosku wpisuje pozostałych uczestników przedsięwzięcia, którzy zamierzają w ramach prowadzonej działalności ubiegać się o wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości, wraz z podaniem wnioskowanych kwot oraz planowanych terminów składania wniosków. Suma kwot wnioskowanych powinna stanowić sumę kosztów kwalifikowanych działań planowanych do zrealizowania w biznesplanie.

Pomoc w opracowaniu i przygotowaniu stosownych wniosków powinna stanowić jeden z elementów wsparcia doradczo - szkoleniowego świadczonego w ramach projektu i powinna być świadczona przez osoby posiadające stosowne wykształcenie i doświadczenie w tym zakresie. 

6.1.1 PRZYZNANIE SPÓŁDZIELNI/ SPÓŁDZIELNI SOCJALNEJ WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

Wniosek o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości w formie spółdzielni składany jest w jednym egzemplarzu, podpisanym przez wszystkich uczestników projektu, wnioskujących o utworzenie spółdzielni. IP rekomenduje wprowadzenie do Regulaminu  przyznawania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości, zapisów o dołączaniu do wniosku projektu statutu spółdzielni.
Statut powinien określać obowiązki członków założycieli wobec spółdzielni, wśród nich co najmniej obowiązek działania w ramach spółdzielni, zgodnie z harmonogramem rzeczowo-finansowym, stanowiącym załącznik do umowy oraz pozostawania członkiem spółdzielni przez okres co najmniej 12 miesięcy.  
Fakt dołączenia do wniosku projektu statutu spółdzielni, który zawiera w swej treści  rozwiązania odnoszące się bezpośrednio do planowanego przedsięwzięcia (projektu), może stanowić podstawę przyznania dodatkowych punktów przez Komisję Oceny Wniosków na etapie oceny biznesplanu. Dołączenie do wniosku statutu o charakterze wzorcowym i ogólnym, w którym nie wprowadzono własnych rozwiązań,  nie stanowi podstawy do przyznawania dodatkowych punktów. Wymóg dołączenia do wniosku projektu statutu spółdzielni nie może stanowić podstawy formalnej oceny złożonego wniosku. 

Zapisy tego punktu stanowią uzupełnienie zapisów punktu wcześniejszego, który stosuje się odpowiednio.

6.2. ZAKRES MERYTORYCZNY WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI 

Przekazanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości polega na udzieleniu uczestnikowi projektu wsparcia kapitałowego ułatwiającego sfinansowanie początkowych wydatków umożliwiających funkcjonowanie nowopowstałego podmiotu. 

Wysokość dotacji uzależniona jest od wykazanych potrzeb związanych z planowanymi wydatkami, jednakże maksymalnie wynosi ona 40 000 PLN na osobę (lub 20 000 PLN na osobę w przypadku spółdzielni lub spółdzielni socjalnej). W  odniesieniu do  beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) jakim jest powiatowy urząd pracy,  zakres wsparcia (kwoty, stawki, formy wsparcia zaliczane do usług i instrumentów rynku pracy) oraz grupę docelową określają przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 z późn. zm.)  

Wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości udzielane jest tym uczestnikom projektu, którzy:
1) byli objęci wsparciem w ramach I etapu projektu, z wyjątkiem osób, które zostały przeszkolone 
w zakresie wiedzy niezbędnej do założenia oraz prowadzenia działalności gospodarczej, w okresie 
6 miesięcy przed przystąpieniem do projektu. Nabyta wiedza powinna zostać poparta odpowiednim zaświadczeniem o ukończeniu szkolenia. Beneficjent zobowiązany jest potwierdzić udział uczestnika projektu w co najmniej 80% zajęć przewidzianych w programie szkolenia, którego celem było pozyskanie wiedzy niezbędnej do założenia oraz prowadzenia działalności gospodarczej.  

2) spełniają kryteria określone w Szczegółowym Opisie Priorytetów Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki tzn. rozpoczęły prowadzenie działalności gospodarczej w wyniku uczestnictwa w projekcie, a
w przypadku założenia spółdzielni lub spółdzielni socjalnej (w ramach Działania 6.2 PO KL), spółki cywilnej, jawnej lub partnerskiej wszyscy członkowie są osobami, które rozpoczęły prowadzenie działalności w wyniku uczestnictwa w projekcie.

Przyznawane wsparcie finansowe służy wyłącznie sfinansowaniu niezbędnych kosztów związanych z rozpoczynaniem lub prowadzeniem działalności gospodarczej. Środki na rozwój przedsiębiorczości mogą być przeznaczone w szczególności na pokrycie wydatków inwestycyjnych, w tym m. in. na środki transportu, składniki majątku trwałego, koszty prac remontowych i budowlanych oraz wydatków na środki obrotowe uznane za niezbędne dla rozpoczęcia i prowadzenia działalności gospodarczej i odpowiednio uzasadnione przez beneficjenta pomocy we Wniosku o przyznanie finansowego wsparcia na rozwój przedsiębiorczości. Katalog kosztów kwalifikowanych zawiera zatwierdzony harmonogram rzeczowo-finansowy, stanowiący załącznik do umowy. 

IP rekomenduje, aby nie uzależniać przyznania wsparcia na rozwój przedsiębiorczości od wymogu posiadania przez uczestnika projektu wkładu własnego. Fakt posiadania wkładu własnego może być podstawą do zwiększenia pułapu przyznawanej punktacji na etapie oceny merytorycznej założeń biznesplanu. W przypadku zwiększenia liczby przyznawanych punktów z tytułu posiadania wkładu własnego przez uczestnika projektu, nie jest jednak możliwe zrezygnowanie z jego wniesienia na etapie zawierania umowy.  

Dotacja jest udzielana w oparciu o zasadę de minimis i musi spełniać warunki dopuszczalności udzielania pomocy określone w rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 06 maja 2008 r. w sprawie udzielania pomocy publicznej w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (Dz. U. z 2008 r. Nr 90 poz. 557 z późn. zm.). Procedury związane z udzielaniem pomocy de minimis określa rozdział VIII niniejszych Wytycznych.
Katalog wydatków kwalifikowalnych w odniesieniu do pomocy de minimis jest katalogiem otwartym. 

IP zaleca, aby co do zasady wprowadzić poniżej wskazane ograniczenia w zakresie:
1)	wydatki na promocję i reklamę nie powinny przekroczyć 10% wartości wsparcia finansowego 
na rozwój przedsiębiorczości. Wydatków na druk ofert handlowych, wizytówek, papierów firmowych nie uznaje się za wydatki na reklamę i promocję;

2)	o dofinansowanie zakupu środków transportowych, mogą starać się jedynie ci przedsiębiorcy, którzy nie prowadzą działalności w sektorze transportu drogowego towarów i zagwarantują, że zakupiony środek transportu będzie służył wyłącznie do realizacji celu określonego w biznesplanie (na użytek prowadzonej działalności gospodarczej tzw. użytek własny, zgodnie z przepisami ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity: Dz.U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 z późn. zm.)

3)	kwota całkowita, nabytych ze środków otrzymanej dotacji, aktywów obrotowych w rozumieniu ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości nie powinna przekroczyć 25% wartości dotacji. Kwota powyższa winna być w szczególności przeznaczona na zakup surowców i materiałów niezbędnych do prowadzenia działalności.

Dodatkowo, uwzględniając specyfikę projektu, beneficjent może na poziomie wniosku aplikacyjnego zawęzić katalog wydatków jakie mogą być finansowane ze środków dotacji. 

„Wytyczne w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki” nie znajdują zastosowania w odniesieniu do wydatków ponoszonych przez uczestników projektów (beneficjentów pomocy)  rozpoczynających działalność gospodarczą w ramach projektów.

W świetle obowiązujących Wytycznych w zakresie kwalifikowania wydatków uczestnicy projektu (beneficjenci pomocy)  nie są beneficjentami w rozumieniu art. 5 pkt. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Tym samym rozliczają wydatki ponoszone w ramach dotacji na rozwój przedsiębiorczości w kwotach brutto (łącznie z podatkiem VAT) bez względu na fakt, czy są płatnikami podatku VAT czy też nie. Niemniej jednak, uczestnik projektu ubiegający się o środki na rozwój przedsiębiorczości powinien jednoznacznie określić na etapie konstruowania założeń biznesplanu, czy zamierza zarejestrować się jako płatnik podatku VAT, a następnie w momencie podpisania umowy o przyznanie jednorazowej dotacji na rozwój przedsiębiorczości, zobowiązać się do przeznaczenia całej kwoty środków uzyskanej w wyniku zwrotu zapłaconego podatku VAT na pokrycie wydatków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą.

Wszelkie koszty poniesione przed podpisaniem umowy  uczestnik projektu ponosi na własne ryzyko.

