Załącznik 	
do uchwały                                  nr 2391/124/VII/2025
Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 30.10.2025 r.

Sprawozdanie z konsultacji projektu Programu współpracy Samorządu Województwa Śląskiego z organizacjami pozarządowymi                                oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie  na rok 2026
(Termin konsultacji: 22.09.2025 r. – 06.10.2025 roku)

Prace nad projektem Programu współpracy Samorządu Województwa Śląskiego z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie na rok 2026 rozpoczęły się w maju 2025 roku i trwały do października br. 

Do udziału w konsultacjach, które odbywały się od 22 września do 6 października 2025 roku,                               na podstawie uchwały nr IV/3/7/2010 Sejmiku Województwa Śląskiego z 29 grudnia 2010 r. 
z późn. zm. w sprawie przyjęcia Zasad i trybu konsultowania projektów aktów prawa miejscowego zostały zaproszone organizacje pozarządowe oraz podmioty wymienione w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. 

Ogłoszenie o konsultacjach zamieszczono na stronach: www.slaskie.pl oraz BIP Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego. Ponadto, projekt dokumentu skonsultowano                     z Radą Działalności Pożytku Publicznego Województwa Śląskiego. Zainteresowane organizacje mogły przekazać swoje uwagi na formularzu, dostarczając go osobiście                         do siedziby Urzędu, za pomocą poczty elektronicznej lub pocztą tradycyjną. 

W ramach konsultacji wpłynął 1 Formularz uwag z 6 uwagami. Wszystkie uwagi zostały uwzględnione oprócz 6, która została uwzględniona częściowo. Proponowane zmiany wprowadzono do treści Programu.
Harmonogram prac nad projektem Programu współpracy w 2025 roku: 
1.	Maj 2025 r. – opracowanie wstępnego projektu Programu współpracy Samorządu Województwa Śląskiego z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku na 2026 rok.
2.	Od 19 do 30 maja 2025 r. przekazano projekt Programu do konsultacji wewnętrznych w departamentach merytorycznych Urzędu i ROPS. 13 maja 2025 r. przekazano dokument również członkom Rady Działalności Pożytku Publicznego Województwa Śląskiego.
3.	Wrzesień 2025 r. – podjęto Uchwałę nr 2039/112/VII/2025 Zarządu Województwa  Śląskiego z dnia 17 września 2025 r. w sprawie przyjęcia projektu Programu współpracy Samorządu Województwa Śląskiego z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie na 2026 rok oraz przeprowadzenia konsultacji społecznych.
4.	Wrzesień 2025 r. – ogłoszono konsultacje projektu Programu (informacja                               na stronach: slaskie.pl i BIP Urzędu). Konsultacje społeczne trwały                                   od 22 września 2025 r. do 6 października 2025 r. 
5.	Październik 2025 r. – podjęto uchwałę nr  8/IV/2025 Rady Działalności Pożytku Publicznego Województwa Śląskiego z dnia 21 października 2025 r. w sprawie: zaopiniowania projektu „Programu współpracy Samorządu Województwa Śląskiego                   z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie na rok 2026” w wersji                              po konsultacjach społecznych.
6.	Październik/listopad 2025 r. – przedłożenie projektu Programu na posiedzenie Zarządu Województwa wraz z projektem uchwały Sejmiku Województwa Śląskiego                   i sprawozdaniem z konsultacji społecznych. 
7.	Listopad 2025 r. – prace w komisjach Sejmiku Województwa Śląskiego                           nad projektem Programu współpracy Samorządu Województwa Śląskiego                              z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku na 2026 rok. 
8.	Listopad 2025 r. – uchwalenie przez Sejmik Województwa Śląskiego Programu współpracy Samorządu Województwa Śląskiego z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku na 2026 rok. 
9.	Listopad/grudzień 2025 r. – opublikowanie Programu współpracy Samorządu Województwa Śląskiego z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami wymienionymi w art. 3 ust. 3 ustawy o działalności pożytku na rok 2026.

