URZAD MARSZAŁKOWSKI WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO
DEPARTAMENT ROZWOJU REGIONALNEGO

Raport 
z wypełniania przez województwo śląskie 
warunków umożliwiających korzystanie ze środków EFRR 
związanych z celem 1. polityki spójności Unii Europejskiej 
na lata 2021-2027

KATOWICE 2021

Spis treści

Wstęp
1.	Aktualna analiza wąskich gardeł w rozpowszechnianiu innowacji, w tym digitalizacji
2. Istnienie właściwej regionalnej instytucji lub organu odpowiedzialnego za zarządzanie Strategią
3. Narzędzia monitorowania i oceny do pomiaru wyników w zakresie realizacji celów Strategii
4. Współpraca z interesariuszami, proces przedsiębiorczego odkrywania
5. Działania niezbędne do ulepszenia regionalnego systemu badań i innowacji
6. Działania na rzecz transformacji przemysłowej (warunek monitorowany na poziomie regionalnym)
7. Działania na rzecz współpracy międzynarodowej

Wstęp

Regionalna Strategia Innowacji Województwa Śląskiego 2030 stanowi integralną część wypełnienia warunków umożliwiających korzystania ze środków EFRR związanych z celem pierwszym. Warunki te muszą być spełnione nie tylko na wejściu, lecz zagwarantowane stale w okresie 2021-2027. 
Poza posiadaniem dokumentu Regionalnej Strategii Innowacji, należą do nich warunki określone w poniższej tabeli.

EC PO1	Core, directional Questions	
		
1. Up-to-date analysis of challenges for innovation diffusion and digitalisation	Jak zbudowany jest system identyfikacji barier / wąskich gardel, poza samymi badaniami? 	
	Jaki jest przepływ informacji / czy i jak MA bierze pod uwagę rekomendacje, wnioski od głównych aktorów ( Uniwersytety, R&D, IOB, Izby, Rady Innowacji, Stowarzyszenia Sektorowe)? 	
	Jak wnioski dot. botllenecks / barier (badania, opinie, stanowiska) są / będą implementowane?	

2. Existence of competent regional/national institution or body, responsible for the management of the smart specialisation strategy	Jak szerzej zbudowany jest wszechstronny system zarzadzania, przekładający się na skuteczne wdrażanie i monitorowanie? (Zarząd, Komitet, Rada Innowacji, Obserwatoria, Grupy robocze do Smarts itd.)	

3. Monitoring and evaluation tools to measure performance towards the objectives of the strategy 	Jak zbudowany jest i jak sprawnie funkcjonuje system monitorowania?	
	Jakie procesy ewaluacyjne prowadzone są w regionie (badania, współpraca z konsultantami, ekspertami)?	
	Jak system przetwarza dane w informacje zarządczą dla poszczególnych dziedzin specjalizacji i wykorzystuje jako informacje zwrotną dla wszystkich zaangażowanych we wdrażanie?	
		
4. Functioning of stakeholder co-operation ("entrepreneurial discovery process") 	Jak zbudowany jest system interakcji głównych aktorów wokół ośrodka decyzyjnego w MA?	
	Jaką rolę odgrywają jednostki niezależne, pośrednio zależne od MA w procesie? Jaki jest ich wpływ na proces? (Rady Innowacji, IOBs, loże biznesy, Strefy ekonomiczne, izby gospodarcze, zrzeszenia sektorowe etc.)	
	Jak realizowany jest w praktyce głos w/w ciał, np. Rady Innowacji? Czy i jak wdrażane są ich rekomendacje?	
	Jaki jest balans reprezentacji głównych graczy R&D / Biznesu  w stosunku do jst w głównych ciałach (Rada Innowacji?)	
	Według  jakich kryteriów dobiera się członków poszczególnych ciał i instytucji odpowiedzialnych za PPO np. Rady ds. Innowacji?	
	W jaki sposób jest zapewniony odpowiedni poziom merytoryczny ww członków?	
5. Actions necessary to improve national or regional research and innovation systems, where relevant 	Jakie dzialania podjęto w regionie dla poprawy funcjonowania sytemu? 	
	Czy tworzono / powierzano zadania dedykowanym jednostkom np do usprawnienia przeplywów, w tym z FIs do firm. 	
	Czy prowadzono analizy usług pro innowacyjnych?	
	Jak animowano współpracę badawczo - przemysłową?	
	Jak wspierano proces kierunkowania sektora B+R na komercjalizację wyników?	
	Czy analizowano i wyciągano wnioski z funkcjonowania parków tech, inkubatorów, akceleratorów i ich roli w systemie innowacji?	
		