Uczestnik projektu (beneficjent pomocy), któremu ostatecznie przyznano wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości, powinien dokonać rejestracji działalności gospodarczej, na podstawie przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity: Dz.U. z 2007, Nr 155 poz. 1095, z późn. zm.),  dopiero po zakończeniu realizacji wsparcia doradczo-szkoleniowego, np. na etapie weryfikacji biznesplanów opracowanych przez uczestników projektu lub po otrzymaniu informacji o przyznaniu wsparcia finansowego. Data rozpoczęcia działalności gospodarczej nie może być późniejsza od daty podpisania Umowy o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości. Beneficjent  jest zobowiązany do wskazania w treści pisemnego zawiadomienia o wynikach ostatecznej oceny, terminu, do którego uczestnik projektu powinien dokonać rejestracji działalności gospodarczej.  Co do zasady uczestnik projektu powinien rozpocząć działalność gospodarczą w terminie do 30 dni kalendarzowych, liczonych od dnia otrzymania informacji o przyznaniu wsparcia finansowego. W szczególnie uzasadnionych przypadkach  termin ten może ulec wydłużeniu w sytuacjach  losowych i niezależnych od uczestnika projektu. 

6.3. UMOWA NA OTRZYMANIE WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

Podstawą przyznania środków finansowych na rozwój przedsiębiorczości jest zatwierdzony przez beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) biznesplan. Z kolei podstawą przekazania środków na rozwój przedsiębiorczości jest Umowa o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, zawarta pomiędzy beneficjentem (operatorem wsparcia finansowego) a uczestnikiem projektu (beneficjentem pomocy). Umowa określa, w szczególności wartość i warunki wypłaty środków, m.in. wysokość przyznanych środków, termin ich wypłaty, sposób i termin rozliczenia poniesionych wydatków oraz sposób weryfikowania faktu prowadzenia działalności gospodarczej lub bycia członkiem spółdzielni przez okres 12 miesięcy.  Umowa musi zawierać opis procedury zwrotu wypłaconych środków, w tym termin oraz sposób naliczania odsetek. 
Uczestnik projektu (beneficjent pomocy), który otrzymał wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości (w tym na założenie spółdzielni lub spółdzielni socjalnej),  ma obowiązek dokonania zwrotu otrzymanych środków wraz z należnymi odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych od dnia udzielenia wsparcia do dnia zapłaty, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) lub właściwego organu kontrolnego, jeżeli: 
•	prowadził działalność gospodarczą, lub był członkiem spółdzielni przez okres krótszy niż 12 miesięcy liczony od dnia zawarcia Umowa o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości. Do okresu prowadzenia działalności zalicza się przerwy w jej prowadzeniu z powodu choroby lub korzystania ze świadczenia rehabilitacyjnego,   
•	otrzymane środki w części lub całości wykorzysta niezgodnie z przeznaczeniem ,
•	zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej w okresie pierwszych 12 miesięcy prowadzenia działalności gospodarczej,
•	złożył niezgodne z prawdą oświadczenia, o których mowa w niniejszych Wytycznych,
•	naruszył inne warunki umowy.

Umowy podpisują wszyscy uczestnicy projektu, którym przyznano wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości. Umowa opiewa na kwotę stanowiącą sumę wsparcia przyznanego po ocenie merytorycznej wniosku. W przypadku spółek umowa podpisywana jest odrębnie przez każdego wspólnika. Uczestnik projektu ubiegając się o zawarcie Umowy na otrzymanie wsparcia finansowego, nie ma możliwości utworzenia spółki z osobami nie będącymi uczestnikami projektu. 

Załącznikiem do umowy jest Harmonogram rzeczowo-finansowy wydatków  pokrytych ze środków wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, który stanowi szczegółowy kosztorys wraz z harmonogramem wydatków w ramach opisanego w biznesplanie przedsięwzięcia.
Zgodnie z Umową uczestnik projektu (beneficjent pomocy) może wnioskować  o dokonywanie zmian w harmonogramie rzeczowo-finansowym projektu na każdym etapie realizacji projektu. Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) może wystąpić do beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) z pisemnym wnioskiem  o zmianę w/wym. harmonogramu, w szczególności w zakresie zestawienia towarów bądź usług, ich parametrów technicznych lub jakościowych oraz wartości jednostkowych. Beneficjent (operator wsparcia finansowego), w ciągu 15 dni roboczych, informuje pisemnie uczestnika projektu  o decyzji dotyczącej zatwierdzenia lub odrzucenia wnioskowanych zmian. Zatwierdzenie wniosku warunkuje konieczność dokonania zmiany umowy. 
Zmiany w harmonogramie w wysokości nieprzekraczającej10 % zakładanej wartości wydatku nie wymagają aneksu do ww. umowy. 
Beneficjent (operator wsparcia finansowego) odpowiada za zgodność zmian w harmonogramie wymagających aneksu z odpowiednimi zasadami, celami projektu oraz biznesplanem. W przypadku wątpliwości w sprawie wprowadzenia zmian w harmonogramie, beneficjent (operatorem wsparcia finansowego) może poprosić o opinię IP2. Wszelkie oszczędności wynikłe podczas realizacji harmonogramu rzeczowo-finansowego, za zgodą beneficjenta, mogą zostać przeznaczone na sfinansowanie wprowadzonych zmian.

Beneficjent (operator wsparcia finansowego) wypłaca uczestnikowi projektu (beneficjentowi pomocy) dotację – wsparcie finansowe  na rozwój przedsiębiorczości w przyznanej wysokości, z puli środków zarezerwowanych na ten cel w projekcie.
Wsparcie finansowe wypłacane jest przez beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) w formie jednorazowej dotacji, w terminie do  30 dni od dnia zawarcia umowy. Wydatkowanie środków powinno nastąpić w terminie określonym w umowie, na podstawie zatwierdzonego harmonogramu rzeczowo-finansowego.   Rozliczenie wydatkowania otrzymanych środków powinno nastąpić w terminie określonym w umowie, nie dłuższym niż 30 dni kalendarzowych od dnia, w którym nastąpiło zakończenie wykorzystywania przyznanych środków. W szczególnie uzasadnionych przypadkach, w szczególności w przypadkach losowych i sytuacjach niezależnych od uczestnika projektu (beneficjenta pomocy) termin ten może ulec wydłużeniu, maksymalnie do 12 miesięcy od dnia podpisania umowy. Zmiana tego terminu wymaga sporządzenia aneksu do umowy.

W treści umowy należy wskazać sposób rozliczenia przyznanych środków. IP rekomenduje, aby rozliczenie środków nastąpiło poprzez:
•	złożenie oświadczenia o dokonaniu zakupów zgodnie z harmonogramem rzeczowo-finansowym, z zastrzeżeniem zapisów niniejszych Wytycznych dotyczących zmiany harmonogramu oraz
•	szczegółowe zestawienie zakupionych dóbr i usług , ich wartości oraz parametrów techniczno-jakościowych. 
Nie jest konieczne potwierdzanie faktu dokonania zakupów dokumentami księgowymi. 

W treści umowy wskazać należy sposób udokumentowania  faktu prowadzenia działalności przez okres 12 miesięcy. 

Wraz z podpisaną umową beneficjent (operator wsparcia finansowego) przekazuje uczestnikowi projektu (beneficjentowi pomocy) zaświadczenie o przyznanej pomocy de minimis.

6.3.1  UMOWA NA OTRZYMANIE WSPARCIA FINANSOWEGO NA ROZWÓJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W FORMIE SPÓŁDZIELNI/ SPÓŁDZIELNI SOCJALNEJ 

Podstawą przekazania środków jest Umowa o udzielenie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości (na założenie i działalność spółdzielni) zawierana z uczestnikiem projektu, po przedłożeniu dokumentu potwierdzającego fakt zarejestrowania spółdzielni w Krajowym Rejestrze Sądowym.  
Środki finansowe przekazywane są uczestnikowi projektu, po wniesieniu przez spółdzielnię zabezpieczenia wykonania umowy. 

W treści umowy zawartej z uczestnikiem projektu należy umieścić:
•	zobowiązanie uczestnika projektu do przekazania w określonym terminie wsparcia finansowego na wskazane w umowie konto spółdzielni, 
•	zobowiązanie spółdzielni do wydatkowania środków zgodnie z harmonogramem rzeczowo-finansowym, stanowiącym załącznik do umowy. Wydatki muszą być ponoszone przez spółdzielnię z konta wskazanego w umowie  zawartej z uczestnikiem projektu,
•	informację o ponoszeniu przez członków założycieli spółdzielni odpowiedzialności solidarnej w przypadku żądania zwrotu wypłaconego wsparcia,
•	zapis o obowiązku zwrotu przyznanego wsparcia w przypadku rozwiązania w okresie 12 miesięcy od daty zawarcia umowy, stosunku członkostwa przez wykluczenie lub wykreślenie członka (założyciela spółdzielni). Wysokość kwoty podlegającej zwrotowi powinna odpowiadać wysokości przyznanego wsparcia uczestnikowi projektu (członkowi założycielowi spółdzielni). Do kwoty zwrotu należy doliczyć odsetki naliczane jak dla zaległości podatkowych od dnia udzielenia wsparcia do dnia zapłaty. Zwrotu należy dokonać w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) lub właściwego organu kontrolnego. W przypadku skreślenia z rejestru członków spółdzielni w wyniku śmierci członka spółdzielni (założyciela spółdzielni), zwrot przyznanych środków następuje w wysokości proporcjonalnej do okresu, w którym warunek nierozwiązywania statusu członkostwa nie został spełniony.
Załącznikiem do umowy jest statut spółdzielni.