UWAGI  
do projektu Programu współpracy Samorządu Województwa Śląskiego z organizacjami pozarządowymi oraz podmiotami, o których mowa
w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie na rok 2026	
	
Nr	Obecne brzmienie dokumentu	Proponowane brzmienie dokumentu	Uzasadnienie	Podmiot zgłaszający uwagi	Adnotacja:
-	uwzględniono,
-	-nie uwzględniono	
1. 	
Rozdział 2 Cele współpracy, ust. 1 
Za cel główny niniejszego programu przyjmuje się zrównoważony rozwój całego województwa śląskiego na rzecz budowy społeczeństwa obywatelskiego ze szczególnym uwzględnieniem działań na rzecz sprawiedliwej i zielonej transformacji regionu oraz upamiętnienia dziedzictwa historycznego i kulturowego.
	
Za cel główny niniejszego programu przyjmuje się zrównoważony rozwój całego województwa śląskiego na rzecz budowy społeczeństwa obywatelskiego ze szczególnym uwzględnieniem działań na rzecz podniesienia standardu bezpieczeństwa w regionie,  sprawiedliwej i zielonej transformacji regionu, jak również upamiętnienia dziedzictwa historycznego                                    i kulturowego.
	
Obecnie podniesienie standardów                          i wzmocnienie odporności społecznej na tle obecnej sytuacji geopolitycznej                     i zagrożeń zewnętrznych powinno być definiowane jako jeden z priorytetów współpracy samorządu z III sektorem. Potencjał jaki istnieje w organizacjach proobronnych i ratowniczych jest dedykowanym odbiorcą działań priorytetowych                  dla samorządu                  w zakresie, który powinien być wykorzystany                  dla dobra mieszkańców regionu. Zagospodarowanie potencjału pozarządowego         na rzecz standardu bezpieczeństwa ma szczególne znaczenie                         w budowie odporności społecznej na tle wdrażanej ustawy                    o ochronie ludności                     i obronie cywilnej.	
Międzyszkolny Specjalistyczny Klub Sportowy  “Zagłębie”                     z Sosnowca	
Uwzględniono. 
	
2.	
Rozdział 5 Priorytetowe zadania publiczne pkt. 1. Ppkt. 2) - korekta	
40 obszarów działalności sektora pozarządowego zdefiniowanych w art. 4. ust. 1 ustawy pogrupowanych w 6 sferach działania.
	
Poprawka wynikająca                        z faktycznej ilości zapisów ustawowych – po nowelizacji jest ich 40, a nie 39. Dodanie jednego                           z obszarów wynikających                     z nowelizacji ustawy wskazano w 3 poprawce                  do Programu.

Międzyszkolny Specjalistyczny Klub Sportowy  “Zagłębie” z Sosnowca

Uwzględniono	
3.	
Rozdział 5 Priorytetowe zadania publiczne pkt. 1. Ppkt. 2) – dodanie ppkt. e) w sekcji GOSPODARCZA I ROZWOJU SPOŁECZNEGO
	
e) działalności na rzecz podmiotów ekonomii społecznej                                                i przedsiębiorstw społecznych,                     o których mowa w ustawie z dnia 5 sierpnia 2022 r. o ekonomii społecznej (Dz. U. z 2024 r. poz. 113).	
Poprawka wynikająca                         z nowelizacji zapisów ustawowych.	Międzyszkolny Specjalistyczny Klub Sportowy  “Zagłębie” z Sosnowca
	
Uwzględniono	
						
4.	

Rozdział 5 Priorytetowe zadania publiczne pkt. 1. – dodanie pkt 1)
	