6. Where relevant, actions to support industrial transition	Czy prowadzono analizę identyfikacyjną sektorów o szczególnym potencjale / potrzebie zmian technologicznych w kierunku Przemysłu 4.0, GOZ, Green Deal?	
	Czy aktualizowano / aktualizuje się dokumenty strategiczne pod tym kątem?  Jak?	
	Jak wspiera się transformację technologiczną SMEs, dywersyfikację działalności w kierunku w/w obszarów, transformację przemysłową?	
	Jaki działania dotyczące zwiększenia kwalifikacji pracowników w/w obszarów?	
	Przykłady konkretnych inicjatyw / projektów?	
		
7. Measures for enhancing cooperation with partners outside a given Member State in priority reas supported by the SSS   --- – wzmacnianie współpracy 	Jakie projekty / inicjatywy międzynarodowe prowadzi MA, które przyczyniają się rozwojowi Smarts?	
	Aktywność MA w pracach grup politycznych / eksperckich na poziomie europejskim.	
	Jak doświadczenia te są wdrażane?	

1.	Aktualna analiza wąskich gardeł w rozpowszechnianiu innowacji, w tym digitalizacji 

EC PO1	Core, directional Questions	
1. Up-to-date analysis of challenges for innovation diffusion and digitalisation	Jak zbudowany jest system identyfikacji barier / wąskich gardel, poza samymi badaniami? 	
	Jaki jest przepływ informacji / czy i jak MA bierze pod uwagę rekomendacje, wnioski od głównych aktorów ( Uniwersytety, R&D, IOB, Izby, Rady Innowacji, Stowarzyszenia Sektorowe)? 	
	Jak wnioski dot. botllenecks / barier (badania, opinie, stanowiska) są / będą implementowane?	

Referat RIS prowadzi cykliczne badania w celu identyfikacji wąskich gardeł, w tym: 
•	Aktualna analiza wąskich gardeł (barier) dyfuzji innowacji, w tym cyfryzacji 
w województwie śląskim. Źródło: Badanie ewaluacyjne pt. Możliwości rozwoju innowacyjnego województwa śląskiego po roku 2020. Rekomendacje do projektu „Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego na lata 2021-2027”, Raport opracowany na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego, SEENDICO Doradcy Radło & Wspólnicy sp. j., Warszawa, grudzień 2019;
•	Aktualna analiza wąskich gardeł (barier) rozwoju technologicznego Regionalnego Ekosystemu Innowacji Województwa Śląskiego w latach 2013-2019. Źródło: Badanie ewaluacyjne pt. Możliwości rozwoju technologicznego województwa śląskiego po roku 2020. Rekomendacje do projektu „Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego na lata 2021-2027”, Raport opracowany na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego, konsorcjum firm Główny Instytut Górnictwa – Instytut Badawczy (lider konsorcjum) z siedzibą w Katowicach oraz Ecorys Polska Sp. z o.o. – partner konsorcjum, Warszawa, grudzień 2019;
•	„Ewaluacja Ex-post Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego na lata 2013-2020", Raport końcowy opracowany na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego, LB&E, Warszawa, 2020.
Powyższe badania zawierają następujące analizy szczegółowe:
o	Identyfikacja barier/ wąskich gardeł rozwoju innowacyjnego/technologicznego Regionalnego Ekosystemu Innowacji Województwa Śląskiego w latach 2013-2019 (analiza statystyczna) w następujących obszarach tematycznych:
•	Sektor naukowo-badawczy i edukacja,
•	Sektor przedsiębiorstw,
•	Finansowanie badań i innowacji,
•	Efektywność innowacyjna,
•	Graficzna wizualizacja otrzymanych wyników prac badawczych;
o	Skuteczność dotychczasowych działań i instrumentów wsparcia rozwoju innowacyjnego/ technologicznego regionu w tym okresie. Skuteczność dotychczasowych działań i instrumentów wsparcia rozwoju technologicznego regionu w zakresie identyfikacji oraz usuwania barier/ wąskich gardeł rozwoju technologicznego w latach 2013-2019: 
•	Skuteczność krajowych instrumentów wsparcia,
•	Skuteczność regionalnych instrumentów wsparcia;
o	Analiza SWOT wąskich gardeł/ barier rozwoju innowacyjnego/ technologicznego województwa śląskiego. 
Ewaluacje zostały zrealizowane w ramach projektu współfinansowanego przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020, Osi Priorytetowej XIII Pomoc Techniczna Działania 13.1 Pomoc Techniczna.