Beneficjentem pomocy de minimis jest spółdzielnia. Tym samym jest ona zobowiązana do przestrzegania  procedur określonych w rozdziale VIII niniejszych Wytycznych.

Zapisy tego punktu stanowią uzupełnienie zapisów punktu wcześniejszego, który stosuje się odpowiednio.

6.4. PROPONOWANE FORMY ZABEZPIECZENIA WYKONANIA UMOWY NA OTRZYMANIE WSPARCIA FINANSOWEGO

Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) zobowiązany jest do wniesienia zabezpieczenia w rodzaju oraz w terminie określonym w Umowie o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości. Koszty ustanowienia zabezpieczenia nie mogą być pokrywane ze środków dotacji. Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) proponuje formę zabezpieczenia składając  w tej sprawie oświadczenie przed podpisaniem umowy. Możliwe jest złożenie zabezpieczenia w formie:
-	weksla z poręczeniem wekslowym (aval)
-	poręczenia
-	gwarancji bankowej
-	zastawu na prawach lub rzeczach 
-	blokada rachunku.

W uzasadnionych przypadkach (np. ze względu specyfika prowadzonej działalności lub charakter ponoszonych wydatków), po zasięgnięciu opinii IP2, beneficjent (operator wsparcia finansowego) może nie wyrazić zgody na złożenie zabezpieczenia w formie proponowanej przez uczestnika projektu (beneficjenta pomocy). Uzgodnienie formy zabezpieczenia jest warunkiem koniecznym do podpisania Umowy o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości .

Zwrot dokumentu stanowiącego zabezpieczenie wykonania umowy następuje na pisemny wniosek uczestnika projektu (beneficjenta pomocy) po ostatecznym rozliczeniu Umowy o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości . 

IP2 rekomenduje, aby w przypadku wyboru zabezpieczenia w formie poręczenia wymagane było poręczenie, co najmniej dwóch poręczycieli spełniających łącznie wymagania:
1)	będących osobami fizycznymi w wieku do 65 lat, 
2)	na których nie ciążą zobowiązania z tytułu zajęć sądowych i administracyjnych i nie toczy się 
w stosunku do nich postępowanie sądowe, egzekucyjne lub windykacyjne dotyczące niespłaconych zobowiązań,
3)	a) pozostających w stosunku pracy z pracodawcą nie będącym w stanie likwidacji lub upadłości, zatrudnionych na czas nieokreślony lub określony minimum 3 lat licząc od dnia złożenia wniosku, nie będących w okresie wypowiedzenia, 
lub 
b) prowadzących działalność gospodarczą przez okres minimum 6 miesięcy, która nie jest 
w stanie likwidacji lub upadłości, 
lub 
c) mających przyznane prawo do emerytury lub renty na okres nie krótszy niż 2 lata począwszy od dnia złożenia Wniosku o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości . 
4)	uzyskujących miesięcznie minimum 1 500 zł brutto. 

Wymagane jest przedstawienie oświadczenia współmałżonka uczestnika projektu ubiegającego się 
o wsparcie finansowe, o wyrażeniu zgody na zaciągnięcie zobowiązania oraz współmałżonka poręczyciela 
o wyrażeniu zgody na poręczenie lub oświadczenia beneficjenta pomocy/poręczyciela o  zniesieniu lub nieistnieniu wspólności majątkowej małżeńskiej.

Podkreślić należy, iż za prawidłowość przyznania środków oraz  zabezpieczenie ich prawidłowego wydatkowania odpowiada beneficjent (operator wsparcia finansowego). W przypadku wykorzystania wsparcia przez uczestnika projektu (beneficjenta pomocy) w sposób niezgodny z założeniami biznesplanu i harmonogramu rzeczowo-finansowego, wydatki z tytułu wypłaconego wsparcia nie będą uznane za kwalifikowane przez IP2, a windykacja od uczestnika projektu (beneficjenta pomocy) niewłaściwie wydatkowanych środków, w oparciu o posiadane zabezpieczenia,  leży w gestii beneficjenta (operatora wsparcia finansowego).

Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) powinien ponieść wydatki podlegające finansowaniu w ramach wsparcia finansowego po podpisaniu Umowy o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, jednakże z uwagi na długotrwałość procedur poprzedzających podpisanie Umowy i wypłatę środków, uczestnik projektu (beneficjent pomocy) może sfinansować wydatki ze środków własnych (wydatki kwalifikowane, tj. podlegające refundacji, muszą być poniesione po złożeniu Wniosku o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości) i otrzymać ich refundację po podpisaniu umowy. Wszelkie koszty poniesione przed podpisaniem umowy uczestnik projektu (beneficjent pomocy) ponosi na własne ryzyko.

ROZDZIAŁ VII
ZASADY REALIZACJI WSPARCIA POMOSTOWEGO

7.1. PODSTAWOWE WSPARCIE POMOSTOWE 

Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) w ramach Działania 6.2 POKL  jest uprawniony do otrzymywania wsparcia pomostowego w okresie do 6 miesięcy od dnia zawarcia Umowy  o udzielenie wsparcia pomostowego, obejmującego finansowe wsparcie pomostowe, wypłacone miesięcznie w kwocie do wysokości minimalnego wynagrodzenia, obowiązującego na dzień wypłacenia dotacji oraz szkolenia i doradztwo w zakresie efektywnego wykorzystania dotacji (wyłącznie dla osób, które rozpoczęły działalność w ramach danego projektu). W uzasadnionych przypadkach beneficjent (operator wsparcia finansowego) może wyrazić zgodę na pokrycie wydatków ponoszonych przez uczestnika projektu w okresie od dnia rejestracji działalności do dnia zawarcia Umowy  o udzielenie wsparcia pomostowego.

Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) w ramach Działania 8.1.2 POKL  jest uprawniony do otrzymywania wsparcia pomostowego w okresie do 6 miesięcy od dnia zawarcia Umowy o udzielenie wsparcia pomostowego, obejmującego finansowe wsparcie pomostowe, wypłacone miesięcznie w kwocie do wysokości minimalnego wynagrodzenia, obowiązującego na dzień wypłacenia dotacji, połączone z doradztwem oraz pomocą  w zakresie efektywnego wykorzystania dotacji (wyłącznie dla osób, które rozpoczęły działalność w ramach danego projektu). W uzasadnionych przypadkach beneficjent (operator wsparcia finansowego) może wyrazić zgodę na pokrycie wydatków ponoszonych przez uczestnika projektu (beneficjenta pomocy)  w okresie od dnia rejestracji działalności do dnia zawarcia Umowy  o udzielenie wsparcia pomostowego.

Finansowe wsparcie pomostowe jest bezzwrotną pomocą finansową przyznawaną w formie dotacji.

Kwota finansowego wsparcia pomostowego ma na celu ułatwienie początkującemu podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą pokrycie niezbędnych opłat, ponoszonych przez uczestnika projektu (beneficjenta pomocy), niezależne od poziomu przychodów (w szczególności w postaci składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne, koszty wynajmu lokalu, oraz na pokrycie innych obligatoryjnych wydatków związanych z działalnością przedsiębiorstwa). Wydatki ponoszone na podstawowe wsparcie pomostowe nie mogą być tożsame z wydatkami poniesionymi z tytułu realizacji Umowy o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości.
Wysokość wsparcia powinna być określona kwotowo we Wniosku o przyznanie wsparcia pomostowego.

7.2. PROCEDURA PRZYZNAWANIA PODSTAWOWEGO WSPARCIA POMOSTOWEGO

Przyznawane wsparcie finansowe służy wyłącznie sfinansowaniu obligatoryjnych opłat ponoszonych w pierwszym okresie prowadzenia działalności gospodarczej. Katalog kosztów kwalifikowanych zawiera zatwierdzony harmonogram rzeczowo-finansowy. Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) może wystąpić do beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) z pisemnym wnioskiem o zmianę w/wym. harmonogramu. Beneficjent (operator wsparcia finansowego), w ciągu 15 dni roboczych, informuje pisemnie uczestnika projektu  o  decyzji dotyczącej zatwierdzenia lub odrzucenia wnioskowanych zmian. Zatwierdzenie wniosku warunkuje konieczność dokonania zmiany umowy. 

Podstawowe wsparcie pomostowe może zostać wypłacone na podstawie Wniosku o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego, złożonego przez uczestnika projektu (beneficjenta pomocy) 
do beneficjenta (operatora wsparcia finansowego). Pomoc w opracowaniu i przygotowaniu stosownego wniosku powinna stanowić jeden z elementów wsparcia szkoleniowo-doradczego świadczonego w ramach projektu.

Warunkiem złożenia Wniosku o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego, jest:
•	ukończenie bloku doradczo-szkoleniowego,
•	rozpoczęcie prowadzenia działalności gospodarczej. 
Wniosek można złożyć w terminie do 60 dni kalendarzowych od dnia rozpoczęcia działalności gospodarczej.   