BEZPIECZEŃSTWO – budowa odporności społecznej na terenie województwa śląskiego poprzez współpracę z podmiotami (w rozumieniu ustawy o ochronie ludności). Wraz ze wzrostem częstotliwości i dotkliwości klęsk żywiołowych, pandemii, zagrożeń terrorystycznych i innych kryzysów rośnie świadomość potrzeby wzmacniania odporności społecznej. Odporność społeczna (lub zbiorowiskowa) to zdolność wspólnoty do przetrwania i adaptacji w obliczu kryzysów, takich jak zagrożenia zdrowotne, środowiskowe czy społeczne. Kształtuje się ją poprzez wzmacnianie więzi, rozwijanie kompetencji członków, jasne określanie wartości, tworzenie strategii działania i rozwijanie współpracy międzysektorowej,             a także poprzez doświadczenia zdobywane w trudnych sytuacjach. Za kluczowe aspekty odporności społecznej uznawane są:
•	zdolność do adaptacji – jako elastyczność społeczna przejawiająca się umiejętnością społeczności do zmiany, zdolność znalezienia nowych rozwiązań w obliczu nieprzewidzianych sytuacji,
•	wzmocnione więzi – jako realizowane przez budowanie silnych relacji i poczucia przynależności w grupie zwiększając jej zdolność                  do wspólnego reagowania na zagrożenia,
•	rozwój kompetencji – jako świadomość społeczna oparta na wiedzy i umiejętnościach przyczynia się do lepszego radzenia sobie                              z kryzysami,
•	jasne wartości i cele – jako definiowanie skali ważności               w zakresie ochrony i zabezpieczenia, co stanowi fundament dla spójnego działania w obliczu trudności, 
•	współpraca międzysektorowa – jako partnerstwo między sektorem publicznym, komercyjnym                                        a organizacjami pozarządowymi stanowiąc kluczowe dla zapewnienia zasobów i koordynacji działań,
•	doświadczenie - jako budowa odporności pod względem efektywności i doświadczenia w radzeniu sobie z kryzysami.
Samorząd Województwa działając przez Marszałka jako organ ochrony ludności, może kierować swoje działania na rzecz poprawy bezpieczeństwa wskazując obszary współpracy na rzecz zdefiniowanych w art. 4. ust. 1 obszarów działalności sektora pozarządowego obejmujących:
•	porządek i bezpieczeństwo publiczne,
•	obronność państwa i działalności Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej,
•	ratownictwo i ochronę ludności,
•	pomoc ofiarom katastrof, klęsk żywiołowych, konfliktów zbrojnych i wojen w kraju i za granicą,
•	ekologię i ochronę zwierząt oraz ochrony dziedzictwa przyrodniczego.
Marszałek Województwa Śląskiego zgodnie z kompetencjami wynikającymi                    z art. 9, ust. 1, pkt 2a), Ustawy                    z dnia 5 grudnia 2024r. o ochronie ludności i obronie cywilnej (Dz. U. z 2024 poz. 1907), jako organ ochrony ludności realizuje zadania zdefiniowane w art. 12, ust. 1, ww. ustawy, o zakresie zgodnym                  z Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 23 stycznia 2025 w sprawie szczegółowej zawartości Programu Ochrony ludności i Obrony Cywilnej (Dz. U. z 2025, poz. 136). Dla zapewnienia realizacji zadań Marszałka Województwa Śląskiego z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej, Sejmik Województwa Śląskiego zgodnie      z art. 12, ust. 2, uchwala                           w budżecie wysokość środków przeznaczonych na te zadania. Działania w tym zakresie są spójne z działaniami RESILPOL – realizowanymi jako program 2-letni przez wzmacnianie odporności społecznej, rozwój komunikacji kryzysowej i edukacji w zakresie bezpiecznych zachowań w Polsce, realizowany w ramach Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności (UMOL).
Zadania z zakresu ochrony ludności w obszarach deficytowych mogą być oparte             w formie wspierania lub powierzania, dedykowane celowo na bazie oceny kwalifikacji podmiotów, które uzyskały weryfikację w trybie zdefiniowanym w Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 marca 2025r. w sprawie elementów porozumienia o wykonywaniu zadań ochrony ludności lub obrony cywilnej oraz sposobu weryfikacji zdolności podmiotu, z którym ma być zawarte porozumienie, do wykonywania tych zadań.	
	Międzyszkolny Specjalistyczny Klub Sportowy  “Zagłębie” z Sosnowca
	