2. Istnienie właściwej regionalnej instytucji lub organu odpowiedzialnego za zarządzanie Strategią

EC PO1	Core, directional Questions	
2. Existence of competent regional/national institution or body, responsible for the management of the smart specialisation strategy	Jak szerzej zbudowany jest wszechstronny system zarzadzania, przekładający się na skuteczne wdrażanie i monitorowanie? (Zarząd, Komitet, Rada Innowacji, Obserwatoria, Grupy robocze do Smarts itd.)	

Zarząd Województwa Śląskiego
Zarząd Województwa Śląskiego pełni rolę kluczową w zarządzaniu ekosystemem innowacji. 
Regionalna Strategia Innowacji stanowi element kompleksowego układu operacjonalizacji Strategii Rozwoju Województwa Śląskiego „Śląskie 2030”, będącej podstawowym dokumentem planistycznym regionu. Od 2021 roku Regionalna Strategia Innowacji przyjmowana jest przez Zarząd Województwa Śląskiego. Za jej wdrażanie odpowiedzialny jest Samorząd Województwa. 
Prace koordynacyjne związane z wdrażaniem Strategii sprawuje Departament Rozwoju Regionalnego, Referat Regionalnej Strategii Innowacji. 
Do głównych obszarów aktywności Samorządu Województwa w zakresie realizacji Strategii zaliczyć należy:
•	alokowanie środków przeznaczonych na realizację postanowień strategicznych 
•	w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2021-2027,
•	alokowanie środków przeznaczonych na realizację postanowień strategicznych 
•	w ramach budżetu województwa,
•	zabieganie o uruchomienie dodatkowych środków zewnętrznych, w tym 
•	w szczególności krajowych na realizację postanowień strategicznych,
•	zabieganie o uwzględnienie w rozwiązaniach szczebla krajowego specyfiki i skali potrzeb w zakresie wsparcia innowacyjności, jakie posiada województwo śląskie ze względu na zachodzące procesy transformacji,
•	wspieranie inicjatyw uczestników regionalnego ekosystemu na rzecz innowacji,
•	wspieranie inicjatyw lokalnych na rzecz innowacyjności.
W zakresie zarządzania Regionalnej Strategii Innowacji Zarząd Województwa posiłkuje się opinią dwóch gremiów, w skład których powoływani są przedstawiciele środowisk tworzących regionalny ekosystem na rzecz innowacji. Tymi gremiami są: Komitet Sterujący Regionalnej Strategii Innowacji oraz Śląska Rada Innowacji.