Do wniosku powinny być załączone m.in. następujące dokumenty:
1.	potwierdzenia wykonania usługi doradczo - szkoleniowej, poświadczające uczestnictwo w co najmniej 80 % zajęć przewidzianych w Indywidualnym Programie dla uczestnika projektu jako wsparcie podstawowe (załącznik do umowy o świadczenie usług doradczo – szkoleniowych;)  
2.	dokumenty poświadczające rozpoczęcie działalności gospodarczej takie jak: wpis do Krajowego Rejestru Sądowego lub innego właściwego rejestru; 
3.	kopia nadanego numeru REGON;
4.	kopia nadania numeru NIP;
5.	dokument potwierdzający status członka założyciela w spółdzielni lub spółdzielni socjalnej, czy też wspólników spółki, utworzonej w ramach projektu (np. kopia statutu podpisanego przez założycieli spółdzielni, złożonego wraz z wnioskiem o wpis do KRS, umowa spółki);
6.	a) sprawozdanie finansowe (dla podmiotów działających na rynku dłużej niż 3 miesiące): 
-  dla podmiotów prowadzących księgi handlowe - bilans oraz rachunek zysków i strat za ostatnie 3 miesiące działalności lub uproszczone sprawozdanie finansowe - uproszczony bilans oraz rachunek zysków i strat za ostatnie 3 miesiące,   
-  dla podmiotów prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów – zestawienie przychodów i kosztów za ostatnie 3 miesiące prowadzonej działalności, 
  -  dla podmiotów opodatkowanych w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych – oświadczenie o wysokości osiągniętych przychodów w okresie prowadzenia działalności gospodarczej ( w przypadku działalności prowadzonej w formie spółki cywilnej osób fizycznych lub jawnej osób fizycznych o sumie przychodów tej spółki),
 -  dla podmiotów opodatkowanych w formie karty podatkowej -  zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o wysokości płaconego co miesiąc podatku netto w okresie prowadzenia działalności gospodarczej. 
b) bilans otwarcia (jeżeli działalność jest prowadzona krócej niż kwartał) – jeśli zgodnie z przepisami podmiot ma obowiązek sporządzenia tego dokumentu (podmioty prowadzące księgi handlowe oraz podatkową księgę przychodów i rozchodów); 
7.	oświadczenie o wysokości otrzymanej pomocy de minimis w bieżącym roku kalendarzowym i okresie poprzedzających go 2 lat kalendarzowych wraz z zaświadczeniami dokumentującymi jej otrzymanie / lub oświadczenie o nieskorzystaniu z pomocy de minimis; 
8.	informację o wcześniej otrzymanej pomocy publicznej dotyczącej tych samych kosztów kwalifikowanych ;
9.	kopię aktualnego dokumentu poświadczającego zgłoszenie w ZUS (ZUS ZUA, ZUS ZFA/ZPA) / KRUS;
10.	oświadczenie o niekaralności za przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu w rozumieniu ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks Karny;
11.	 oświadczenie o braku zobowiązań z tytułu zajęć sądowych i administracyjnych i nie toczeniu się przeciwko niemu postępowania sądowego, egzekucyjnego lub windykacyjnego dotyczącego niespłaconych zobowiązań;
12.	w przypadku osób niepełnosprawnych biorących udział w projekcie oraz spółdzielni socjalnej   dodatkowo obligatoryjne jest złożenie oświadczenia o nie korzystaniu równolegle z dwóch różnych źródeł na pokrycie tych samych wydatków kwalifikowanych ponoszonych w ramach wsparcia pomostowego, związanych z opłacaniem składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe;
15.	oświadczenie o niezaleganiu ze składkami na ubezpieczenia społeczne i zdrowotne oraz o niezaleganiu z uiszczaniem podatków (zaświadczenia w tym zakresie należy przedłożyć przed podpisaniem umowy o przyznanie wsparcia pomostowego).

Jeżeli  uczestnik projektu (beneficjent pomocy) składał Wniosek o wsparcie finansowe na rozwój przedsiębiorczości nie ma obowiązku dołączania załączników od numeru 1 do 5 oraz 11.

Beneficjent (operator wsparcia finansowego) zobowiązany jest przeprowadzić proces oceny wniosków o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego na zasadach (wg tej samej procedury), określonych w rozdziale III  niniejszych Wytycznych. Do procedury przyznawania podstawowego wsparcia pomostowego ma zastosowanie rozdział IV niniejszych Wytycznych.

Podstawą przekazania podstawowego wsparcia pomostowego jest Umowa o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego, zawarta pomiędzy uczestnikiem projektu (beneficjentem pomocy) a beneficjentem (operatorem wsparcia finansowego) oraz wniesienie zabezpieczenia jej prawidłowego wykonania. 
Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) zobowiązany jest do wniesienia zabezpieczenia wykonania Umowy o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego, na zasadach określonych  w Rozdziale VI pkt. 6.4 niniejszych Wytycznych. 
Umowy określa, w szczególności wartość i warunki wypłaty środków, wysokość transz, termin ich wypłaty, sposób weryfikacji wydatkowanych środków oraz faktu  prowadzenia działalności gospodarczej lub bycia członkiem spółdzielni. W umowie należy określić również termin i formę wniesienia zabezpieczenia wykonania Umowy o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego.
Umowa  musi zawierać opis procedury zwrotu wypłaconych środków, w tym termin oraz sposób naliczania odsetek. Uczestnik projektu (beneficjent  pomoc), który otrzymał wsparcie pomostowe  ma obowiązek dokonania zwrotu otrzymanych środków wraz z należnymi odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych od dnia udzielenia wsparcia do dnia zapłaty, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania beneficjenta (operatora wsparcia finansowego)  lub właściwego organu kontrolnego, jeżeli: 
•	prowadził działalność gospodarczą, lub był członkiem spółdzielni przez okres krótszy niż 6 miesięcy liczony od dnia zawarcia Umowy o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego.  Do okresu prowadzenia działalności zalicza się przerwy w jej prowadzeniu z powodu choroby lub korzystania ze świadczenia rehabilitacyjnego,   
•	otrzymane środki w części lub całości wykorzysta niezgodnie z przeznaczeniem ,
•	zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej w okresie 6 miesięcy od dnia zawarcia Umowy o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego.
•	złożył niezgodne z prawdą oświadczenia, o których mowa w niniejszych Wytycznych,
•	naruszył inne warunki umowy.

Po podpisaniu umowy z uczestnikiem projektu (beneficjentem pomocy) i w terminie w niej określonym beneficjent (operator wsparcia finansowego) rozpoczyna wypłacanie rat podstawowego wsparcia pomostowego. Finansowe wsparcie pomostowe co do zasady wypłacane jest w miesięcznych transzach przez okres do 6 miesięcy, liczony od dnia zawarcia Umowy o udzielenie wsparcia pomostowego. W szczególnie uzasadnionych przypadkach, wynikających ze względów społecznych, w szczególności w przypadkach losowych i sytuacjach niezależnych od uczestnika projektu (beneficjenta pomocy), istnieje możliwość wypłacenia zaległych transz kumulatywnie w ilości nie większej niż 3 transze. Wypłata kumulatywna wymaga każdorazowo uzyskania uprzedniej zgody IP2. 

Przyznane środki na wsparcie pomostowe, które nie zostaną wydatkowane w pełnej wysokości 
w danym miesiącu, mogą być wykorzystane w następnych miesiącach, aż do zakończenia trwania wsparcia pomostowego.

Załącznikiem do umowy jest Harmonogram rzeczowo-finansowy, który określa wykaz wydatków uznanych za kwalifikowane. Zapisy niniejszych Wytycznych  dotyczących zmiany harmonogramu oraz rozliczania wydatków stosuje się odpowiednio.

Wraz z podpisaną Umową o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego oraz Aneksem do umowy o udzielenie usług doradczo-szkoleniowych beneficjent (operator wsparcia finansowego) przekazuje uczestnikowi projektu (beneficjentowi pomocy) zaświadczenie o przyznanej pomocy de minimis. Przy określaniu wartości pomocy przedłużonego wsparcia pomostowego, w zaświadczeniu należy zdyskontować jej wartość. Zasady dyskontowania określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowego sposobu obliczania wartości pomocy publicznej udzielanej w różnych formach (Dz. U. Nr 194, poz. 1983 z późn. zm.).

Doradztwo indywidualne dla nowopowstałych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą co do zasady  nie powinno przekroczyć 8 godzin dla uczestnika projektu (beneficjenta pomocy), w okresie pierwszych 6 miesięcy pobierania podstawowego wsparcia pomostowego . Ograniczenie nie dotyczy pomocy indywidualnego opiekuna, tj. osoby, która w ramach projektu służy bieżącą pomocą każdemu uczestnikowi projektu, nie stanowiącą usługi doradztwa w rozumieniu niniejszych Wytycznych. Dopuszcza się możliwość realizacji większej liczby godzin doradztwa dla prowadzących działalność gospodarczą, jeżeli jest to uzasadnione z punktu widzenia celów projektu, a beneficjent (operator wsparcia finansowego)  posiada zabezpieczone środki finansowe na ten cel.
Pomoc szkoleniowa oraz doradcza, udzielana jest na podstawie Aneksu do umowy o udzielenie usług doradczo-szkoleniowych (po założeniu działalności gospodarczej) zawartej między uczestnikiem projektu (beneficjentem pomocy) a beneficjentem (operatorem wsparcia finansowego), określającego formę i wartość pomocy, którą będzie objęty uczestnik projektu (beneficjent pomocy). 