Uwzględniono	
5.	Rozdział 5 Priorytetowe zadania publiczne pkt. 1)	pkt. 1) zmiana na pkt. 2)
pkt. 2) zmiana na pkt. 3)
pkt. 3) zmiana na pkt. 4)
	Renumeracja po dodaniu pkt 1), po dodaniu: Bezpieczeństwa jako priorytetu współpracy.	Międzyszkolny Specjalistyczny Klub Sportowy  “Zagłębie”                  z Sosnowca
	
Uwzględniono	
6.	Rozdział 5 Priorytetowe zadania publiczne pkt. 4) ŚRODOWISKO – Ochrona dziedzictwa przyrodniczego, jakość powietrza, bezpieczeństwo publiczne i środowiskowe – po renumeracji pkt. 5)	W związku ze specyficznym układem osadniczym regionu, wysokim poziomem urbanizacji oraz dużym potencjałem ludzkim, ochrona środowiska nie może skupiać się jedynie na ograniczeniu niskiej emisji, ale również powinna uwzględniać inne formy modelowania środowiska (np. dobór roślinności,  ekranowanie emitentów) inicjowania i promowania upraw energetycznych oraz edukację proekologiczną. Doceniając potencjał organizacji pozarządowych w diagnozie dysfunkcji środowiskowych, właściwym jest pełne włączenie sfery pozarządowej do planowanych                                i prowadzonych przez Samorząd Województwa działań – zarówno w  zakresie diagnozy, monitoringu jak                                      i rewitalizacji środowiskowej.
Współpraca sfery pozarządowej                                 i Samorządu Województwa Śląskiego w tym zakresie pozwoli odsłonić ukryte lub zapomniane miejsca warte nobilitowania na wojewódzkiej mapie dziedzictwa przyrodniczego                                  i turystycznego przez ich ujawnienie, oznakowanie i wypromowanie. Nie bez znaczenia jest również rozwój dotychczasowych osiągnięć zainicjowanych prac na rzecz działań środowiskowych np. przy wykorzystaniu takich narzędzi jak rekreacja i turystyka. 
Województwo Śląskie w 2024 roku rozpoczęło wraz z Instytutem Ochrony Środowiska Państwowym Instytutem Badawczym, procedurę opracowania dokumentu  „Regionalny Plan Adaptacji do zmian klimatu dla Województwa Śląskiego”, który jest przedmiotem projektu zintegrowanego LIFE „IP LIFE dla Adaptacji Terenów Pogórniczych” realizowanego              w ramach Programu LIFE Unii Europejskiej. Zarządzeniem nr 23/24 Marszałka Województwa Śląskiego z dnia 26 marca 2024 r. powołano również Zespół ds. Opracowania Regionalnego Planu Adaptacji do zmian klimatu dla Województwa Śląskiego, który jest organem doradczym i opiniodawczym Marszałka. Podstawowymi celami działań w celu szeroko pojętej ochrony środowiska są: jakość powietrza, ochrona i odbudowa zasobów przyrodniczych, ochrona przed hałasem, ochrona powierzchni ziemi, zrównoważony rozwój, zarzadzanie emisjami, gospodarka odpadami, ekotoksykologia, ochrona zasobów wód oraz adaptacja do skutków zmian klimatu. Departament Projektów Regionalnych w ramach wdrażania dokumentu o charakterze strategicznym tj. Regionalnego Planu Adaptacji do zmian klimatu dla Województwa Śląskiego (RPA) planuje w 2026 r. planuje uruchomić Śląskie Centrum Klimatu (ŚCK). „Śląskie Centrum Klimatu – I etap” to planowany do realizacji w latach 2025-2028 projekt własny Województwa w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027, priorytetu FESL.02 Fundusze Europejskie na zielony rozwój, działania FESL.02.17 Budowanie świadomości na rzecz klimatu, którego celem jest utworzenie Śląskiego Centrum Klimatu jako regionalnego ośrodka rozwoju wiedzy i kompetencji w zakresie adaptacji do zmian klimatu. Jednym z planowanych do wdrożenia działań w ramach ŚCK w 2026 r. jest oparte na RPA wspieranie inicjatyw oddolnych wzmacniających odporność społeczną na zagrożenia klimatyczne, zwłaszcza poprzez współpracę z organizacjami pozarządowymi w zakresie szkoleń, a także promocji inicjatyw oddolnych. Ponadto w ramach ŚCK w 2026 r. planowane jest włączenie organizacji pozarządowych w zadanie dotyczące mobilnej edukacji klimatycznej. Ponadto, Województwo Śląskie realizuje projekt zintegrowany LIFE „Śląskie. Przywracamy Błękit. Kompleksowa realizacja Programu ochrony powietrza”.