Rys.4. Struktura systemu zarządzania i wdrażania RIS

Komitet Sterujący Regionalnej Strategii Innowacji (KS RIS)
Kontrolę nad realizacją Strategii sprawuje Komitet Sterujący Regionalnej Strategii Innowacji, który działa od 2005 roku. 
Pełni funkcję opiniodawczo-doradczą dla Zarządu Województwa w sprawach związanych z wdrażaniem Regionalnej Strategii Innowacji oraz programowaniem, koordynacją, realizacją, monitorowaniem i oceną polityki rozwoju województwa w zakresie innowacji. 
Komitet Sterujący Regionalnej Strategii Innowacji (KS RIS) został powołany przez Zarząd Województwa Uchwałą Nr 1247/271/II/2005 z dnia 28.06.2005r. zgodnie z zapisami Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego na lata 2003-2013 przyjętej Uchwałą Sejmiku Nr II/11/2/2003.
Członkowie Komitetu Sterującego RIS stanowią reprezentację opiniotwórczych środowisk naukowych, gospodarczych, instytucji wsparcia oraz jednostek samorządowych. Kwestie formalne związane z organizacją pracy KS RIS oraz zakresem działań reguluje Regulamin KS RIS.
Śląska Rada Innowacji (ŚRI)
Działania Komitetu Sterującego są wspierane od 2009 roku przez Śląską Radę Innowacji (ŚRI), której celem jest podejmowanie prac merytorycznych nad głównymi zadaniami wynikającymi z bieżących potrzeb regionu w zakresie rozwoju innowacyjnego. Wynikiem prac Rady jest przedstawianie opinii i raportów eksperckich na posiedzeniach Komitetu Sterującego.
Śląska Rada Innowacji (ŚRI) została powołana przez Zarząd Województwa Uchwałą Nr 1278/273/III/2009 z dnia 28 maja 2009r. na podstawie Uchwały Komitetu Sterującego Regionalnej Strategii Innowacji Nr 3/2009 z dnia 30 marca 2009 roku w sprawie powołania Śląskiej Rady Innowacji.
Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych (SO RIS)
Do kluczowych partnerów wdrażania Regionalnej Strategii Innowacji zaliczyć należy w głównej mierze podmioty tworzące Sieć SO RIS oraz pozostałe: uczelnie, instytuty naukowe, instytucje otoczenia biznesu, inicjatywy klastrowe i fundusze, które nie są bezpośrednio włączone w Sieć SO RIS.
Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych pełni rolę ekspercką w zakresie rozwoju technologicznego i innowacyjnego regionu, szczególnie w obszarze inteligentnych specjalizacji.
Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych została powołana 13 marca 2013r. w ramach projektu systemowego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego pt. „Zarządzanie, wdrażanie i monitorowanie Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego" (III edycja) w ramach Poddziałania 8.2.2 „Regionalne Strategie Innowacji", który prowadzony był w latach 2011 - 2013, w partnerstwie z Politechniką Śląską w Gliwicach, Uniwersytetem Ekonomicznym w Katowicach, Głównym Instytutem Górnictwa oraz Parkiem Naukowo-Technologicznym TECHNOPARK Gliwice).
Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych działa na podstawie porozumienia zawartego w marcu 2013 pomiędzy Samorządem Województwa Śląskiego a Partnerami odpowiedzialnymi za poszczególne obszary technologiczne specjalizacji regionalnych, wskazane w "Programie Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego 2010-2020". Dzięki temu powstała trwała platforma współpracy pomiędzy kluczowymi uczestnikami ekosystemu innowacji w regionie pozwalająca realizację działań w zakresie budowania, wzmacniania innowacyjnego potencjału.
Liderem Sieci jest Samorząd Województwa, który zapewnia ciągłość i efektywność podejmowanych w ramach Sieci działań.
Interdyscyplinarne grupy dla inteligentnych specjalizacji województwa śląskiego (planowane)
Interdyscyplinarne monitorowanie i ewaluowanie inteligentnych specjalizacji bazowało będzie na utworzeniu interdyscyplinarnych grup dla inteligentnych specjalizacji województwa śląskiego oraz procesie foresightowym. 
Zakłada się, że utworzone zostaną interdyscyplinarne grupy inteligentnych specjalizacji województwa śląskiego, do których oddelegowani zostaną przedstawiciele różnych obserwatoriów wchodzących w skład sieci SO RIS. 
Grupy te stanowić będą opiniotwórcze forum dla podejmowania bieżących decyzji w zakresie szczegółowych rozwiązań dotyczących realizacji polityki wobec inteligentnych specjalizacji, głównie w zakresie tworzenia wytycznych dla wyboru i realizacji kluczowych regionalnych projektów badawczo-rozwojowych.