IP rekomenduje, aby uczestnikowi projektu (beneficjentowi pomocy), ubiegającemu się o wsparcie pomostowe, przydzielono indywidualnego doradcę, który pełnić będzie rolę jego opiekuna zarówno w okresie opracowywania wniosku, jak i  w okresie minimum pierwszych 6 miesięcy trwania Umowy o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego.

7.2.1 PROCEDURA PRZYZNAWANIA PODSTAWOWEGO WSPARCIA POMOSTOWEGO SPÓŁDZIELNI/ SPÓŁDZIELNI SOCJALNEJ

Wniosek o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego składa spółdzielnia. 

Wsparcie finansowe może być udzielane do wysokości iloczynu ilości uczestników projektu oraz kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego na dzień wypłacenia dotacji.

Umowa o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego  zawierana  jest ze spółdzielnią. Środki finansowe przekazywane są na konto spółdzielni, wskazane w umowie. Wszelkie zobowiązania wynikające z treści umowy ponosi spółdzielnia. 
W treści umowy zawartej ze spółdzielnią, należy umieścić dodatkowy zapis o obowiązku zwrotu przyznanego wsparcia w przypadku rozwiązania w okresie 6 miesięcy od daty zawarcia umowy, stosunku członkostwa przez wykluczenie lub wykreślenie członka (założyciela spółdzielni). Wysokość kwoty podlegającej zwrotowi powinna odpowiadać wysokości przyznanego wsparcia uczestnikowi projektu (członkowi założycielowi spółdzielni). Do kwoty zwrotu należy doliczyć odsetki naliczane jak dla zaległości podatkowych od dnia udzielenia wsparcia do dnia zapłaty. Zwrotu należy dokonać w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania beneficjenta lub właściwego organu kontrolnego.
W przypadku skreślenia z rejestru członków spółdzielni w wyniku śmierci członka spółdzielni (założyciela spółdzielni), zwrot przyznanych środków następuje w wysokości proporcjonalnej do okresu, w którym warunek nierozwiązywania statusu członkostwa nie został spełniony.

Beneficjentem pomocy de minimis jest spółdzielnia. Tym samym jest ona zobowiązana do przestrzegania  procedur określonych w rozdziale VIII niniejszych Wytycznych.

Zapisy tego punktu stanowią uzupełnienie zapisów punktu wcześniejszego, który stosuje się odpowiednio.

7.3.  PRZEDŁUŻONE WSPARCIE POMOSTOWE	

W uzasadnionych przypadkach oraz na wniosek beneficjenta pomocy istnieje możliwość przedłużenia udzielonego wsparcia pomostowego o kolejne 6 miesięcy,  jednak nie dłużej niż do 12 miesiąca od dnia zawarcia umowy o udzielenie wsparcia pomostowego. 
Powyższa sytuacja powinna mieć miejsce jedynie w przypadku, gdy mimo utrzymującej się słabej kondycji finansowej beneficjenta pomocy, istnieje uzasadniona potrzeba kontynuowania udzielania mu pomocy (np. kiedy jego zła kondycja finansowa spowodowana jest występowaniem „martwego sezonu” na świadczone przez niego usługi).  

7.4 PROCEDURA PRZYZNAWANIA PRZEDŁUŻONEGO WSPARCIA POMOSTOWEGO

Przedłużone wsparcie pomostowe przyznawane jest na podstawie Wniosku o przyznanie przedłużonego wsparcia pomostowego, złożonego przez uczestnika projektu (beneficjenta pomocy) do beneficjenta (operatora wsparcia finansowego), w terminie do 30 dni kalendarzowych przed ustaniem podstawowego wsparcia pomostowego.
Wniosek o przyznanie przedłużonego wsparcia pomostowego powinien zostać opracowany przy możliwej pomocy indywidualnego opiekuna.

Do wniosku powinny być załączone m.in. następujące dokumenty:

1.	sprawozdanie finansowe  
- dla podmiotów prowadzących księgi handlowe - bilans oraz rachunek zysków i strat za ostatnie 3 miesiące działalności lub uproszczone sprawozdanie finansowe - uproszczony bilans oraz rachunek zysków i strat za ostatnie 3 miesiące,   
- dla podmiotów prowadzących podatkową księgę przychodów i rozchodów zestawienie przychodów i kosztów za ostatnie 3 miesiące prowadzonej działalności;
- dla podmiotów opodatkowanych w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych – oświadczenie o wysokości osiągniętych przychodów w okresie prowadzenia działalności gospodarczej ( w przypadku działalności prowadzonej w formie spółki cywilnej osób fizycznych lub jawnej osób fizycznych o sumie przychodów tej spółki),
- dla podmiotów opodatkowanych w formie karty podatkowej -  zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o wysokości płaconego co miesiąc podatku netto w okresie prowadzenia działalności gospodarczej. 
2.	oświadczenie  o niezaleganiu ze składkami na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz                              o niezaleganiu z uiszczaniem podatków (zaświadczenie w tym zakresie należy złożyć przed podpisaniem umowy);
3.	oświadczenie o wysokości otrzymanej pomocy de minimis w bieżącym roku kalendarzowym                            i okresie poprzedzających go 2 lat kalendarzowych wraz z zaświadczeniami dokumentującymi jej otrzymanie / lub oświadczenie o nieskorzystaniu z pomocy de mini mis (załącznik do niniejszych Wytycznych).
4.	informację o wcześniej otrzymanej pomocy publicznej dotyczącej tych samych kosztów kwalifikowanych ;
5.	szacunkowe zestawienie obligatoryjnych opłat, które mają być pokryte w ramach przedłużonego wsparcia pomostowego, do wysokości maksymalnej kwoty wsparcia;
6.	oświadczenie o niezawieszeniu bądź wyrejestrowaniu działalności gospodarczej;
7.	oświadczenie o niekaralności za przestępstwa przeciwko obrotowi gospodarczemu w rozumieniu ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks Karny; 
8.	oświadczenie o braku zobowiązań z tytułu zajęć sądowych i administracyjnych i nie toczeniu się przeciwko niemu postępowania sądowego, egzekucyjnego lub windykacyjnego dotyczącego niespłaconych zobowiązań;
9.	w przypadku osób niepełnosprawnych biorących udział w projekcie oraz spółdzielni socjalnej  dodatkowo obligatoryjne jest złożenie oświadczenia o nie korzystaniu równolegle z dwóch różnych źródeł na pokrycie tych samych wydatków kwalifikowanych ponoszonych w ramach wsparcia pomostowego, związanych z opłacaniem składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe.
10.	oświadczenie beneficjenta pomocy o przyczynach pozostawania w złej kondycji finansowej.  

IP2 dopuszcza możliwość, że w odniesieniu do oświadczeń wskazanych w pkt 3 i 4, beneficjent (operator wsparcia finansowego)  przyjmie pisemnie oświadczenie od uczestnika projektu  (beneficjenta pomocy)                 o zachowaniu aktualności oświadczeń składanych do Wniosku o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego.

Beneficjent (operator wsparcia finansowego) zobowiązany jest przeprowadzić proces oceny wniosków o przyznanie przedłużonego wsparcia pomostowego na tych samych zasadach jak ocena wniosków o udzielenie wsparcia finansowego, patrz rozdział III  niniejszych Wytycznych. Do procedury przyznawania przedłużonego wsparcia pomostowego ma zastosowanie rozdział IV niniejszych Wytycznych.

Podstawą przekazania przedłużonego finansowego wsparcia pomostowego jest Aneks do umowy o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego, zawarty pomiędzy uczestnikiem projektu (beneficjentem pomocy) a beneficjentem (operatorem wsparcia finansowego) oraz wniesienie zabezpieczenia prawidłowego wykonania. 
Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) zobowiązany jest do wniesienia zabezpieczenia wykonania Umowy o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego w brzmieniu nadanym aneksem, na zasadach określonych  w Rozdziale VI pkt. 6.4 niniejszych Wytycznych. 
Aneks do umowy określa, w szczególności wartość i warunki wypłaty środków, wysokość transz, wysokość zaliczek termin ich wypłaty, sposób weryfikacji wydatkowanych środków oraz faktu  prowadzenia działalności gospodarczej lub bycia członkiem spółdzielni przez okres 12 miesięcy.
Zapisy Umowy o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego, w brzmieniu nadanym aneksem muszą wskazywać odrębnie na czasookres pobierania podstawowego wsparcia pomostowego oraz kwotę udzielanego wsparcia, a także czasookres pobierania przedłużonego wsparcia pomostowego wraz z kwotą udzielonego wsparcia.
Aneks do umowy musi również zawierać opis procedury zwrotu wypłaconych środków, w tym termin oraz sposób naliczania odsetek. 
Uczestnik projektu (beneficjent pomocy), który otrzymał przedłużone wsparcie pomostowe ma obowiązek dokonania zwrotu otrzymanych środków wraz z należnymi odsetkami naliczonymi jak dla zaległości podatkowych od dnia udzielenia wsparcia do dnia zapłaty, w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania beneficjenta (operatora wsparcia finansowego)  lub właściwego organu kontrolnego, jeżeli: 
•	prowadził działalność gospodarczą, lub był członkiem spółdzielni przez okres krótszy niż 12 miesięcy liczony od dnia zawarcia Umowy o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego.  Do okresu prowadzenia działalności zalicza się przerwy w jej prowadzeniu z powodu choroby lub korzystania ze świadczenia rehabilitacyjnego,   
•	otrzymane środki w części lub całości wykorzysta niezgodnie z przeznaczeniem,
•	zawiesił prowadzenie działalności gospodarczej w okresie 12 miesięcy od dnia zawarcia Umowy o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego.
•	złożył niezgodne z prawdą oświadczenia, o których mowa w niniejszych Wytycznych,
•	naruszył inne warunki umowy.