Powszechnie zdiagnozowana susza hydrologiczna wskazała problem na terenie kraju, z którym stykają się mieszkańcy wschodniej Wielkopolski, Kujaw Zachodnich, dorzecza Wisły dotyczy również zasobów wodnych na terenie województwa śląskiego. Za deficyt zasobów wodnych w znacznej mierze odpowiadają odkrywki kopalniane, ale również zmiany klimatu i dłuższych susz, na co wskazywały wnioski ze Światowej  konferencja ONZ (15 marca 2015 w Sendei Japonia) na temat ograniczania ryzyka klęsk żywiołowych i ich współzależności ze zmianami klimatycznymi. Na bazie tej konferencji wytyczony program przeciwdziałania skutkom klimatycznym na lata 2015-2030. Teren województwa śląskiego również został dotknięty deficytem zasobów wodnych, czego najdobitniejszym dowodem jest zanik biegu rzek na pograniczu województwa Śląskiego i małopolskiego (Sztoła, Baba). Opracowane w województwie śląskim Programy małej retencji (2006r., zaktualizowany w 2016r.) zakładały programowalne działania na rzecz uzupełnienia deficytu bilansu wodnego dla terenu województwa śląskiego. W wielu przypadkach donatorami i sygnalistami byli przedstawiciele organizacji pozarządowych wywodzących się ze społeczności lokalnej.	Polityka antysmogowa jaką przyjęto w ramach uchwały Uchwała NR V/36/1/2017 Sejmiku Województwa Śląskiego z dnia 7 kwietnia 2017 r. zagwarantowała programowalne zmiany do 2027 roku. Nie bez znaczenia w kształtowaniu tego profilu współpracy były głos środowiska pozarządowego (Alerty smogowe). Inne obszary deficytowe środowiskowo zaznaczono                   w projekcie Programu wskazując                      w sferze środowiska znaczące obszary wymagające szczególnej atencji. Do tego zakresu zaliczają się odbijające się szerokim echem deficytowe zmiany w środowisku wodnym. Zmiany w środowisku wodnym nie są skutkiem ostatnich lat, ale wynikają ze znacznie wcześniejszego okresu czasu - nawet lat 30-tych XX w. Szczególne ich spiętrzenie i kumulacja odczuwalne jest obecnie, pomimo wcześniejszych sygnałów alarmujących. Deficyty wodne, brak obiektów małej retencji są krytyczne pod względem oddziaływania na gospodarkę, produkcję rolną i warunki bytowe społeczności województwa śląskiego. Deficyty wodne, wysychanie rzek, to główne kierunki nad którym powinien na ta chwile pochylić się samorząd województwa śląskiego. W związku z powyższym proponowane jest:
•	usunięcie zapisów dotyczących polityki antysmogowej jako realizowanych skutecznie działań na rzecz jakości powietrza, jako realizowany w ramach przyjętych strategii do 2030 roku ze zdefiniowanym działania do 2027,
dodanie zapisów dotyczących środowiska wodnego, jako odpowiedź na zapotrzebowanie            i znaczący deficyt w gospodarce wodnej kraju i co się z tym wiąże regionu. Województwo śląskie jest bardzo ważnym lokalizacyjnie regionem na mapie hydrologicznej Polski jako leżące na dziale wodnym dwóch największych rzek Polski, co powinno się stać priorytetem samorządu w modelowaniu środowiskowym.	Międzyszkolny Specjalistyczny Klub Sportowy  “Zagłębie”                  z Sosnowca
	Uwzględniono, poza zapisem o usunięciu zapisów dotyczących polityki antysmogowej jako realizowanych skutecznie działań na rzecz jakości powietrza.