3. Narzędzia monitorowania i oceny do pomiaru wyników w zakresie realizacji celów Strategii 

EC PO1	Core, directional Questions	
3. Monitoring and evaluation tools to measure performance towards the objectives of the strategy 	Jak zbudowany jest i jak sprawnie funkcjonuje system monitorowania?	
	Jakie procesy ewaluacyjne prowadzone są w regionie (badania, współpraca z konsultantami, ekspertami)?	
	Jak system przetwarza dane w informacje zarządczą dla poszczególnych dziedzin specjalizacji i wykorzystuje jako informacje zwrotną dla wszystkich zaangażowanych we wdrażanie?	

Monitorowanie Regionalnej Strategii Innowacji stanowi element systemu monitoringu i ewaluacji Strategii Rozwoju Województwa Śląskiego „Śląskie 2030”.
Odpowiedzialność za prowadzanie monitoringu i ewaluacji wdrażania RSI spoczywa na Zarządzie Województwa Śląskiego. Jednostką odpowiedzialną za prowadzenie monitoringu i cyklicznych ewaluacji jest Departament Rozwoju Regionalnego. 
Ramowy program badań ewaluacyjnych:
•	ex ante – 2021 r.,
•	w trakcie 2026 r.,
•	ex post – 2031 r.,
•	3 ewaluacje tematyczne wynikające z bieżących potrzeb. 
Cykliczne i tematyczne ewaluacje departament poprowadzi drogą zamawiania niezależnych opracowań eksperckich oraz w formule konsultacji z opisanymi wcześniej gremiami, w skład których powoływani są przedstawiciele środowisk tworzących regionalny ekosystem na rzecz innowacji, tj. z Komitetem Sterującym Regionalnej Strategii Innowacji oraz ze Śląską Radą Innowacji.
Regionalne Obserwatoria Specjalistyczne będą prowadzić wieloletnie badania grup firm, których dobór i liczbę wskaże opracowana na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego metodologia badania. Dane będą zawarte w raportach rocznych z Obserwatoriów oraz będą przekazywane cyklicznie, zgodnie z metodologią do Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego. W ten sposób Urząd Marszałkowski będzie dysponował nowym wiarygodnym zasobem stale aktualizowanej wiedzy, pochodzącej wprost od przedsiębiorstw. Prowadzone badania wspomogą również w znacznym stopniu PPO w regionie.
Dane w postaci rocznych raportów monitoringowych publikowane są na platformie Innobservator Silesia (ris.slaskie.pl). Istotną rolę w procesie monitorowania Strategii odgrywa również Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych (SO RIS). 
Wykonano następujące badania:
•	Badania monitoringowe:
o	Roczny raport monitoringowy za rok 2013. Załącznik: Raporty Roczne Sieci Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych.
o	Roczny raport monitoringowy za rok 2014. Załącznik: Raporty Roczne Sieci Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych.
o	Roczny raport monitoringowy za rok 2015. Załącznik: Raporty Roczne Sieci Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych.
o	Roczny raport monitoringowy za rok 2016. Załącznik: Raporty Roczne Sieci Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych.
o	Roczny raport monitoringowy za rok 2017. Załącznik: Raporty Roczne Sieci Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych.
o	Roczny raport monitoringowy za rok 2018. Załącznik: Raporty Roczne Sieci Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych.
•	Badania ewaluacyjne:
o	Ocena aktualnego stanu oraz możliwości rozwojowych do 2030 roku regionalnych specjalizacji województwa śląskiego, w tym specjalizacji inteligentnych (2015).
o	„Procesy przedsiębiorczego odkrywania w kontekście rozwoju innowacyjnego województwa śląskiego do roku 2020” (2017).
o	,,Analiza przepływów międzygałęziowych w kontekście rozwoju innowacyjności w województwie śląskim do roku 2020” (2017).
o	Ewaluacja wdrażania „Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego na lata 2013-2020", w tym ocena wartości wskaźników monitoringu wizji (2017).
o	„Branże przyszłości o potencjale pobudzenia rozwoju technologicznego regionu, z uwzględnieniem potencjału innowacyjnego sektorów tradycyjnych. Analiza typu foresight weryfikująca rozszerzone obszary inteligentnych specjalizacji” (2018).
o	Ewaluacja on-going wdrażania „Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego na lata 2013-2020” (2018).
o	Ewaluacja on-going wdrażania „Programu Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata 2010-2020” (2018).
o	Możliwości rozwoju innowacyjnego województwa śląskiego po roku 2020. Rekomendacje do projektu „Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego na lata 2020+" (2019).
o	Możliwości rozwoju technologicznego województwa śląskiego po roku 2020. Rekomendacje do projektu „Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego na lata 2020+" (2019).
o	„Poprawa wydajności infrastruktury badawczej i innowacyjnej 
w województwie śląskim: od podzielonej do zintegrowanej i zrównoważonej współpracy” - analiza wykonana w ramach projektu pt. „Improving Research and Innovation Infrastructure Performance: from Fragmented to Integrated and Sustainable Cooperation InnoHEIs”, współfinansowanego przez Unię Europejską ze środków  Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego 
w ramach Celu szczegółowego 1.1 Poprawa wdrażania polityk związanych 
z infrastrukturą badań i innowacji Programu Interreg Europa 2014-2020 (2020).
o	„Analiza potrzeb w zakresie kluczowych kompetencji MŚP w województwie śląskim według Przemysłu 4.0 oraz ocena poziomu gotowości do Przemysłu 4.0 w zakresie zasobów w przedsiębiorstwach, instytucjach otoczenia biznesu i instytucjach badawczo-rozwojowych” - analiza wykonana w ramach projektu  „40Ready – Strengthening SME capacity to engage in Industry 4.0” (40Ready) w ramach Programu Interreg Europa (2020).
o	„Ewaluacja Ex-post Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego na lata 2013-2020", Raport końcowy opracowany na zlecenie Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego, LB&E, Warszawa, (2020).