Po podpisaniu aneksu do umowy z uczestnikiem projektu (beneficjentem pomocy) i w terminie w niej określonym beneficjent (operator wsparcia finansowego) rozpoczyna wypłacanie rat przedłużonego wsparcia pomostowego. Finansowe wsparcie pomostowe co do zasady wypłacane jest w miesięcznych transzach przez okres do 12 miesięcy, liczony od zawarcia umowy o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego. W szczególnie uzasadnionych przypadkach, wynikających ze względów społecznych, w szczególności w przypadkach losowych i sytuacjach niezależnych od uczestnika projektu (beneficjenta pomocy), istnieje możliwość wypłacenia zaległych transz kumulatywnie w ilości nie większej niż 3 transze. Wypłata kumulatywna wymaga każdorazowo uzyskania uprzedniej zgody IP2. 

Przyznane środki na wsparcie pomostowe, które nie zostaną wydatkowane w pełnej wysokości 
w danym miesiącu, mogą być wykorzystane w następnych miesiącach, aż do zakończenia trwania wsparcia pomostowego.

Załącznikiem do aneksu do umowy jest Harmonogram rzeczowo-finansowy, który określa wykaz wydatków uznanych za kwalifikowane. Zapisy niniejszych Wytycznych  dotyczących zmiany harmonogramu oraz rozliczania wydatków stosuje się odpowiednio.

Finansowe wsparcie pomostowe musi być połączone z doradztwem oraz pomocą w efektywnym wykorzystaniu dotacji.

Doradztwo indywidualne dla nowopowstałych podmiotów prowadzących działalność gospodarczą co do zasady  nie powinno przekroczyć 8 godzin dla beneficjenta pomocy, w okresie kolejnych 6 miesięcy pobierania przedłużonego wsparcia pomostowego . Ograniczenie nie dotyczy pomocy indywidualnego opiekuna, tj. osoby, która w ramach projektu służy bieżącą pomocą każdemu uczestnikowi projektu, nie stanowiącą usługi doradztwa w rozumieniu niniejszych Wytycznych. Dopuszcza się możliwość realizacji większej liczby godzin doradztwa dla prowadzących działalność gospodarczą, jeżeli jest to uzasadnione z punktu widzenia celów projektu, a beneficjent posiada zabezpieczone środki finansowe na ten cel.
Pomoc szkoleniowa oraz doradcza, udzielana jest na podstawie Aneksu do umowy o udzielenie usług doradczo-szkoleniowych (po założeniu działalności gospodarczej) zawartej między beneficjentem pomocy a beneficjentem, określającego formę i wartość pomocy, którą będzie objęty beneficjent pomocy. 

Wraz z podpisanym Aneksem  do umowy o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego oraz Aneksem do umowy o udzielenie usług doradczo-szkoleniowych beneficjent (operator wsparcia finansowego) przekazuje uczestnikowi projektu (beneficjentowi pomocy) zaświadczenie o przyznanej pomocy de minimis. Przy określaniu wartości pomocy przedłużonego wsparcia pomostowego, w zaświadczeniu należy zdyskontować jej wartość. Zasady dyskontowania określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowego sposobu obliczania wartości pomocy publicznej udzielanej w różnych formach (Dz. U. Nr 194, poz. 1983 z późn. zm.).

7.4.1   PROCEDURA PRZYZNAWANIA PRZEDŁUŻONEGO WSPARCIA POMOSTOWEGO   
            SPÓŁDZIELNI/ SPÓŁDZIELNI SOCJALNEJ

Wniosek o przyznanie przedłużonego podstawowego wsparcia pomostowego składa spółdzielnia. 

Wsparcie finansowe może być udzielane do wysokości iloczynu ilości uczestników projektu oraz kwoty minimalnego wynagrodzenia obowiązującego na dzień wypłacenia dotacji.

Aneks do umowy o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego  zawierany jest ze spółdzielnią. Środki finansowe przekazywane są na konto spółdzielni, wskazane w Umowie o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego. Wszelkie zobowiązania wynikające z treści umowy ponosi spółdzielnia. 
W treści aneksu do umowy zawartej ze spółdzielnią, należy umieścić dodatkowy zapis o obowiązku zwrotu przyznanego wsparcia w przypadku rozwiązania w okresie 12 miesięcy od daty zawarcia Umowy o udzielenie podstawowego wsparcia pomostowego, stosunku członkostwa przez wykluczenie lub wykreślenie członka (założyciela spółdzielni). Wysokość kwoty podlegającej zwrotowi powinna odpowiadać wysokości przyznanego wsparcia uczestnikowi projektu (członkowi założycielowi spółdzielni). Do kwoty zwrotu należy doliczyć odsetki naliczane jak dla zaległości podatkowych od dnia udzielenia wsparcia do dnia zapłaty. Zwrotu należy dokonać w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) lub właściwego organu kontrolnego.
W przypadku skreślenia z rejestru członków spółdzielni w wyniku śmierci członka spółdzielni (założyciela spółdzielni), zwrot przyznanych środków następuje w wysokości proporcjonalnej do okresu, w którym warunek nierozwiązywania statusu członkostwa nie został spełniony.

Beneficjentem pomocy de minimis jest spółdzielnia. Tym samym jest ona zobowiązana do przestrzegania  procedur określonych w rozdziale VIII niniejszych Wytycznych.

Zapisy tego punktu stanowią uzupełnienie zapisów punktu wcześniejszego, który stosuje się odpowiednio.

ROZDZIAŁ VIII  
POMOC PUBLICZNA UDZIELANA W RAMACH PROJEKTU

8.1 ZASADY OGÓLNE 

Środki finansowe przekazywane beneficjentowi (operatorowi wsparcia finansowego)  na realizację projektu nie stanowią pomocy publicznej i nie stosuje się do nich regulacji związanych z udzielaniem pomocy publicznej. Beneficjent, o którym mowa w niniejszych Wytycznych  na podstawie art. 21 ust. 2 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jednolity: Dz.U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 z późn. zm.), posiada status podmiotu udzielającego pomocy i tym samym jest zobowiązany do wypełniania wszystkich obowiązków wynikających z faktu udzielania pomocy publicznej i pomocy de minimis, które zostały określone  w przepisach prawa krajowego i wspólnotowego.  

Pomoc przyznawana uczestnikom projektu, tj.:
•	finansowe wsparcie na rozwój przedsiębiorczości (uruchomienie działalności gospodarczej);
•	podstawowe finansowe wsparcie pomostowe; 
•	przedłużone finansowe wsparcie pomostowe;
•	pomoc szkoleniowa i doradcza udzielana po zarejestrowaniu działalności gospodarczej 
stanowi pomoc de minimis i jest  udzielana na podstawie rozdziału 5 z zastrzeżeniem przepisów rozdziału 1 i 1a  rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie udzielania pomocy publicznej w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (Dz. U. Nr 90, poz. 557 z późn. zm.),

Usługi szkoleniowo-doradcze świadczone na rzecz uczestników projektu, przed rejestracją działalności gospodarczej nie stanowią pomocy de minimis .

Za datę przyznania pomocy de minimis uznaje się:
•	w przypadku wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości - datę podpisania Umowy na otrzymanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości zawieranej między beneficjentem (operatorem wsparcia finansowego)  a uczestnikiem pomocy (beneficjentem pomocy)., 
•	w przypadku wsparcia pomostowego (podstawowego oraz przedłużonego) w okresie do 6 / do 12 miesięcy– datę podpisania Umowy o przyznaniu podstawowego wsparcia pomostowego (podstawowe wsparcie pomostowe), a w przypadku wnioskowania o przedłużone wsparcie pomostowe Umowy o przyznaniu przedłużonego wsparcia pomostowego,
•	w przypadku pomocy szkoleniowej oraz doradczej – datę podpisania aneksu do Umowy o świadczenie usług szkoleniowo-doradczych zawartej między uczestnikiem projektu (beneficjentem pomocy) a beneficjentem (operatorem wsparcia finansowego), określającego formę i wartość pomocy, którą będzie objęty uczestnik projektu (beneficjent pomocy) do końca trwania projektu. 
Beneficjent (operator wsparcia finansowego)  jako podmiot udzielający pomocy jest zobowiązany do rejestrowania i gromadzenia wszystkich informacji dotyczących zastosowania rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie udzielania pomocy publicznej w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (Dz. U. Nr 90, poz. 557, z późn. zm.) oraz rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 379 z 28.12.2006, str. 5). Dokumentacja pozostająca w dyspozycji beneficjenta (operatora wsparcia finansowego) oraz uczestnika projektu (beneficjenta pomocy) musi zawierać wszelkie informacje konieczne do wykazania, że spełnione są warunki do udzielenia pomocy de minimis określone w w/w rozporządzeniach. 

Dokumenty związane z udzieloną pomocą podmiot udzielający pomocy oraz beneficjent pomocy przechowuje  przez okres co najmniej 10 lat od dnia udzielenia pomocy. Zarówno podmiot udzielający pomocy, jak i beneficjent pomocy zobowiązują się do udostępniania wskazanej dokumentacji organom kontrolnym oraz  przekazywania  informacji o dotyczącej ich pomocy na żądanie Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w zakresie i terminach określonych w żądaniu.
Uczestnik projektu (beneficjent pomocy) jest zobowiązany do pisemnego poinformowania podmiotu udzielającego pomocy (beneficjent -operator wsparcia finansowego) o miejscu przechowywania dokumentacji związanej z udzieloną pomocą. 

8.2 ZASADY SZCZEGÓŁOWE 

8.2.1 WERYFIKACJA UPRAWNIEŃ DO OTRZYMANIA POMOCY DE MINIMIS

•	Pomoc de minimis jest udzielana zgodnie z przepisami § 30 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie udzielania pomocy publicznej w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (Dz. U. Nr 90, poz. 557 z późn. zm.). Weryfikacja uprawnień możliwa jest na podstawie Formularza informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis, stanowiącego załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc de minimis (Dz. U. Nr 53, poz. 311).

•	W odniesieniu do podmiotów, na których ciąży obowiązek zwrotu pomocy, wynikający z decyzji Komisji Europejskiej, uznającej pomoc za niezgodną z prawem oraz ze wspólnym rynkiem, do czasu wykonania tego obowiązku, żadna pomoc publiczna, w tym pomoc de minimis  nie może zostać udzielona, a w przypadku jej wcześniejszego udzielenia – wypłacona temu beneficjentowi pomocy.                W celu weryfikacji uprawnień, podmiot udzielający pomocy powinien odebrać od uczestnika projektu (beneficjenta pomocy) dodatkowe oświadczenie w tym zakresie.  

8.2.2 USTALANIE DOPUSZCZALNEGO PUŁAPU WARTOŚCI POMOCY 

8.2.2.1 KUMULACJA POMOCY DE MINIMIS 

•	Podmiot udzielający pomocy przyznaje nową pomoc de minimis dopiero po utwierdzeniu się, że nie podniesie ona łącznej kwoty pomocy de minimis uzyskanej przez beneficjenta pomocy (z różnych źródeł i w różnych formach), w okresie obejmującym bieżący rok kalendarzowy oraz dwa poprzedzające go lata kalendarzowe na poziomie przekraczającym równowartość w złotych kwoty                  200 000 euro, a w przypadku podmiotu prowadzącego działalność w sektorze transportu drogowego – równowartość w złotych kwoty 100 000 euro, obliczonych według średniego kursu Narodowego Banku Polskiego obowiązującego w dniu udzielenia pomocy.

•	W celu weryfikacji poziomu otrzymanej pomocy de minimis, zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy                     z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404 z późn. zm.), podmiot ubiegający się o pomoc de minimis (uczestnik projektu- beneficjent pomocy) jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o udzielenie pomocy  wszystkich zaświadczeń o pomocy de minimis, jakie otrzymał w roku, w którym ubiega się o pomoc, oraz w ciągu 2 poprzedzających go lat, albo oświadczenia o wielkości pomocy de minimis otrzymanej w tym okresie, albo oświadczenia o nieotrzymaniu takiej pomocy w tym okresie.

•	Do czasu przekazania przez podmiot ubiegający się o pomoc (uczestnik projektu  beneficjent pomocy) w/w zaświadczeń i oświadczeń pomoc nie może być udzielona temu podmiotowi.

8.2.2.2 KUMULACJA POMOCY DE MINIMIS I POMOCY PUBLICZNEJ 

•	Pomocy de minimis nie można łączyć z inna pomocą państwa (pomocą publiczną) w odniesieniu do tych samych kosztów kwalifikowanych w przypadku, gdyby taka kumulacja miała skutkować osiągnięciem wyższego poziomu intensywności pomocy niż ustalony pod kątem specyficznych uwarunkowań, określonych  w rozporządzeniu o zwolnieniu grupowym lub decyzji przyjętej przez Komisję Europejską.   

•	W celu weryfikacji poziomu otrzymanej pomocy publicznej, zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404, z późn. zm.), podmiot ubiegający się o pomoc de minimis jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o udzielenie pomocy  informacji niezbędnych do udzielenia pomocy de minimis, dotyczących w szczególności wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz wielkości i przeznaczenia pomocy publicznej otrzymanej w odniesieniu do tych samych kosztów kwalifikujących się do objęcia pomocą, na pokrycie których ma być przeznaczona pomoc de minimis. Wzór Formularza informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis, obowiązkowy w tym przypadku, stanowi załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc de minimis (Dz. U. Nr 53, poz. 311). 

•	Do czasu przekazania przez podmiot ubiegający się o pomoc (uczestnika projektu - beneficjenta pomocy) w/w informacji pomoc nie może być udzielona temu podmiotowi.

8.2.2.3 OBLICZANIE WARTOŚCI POMOCY DE MINIMIS  

•	Wartość udzielonej pomocy de minimis, stanowiącej wsparcie na rozwój przedsiębiorczości oraz pomocy szkoleniowej i doradczej dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą, przyznawanej jako dotacja jest równa kwocie przyznanej dotacji.  

•	Wartość udzielonej pomocy de minimis, stanowiącej podstawowe lub przedłużone finansowe wsparcie pomostowe należy zdyskontować. Zasady dyskontowania określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 11 sierpnia 2004 r. w sprawie szczegółowego sposobu obliczania wartości pomocy publicznej udzielanej w różnych formach (Dz. U. Nr 194, poz. 1983 z późn. zm.). W tym przypadku wartość pomocy jest ustalana jako Ekwiwalent Dotacji Brutto (EDB).

•	Przy ustalaniu wartości pomocy, udzielonej m.in. spółce cywilnej,  jawnej bądź partnerskiej, należy uwzględnić sumę wartości pomocy udzielonej: 
a)	tej spółce,
b)	podmiotom będącym odpowiednio wspólnikiem spółki cywilnej, jawnej, partnerskiej,  w zakresie,                             w jakim pomoc ta została udzielona w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej przez tę spółkę.

•	Katalog wydatków objętych regułami pomocy de minimis, o którym mowa w § 31 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie udzielania pomocy publicznej w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (Dz. U. Nr 90, poz. 557 z późn. zm.), jest  katalogiem otwarty. W tym przypadku możliwym jest sfinansowanie innych wydatków, o ile są one zgodne z przeznaczeniem pomocy de minimis oraz spełniają kryteria kwalifikowalności wydatków, określone w art. 5 pkt 6  ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tekst jednolity: Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 z późn. zm.).  

•	Pomoc de minimis może być udzielona na pokrycie do 100% wydatków kwalifikowanych z zastrzeżeniem zapisów w § 31 ust. 1a rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 6 maja 2008 r. w sprawie udzielania pomocy publicznej w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki (Dz. U. Nr 90, poz. 557 z późn. zm.).

8.2.3 WYDAWANIE ZAŚWIADCZEŃ O UDZIELONEJ POMOCY 

•	Podmiot udzielający pomocy (beneficjent – operator wsparcia finansowego) zobowiązany jest, na podstawie art. 5 ust. 4 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (tekst jednolity: Dz. U. z 2007 r. Nr 59, poz. 404 z późn. zm.), do wydania uczestnikowi projektu (beneficjentowi pomocy) zaświadczenia o udzielonej pomocy de minimis, zgodnie ze wzorem określonym w załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 marca 2007 r. w sprawie zaświadczeń o pomocy de minimis i pomocy de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie (Dz. U. Nr 53, poz. 354). 
•	Zaświadczenie należy wydać w dniu udzielenia pomocy. 
•	Kwota równowartości pomocy w euro, jaką należy wskazać w zaświadczeniu, ustala się według kursu średniego walut obcych, ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski, obowiązującego w dniu udzielenia pomocy. 
•	W przypadku gdy wartość faktycznie udzielonej pomocy de minimis jest inna niż wartość pomocy wskazana w wydanym uczestnikowi projektu (beneficjentowi pomocy) zaświadczeniu, podmiot udzielający pomocy, w terminie 14 dni kalendarzowych od dnia stwierdzenia tego faktu, wydaje nowe zaświadczenie, w którym wskazuje właściwą wartość pomocy oraz stwierdza utratę ważności poprzedniego zaświadczenia.
•	Podstawa prawna udzielenia pomocy powinna być zgodna z podstawą wykazaną                                     w sprawozdaniu o udzielonej pomocy. 