Jednym ze wskaźników monitorowania Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego jest Smart Index (SI). 
Smart Index jest tzw. indeksem złożonym opartym na subindeksach określonych dla poszczególnych inteligentnych specjalizacji oraz wskaźnikach cząstkowych dla każdego z tych subindeksów. Wskaźnikami tymi są: 
•	X1 Wartość dodana brutto dla inteligentnych specjalizacji (wg sekcji PKD), 
•	X2 zatrudnienie w organizacjach inteligentnych specjalizacji, 
•	X3 liczba studentów w grupie inteligentnych specjalizacji, 
•	X4 liczba klastrów w inteligentnych specjalizacjach.

4. Współpraca z interesariuszami, proces przedsiębiorczego odkrywania

EC PO1	Core, directional Questions	
4. Functioning of stakeholder co-operation ("entrepreneurial discovery process") 	Jak zbudowany jest system interakcji głównych aktorów wokół ośrodka decyzyjnego w MA?	
	Jaką rolę odgrywają jednostki niezależne, pośrednio zależne od MA w procesie? Jaki jest ich wpływ na proces? (Rady Innowacji, IOBs, loże biznesy, Strefy ekonomiczne, izby gospodarcze, zrzeszenia sektorowe etc.)	
	Jak realizowany jest w praktyce głos w/w ciał, np. Rady Innowacji? Czy i jak wdrażane są ich rekomendacje?	
	Jaki jest balans reprezentacji głównych graczy R&D / Biznesu  w stosunku do jst w głównych ciałach (Rada Innowacji?)	
	Według  jakich kryteriów dobiera się członków poszczególnych ciał i instytucji odpowiedzialnych za PPO np. Rady ds. Innowacji?	
	W jaki sposób jest zapewniony odpowiedni poziom merytoryczny ww członków?	