8.2.4 MONITOROWANIE POMOCY DE MINIMIS 

Podmioty udzielające pomocy są zobowiązane do sporządzania i przedstawiania Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów sprawozdań o udzielonej pomocy publicznej innej niż pomoc publiczna w rolnictwie lub rybołówstwie albo informacji o nieudzieleniu takiej pomocy w danym okresie sprawozdawczym. 

•	W przypadku podmiotów udzielających pomocy, będących gminami lub powiatami z obszaru województwa śląskiego, zasady sprawozdawczości określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia                        23 grudnia 2009 r. w sprawie przekazywania sprawozdań o udzielonej pomocy publicznej i informacji                        o nieudzieleniu takiej pomocy z wykorzystaniem aplikacji SHRIMP (Dz. U. Nr 6, poz. 32).  
Podmioty te są również zobowiązane do składania sprawozdań zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2008 r. w sprawie sprawozdań o udzielonej pomocy publicznej, informacji          o nieudzieleniu takiej pomocy oraz sprawozdań  o zaległościach przedsiębiorców we wpłatach świadczeń należnych na rzecz sektora finansów publicznych (Dz. U. Nr 153, poz. 952), w zakresie Sprawozdań o zaległościach przedsiębiorców we wpłatach świadczeń należnych na rzecz sektora finansów publicznych (załącznik nr 4 do rozporządzenia).

•	W odniesieniu do pozostałych podmiotów udzielających pomocy, zasady sprawozdawczości określa
rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2008 r. w sprawie sprawozdań o udzielonej pomocy publicznej, informacji o nieudzieleniu takiej pomocy oraz sprawozdań  o zaległościach przedsiębiorców we wpłatach świadczeń należnych na rzecz sektora finansów publicznych (Dz. U. Nr 153, poz. 952). Podmioty te przekazują sprawozdania albo informacje o nieudzieleniu pomocy w danym okresie sprawozdawczym (kwartalnym/rocznym), za pośrednictwem organów je nadzorujących, a w przypadku braku takich organów bezpośrednio Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.  

•	W formularzach sprawozdawczych, opracowywanych na podstawie obu w/w rozporządzeń, każdy pojedynczy przypadek pomocy należy wykazać w dwóch wierszach, które będą różnić się tylko wartością pomocy (nominalną i brutto) i źródłem pochodzenia pomocy. Należy odpowiednio procentowo (85:15) podzielić kwotę pomocy, przekazaną danemu beneficjentowi pomocy, a następnie w jednym wierszu wykazać 15% tej kwoty, wpisując kod A (fundusze krajowe) w Źródle pochodzenia pomocy, natomiast w drugim wierszu wykazać 85% tej kwoty, wpisując kod B (środki pochodzące                  ze źródeł zagranicznych) w Źródle pochodzenia pomocy.    

•	Informacje o pomocy de minimis udzielanej podmiotom prowadzącym działalność w zakresie przetwórstwa produktów rolnych oraz ich wprowadzania do obrotu, w ramach rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie stosowania art. 87 i 88 Traktatu do  pomocy                     de minimis, należy uwzględniać tylko w sprawozdaniach przekazywanych do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

•	Wszystkie podmioty udzielające pomocy, niezależnie od ich formy organizacyjnej, są zobowiązane                      do sporządzania sprawozdań na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 września 2008 r. w sprawie sprawozdań o udzielonej pomocy publicznej w rolnictwie lub rybołówstwie oraz informacji                    o nieudzieleniu pomocy (Dz. U. Nr 174, poz. 1081 z późn. zm.).

Podmiot udzielający pomocy (beneficjent –operator wsparcia finansowego) ponosi wyłączną odpowiedzialność za wiarygodność, rzetelność oraz terminowość sporządzanych i przekazywanych sprawozdań.  

•	Podmiot udzielający pomocy (beneficjent –operator wsparcia finansowego) jest zobowiązany do monitorowanie sposobu wykorzystania udzielonej pomocy i jej zgodności ze stosownymi regulacjami, na podstawie których pomoc została udzielona.

CZĘŚĆ IV
MONITOROWANIE I KONTROLA  PROJEKTU

ROZDZIAŁ IX  
KONTROLA PROJEKTU

Zasady kontroli zostały szczegółowo opisane w rozdziale VI Systemu Realizacji PO KL – Zasady kontroli w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki 2007 -2013.

Kontrola realizacji projektu ma na celu weryfikację prawidłowości realizacji projektu oraz sprawdzenie, czy informacje dotyczące postępu realizacji projektu oraz poniesione wydatki przedstawiane przez beneficjenta we wnioskach o płatność są zgodne ze stanem rzeczywistym. 
Kontrole projektów przeprowadzane są w trakcie, jak i na zakończenie projektów w formie kontroli                         na miejscu oraz wizyty monitoringowej. 
Kontrole projektów przeprowadzają:
•	Instytucja Zarządzająca –w szczególnie uzasadnionych przypadkach może przeprowadzić kontrolę projektu;
•	Instytucja Pośrednicząca w ramach wdrażanych Działań lub w uzasadnionych przypadkach, w ramach Działań wdrażanych przez IP2, w tym może prowadzić wizyty monitoringowe w trakcie posiedzeń KOW;
•	Instytucja Wdrażająca (IP2) – w ramach wdrażanych przez siebie Działań, w tym będzie prowadzić wizyty monitoringowe posiedzeń KOW;
•	inne podmioty uprawnione do kontroli, zgodnie z Systemem Realizacji Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki – Zasady kontroli w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki 2007 -2013.

Dodatkowo w ramach nadzoru nad sposobem realizacji projektów w ramach Działania 6.2 POKL                         i Poddziałania 8.1.2 POKL, IP2 obligatoryjnie przeprowadzi co najmniej jedną wizytę monitoringową w trakcie posiedzenia KOW w ramach każdego projektu. W uzasadnionych przypadkach mogą być prowadzone dodatkowe wizyty. 

Beneficjent (operator wsparcia finansowego) ma obowiązek monitorowania prawidłowości wydatkowania środków na rozwój przedsiębiorczości przyznanych uczestnikowi projektu w okresie 12 miesięcy od dnia zawarcia umowy o przyznanie środków finansowych.  

ROZDZIAŁ X
PRZEPISY KOŃCOWE

10.1  Stosowanie niniejszej wersji Wytycznych jest obligatoryjne w przypadku projektów, realizowanych na podstawie wniosków złożonych w odpowiedzi na konkursy ogłaszane od 2010 r.  

W przypadku pozostałych projektów zalecane jest stosowanie zapisów niniejszych Wytycznych                         w stopniu możliwym do wdrożenia ze względu na etap realizacji projektu. Niedopuszczalnym jest wprowadzanie procedur naruszających zasadę równego traktowania wszystkich uczestników projektu oraz wprowadzanie mniej korzystnych dla nich zapisów w stosunku do poprzedniej wersji Wytycznych.  

10.2 W odniesieniu do szczegółowych podstaw prawnych wskazanych w niniejszych Wytycznych,                          z chwilą ich zmiany, zastosowanie mają odpowiednio nowe regulacje prawne.   

10.3 Beneficjent (operator wsparcia finansowego) realizuje projekt na podstawie i zgodnie z zapisami niniejszych Wytycznych. Wprowadzanie w trakcie realizacji projektu procedur, które nie zostały uregulowane w treści niniejszych Wytycznych, wymaga uprzedniej zgody IP. 

WYKAZ ZAŁĄCZNIKÓW 

1.	Wniosek o przyznanie finansowego wsparcia na rozwój przedsiębiorczości.
2.	Wniosek o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego oraz przedłużonego wsparcia pomostowego.
3.	Karta weryfikacji formalnej wniosku o przyznanie finansowego wsparcia na rozwój przedsiębiorczości.
4.	Karta oceny merytoryczno-technicznej wniosku o przyznanie finansowego wsparcia na rozwój przedsiębiorczości.
5.	Karta weryfikacji formalnej wniosku o przyznanie podstawowego i przedłużonego wsparcia pomostowego.
6.	Karta oceny merytoryczno-technicznej wniosku o przyznanie podstawowego i przedłużonego wsparcia pomostowego.
7.	Regulamin Komisji Oceny Wniosków
- o przyznanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości, 
- o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego, 
- o przyznanie przedłużonego wsparcia pomostowego. 
8.	Deklaracja uczestnictwa w projekcie.
9.	Formularz rekrutacyjny.
10.	Potwierdzenie wykonania usługi szkoleniowo-doradczej.
11.	Wzór biznesplanu
12.	Harmonogram rzeczowo-finansowy wydatków.
13.	Wzór umowy o udzielenie wsparcia doradczo – szkoleniowego (przed zarejestrowaniem działalności gospodarczej).
14.	Wzór aneksu do umowy o udzielenie wsparcia doradczo – szkoleniowego (po zarejestrowaniu działalności gospodarczej).
15.	Wzór umowy na otrzymanie wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości.
16.	Wzór umowy o przyznanie podstawowego wsparcia pomostowego.