„Model Procesu Przedsiębiorczego Odkrywania (PPO) Województwa Śląskiego” został opracowany w 2017 roku i zastosowany przy realizacji analiz i identyfikacji priorytetowych obszarów wsparcia, w tym m.in.: 
•	analizy przepływów międzygałęziowych w kontekście rozwoju innowacyjności w województwie śląskim, 
•	aktualizacji Inteligentnych Specjalizacji Województwa Śląskiego, 
•	aktualizacji „Programu Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata 2019–2030. 
W 2013 roku powołana została Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych, która skupia obserwatoria specjalistyczne w 7 obszarach technologicznych. Od 2015 roku Obserwatoria prowadzą w sposób ciągły proces przedsiębiorczego odkrywania poprzez analizę potrzeb przedsiębiorstw i instytucji regionalnego systemu innowacji. 
Proces przedsiębiorczego odkrywania w szczególności zastosowany w następujących działaniach:
•	Opracowany „Model Procesu Przedsiębiorczego Odkrywania (PPO) Województwa Śląskiego” zapewniający porównywalność w skali europejskiej oraz krajowej. 
Źródło: „Procesy przedsiębiorczego odkrywania w kontekście rozwoju innowacyjnego województwa śląskiego do roku 2020” (2017).
•	Opracowany „Regionalny model przepływów międzygałęziowych dla województwa śląskiego”. 
Źródło: ,,Analiza przepływów międzygałęziowych w kontekście rozwoju innowacyjności w województwie śląskim do roku 2020” (2017).
•	Identyfikacja obszarów technologicznych o największym potencjale rozwojowym dla województwa śląskiego. 
Źródło: „Procesy przedsiębiorczego odkrywania w kontekście rozwoju innowacyjnego województwa śląskiego do roku 2020” (2017).
•	Identyfikacja priorytetowych technologii dla regionu w obszarze „Technologie dla przemysłu lotniczego”.  
Źródło: Projekt „Proces Przedsiębiorczego odkrywania w obszarze technologii lotniczych i z nimi powiązanych”. Czas realizacji projektu: kwiecień 2017 r. – marzec 2019 r. 
•	Aktualizacja Inteligentnych Specjalizacji Województwa Śląskiego (marzec 2018 r.) jako wynik realizacji Procesu Przedsiębiorczego Odkrywania (PPO) w 2017 r. 
Źródło: Uchwała Sejmiku Województwa Śląskiego nr V/50/1/2018 z dnia 19 marca 2018 r. dotycząca aktualizacji listy inteligentnych specjalizacji Województwa Śląskiego 
o obszar zielonej gospodarki oraz przemysłów wschodzących, jako wyniku realizacji 
w 2017 r. Procesów Przedsiębiorczego Odkrywania. 
•	Aktualizacja „Programu Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata 2019 – 2030”. 
Źródło: Projekt „Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych 
w Procesie Przedsiębiorczego Odkrywania” (SO RIS w PPO). Czas realizacji projektu: styczeń 2017 r. - marzec 2019 r.
•	W 2013 roku powołana została Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych, która skupia obserwatoria specjalistyczne w 7 obszarach technologicznych. Obserwatoria od 2015 roku prowadzą w sposób ciągły proces przedsiębiorczego odkrywania poprzez analizy potrzeb przedsiębiorstw i instytucji regionalnego systemu innowacji. 
•	Od 2014 roku prowadzone są przez Samorząd Województwa projekty dot. PPO, skupione w obszarach medycyny, nanomateriałów, ICT, przemysłu maszynowego, technologii środowiskowych, energetyki i przetwarzania materiałów. Proces PPO prowadzony jest zawsze z udziałem Obserwatoriów Specjalistycznych, które pełnią rolę  grup roboczych.

5. Działania niezbędne do ulepszenia regionalnego systemu badań i innowacji 

EC PO1	Core, directional Questions	
5. Actions necessary to improve national or regional research and innovation systems, where relevant 	Jakie dzialania podjęto w regionie dla poprawy funcjonowania sytemu? 	
	Czy tworzono / powierzano zadania dedykowanym jednostkom np do usprawnienia przeplywów, w tym z FIs do firm. 	
	Czy prowadzono analizy usług pro innowacyjnych?	
	Jak animowano współpracę badawczo - przemysłową?	
	Jak wspierano proces kierunkowania sektora B+R na komercjalizację wyników?	
	Czy analizowano i wyciągano wnioski z funkcjonowania parków tech, inkubatorów, akceleratorów i ich roli w systemie innowacji?	

od 2013 roku funkcjonuje Sieć Regionalnych Obserwatoriów Specjalistycznych skupiających instytucje otoczenia biznesu, uczelnie i instytuty badawcze działające 
w 7 obszarach specjalistycznych. Publikacja „Nauka dla Biznesu. Śląski potencjał – możliwości współpracy z sektorem badawczo-rozwojowym w ramach specjalizacji regionalnych” zawiera szczegółowe informacje o potencjale i ofertach jednostek naukowych i jest dostępna na stronie ris.slaskie.pl. Dokument ma na celu skuteczną promocję oferty sektora B+R i komercjalizację oraz wdrażanie prezentowanych rozwiązań w biznesie. Ponadto wykonano następujące opracowania:
•	„Poprawa wydajności infrastruktury badawczej i innowacyjnej w województwie śląskim: od podzielonej do zintegrowanej i zrównoważonej współpracy” - analiza wykonana w ramach projektu pt. „Improving Research and Innovation Infrastructure Performance: from Fragmented to Integrated and Sustainable Cooperation InnoHEIs”, współfinansowanego przez Unię Europejską ze środków  Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Celu szczegółowego 1.1 Poprawa wdrażania polityk związanych z infrastrukturą badań i innowacji Programu Interreg Europa 2014-2020 (2020).
•	„Analiza potrzeb w zakresie kluczowych kompetencji MŚP w województwie śląskim według Przemysłu 4.0 oraz ocena poziomu gotowości do Przemysłu 4.0 w zakresie zasobów w przedsiębiorstwach, instytucjach otoczenia biznesu i instytucjach badawczo-rozwojowych” - analiza wykonana w ramach projektu  „40Ready – Strengthening SME capacity to engage in Industry 4.0” (40Ready) w ramach Programu Interreg Europa (2020).

6. Działania na rzecz transformacji przemysłowej (warunek monitorowany na poziomie regionalnym) 

EC PO1	Core, directional Questions	
6. Where relevant, actions to support industrial transition	Czy prowadzono analizę identyfikacyjną sektorów o szczególnym potencjale / potrzebie zmian technologicznych w kierunku Przemysłu 4.0, GOZ, Green Deal?	
	Czy aktualizowano / aktualizuje się dokumenty strategiczne pod tym kątem?  Jak?	
	Jak wspiera się transformację technologiczną SMEs, dywersyfikację działalności w kierunku w/w obszarów, transformację przemysłową?	
	Jaki działania dotyczące zwiększenia kwalifikacji pracowników w/w obszarów?	
	Przykłady konkretnych inicjatyw / projektów?	

Dokonano oceny kierunków rozwoju technologicznego województwa śląskiego 
w kontekście potrzeb i wyzwań Przemysłu 4.0 (2018), opracowano model transformacji przemysłowej województwa śląskiego do Przemysłu 4.0 (2019), uruchomiono zespół regionalny dla inicjatywy Regionów Górniczych i opracowano Plan Działań Transformacji Regionu (2019), zainicjowano (2018) wspólne przedsięwzięcie Województwa Śląskiego 
z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju pn. „Silesia pod błękitnym niebem” na rzecz wsparcia rozwoju i wdrażania technologii dla poprawy jakości powietrza i minimalizacji skutków zanieczyszczeń dla zdrowia. Dokonano następujących opracowań:
•	Model Transformacji Przemysłowej (Technologicznej) Województwa Śląskiego do Przemysłu 4.0. Źródło: Badanie ewaluacyjne pt. Możliwości rozwoju technologicznego województwa śląskiego po roku 2020. Rekomendacje do projektu „Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Śląskiego na lata 2021-2027” (konsorcjum firm Główny Instytut Górnictwa – Instytut Badawczy (lider konsorcjum) z siedzibą w Katowicach oraz Ecorys Polska Sp. z o.o. – partner konsorcjum, Warszawa, 2019.
•	Ocena kierunków rozwoju technologicznego województwa śląskiego w kontekście potrzeb i wyzwań Przemysłu 4.0. Źródło: Ewaluacja on-going wdrażania „Programu Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata 2010-2020” (2018).
•	Stopień gotowości regionu do realizacji Przemysłu 4.0.(analiza zasobów: infrastruktura, kwalifikacje, kompetencje). 
o	Źródło: Ewaluacja on-going wdrażania „Programu Rozwoju Technologii Województwa Śląskiego na lata 2010-2020” (2018). 
o	Źródło: . „Analiza potrzeb w zakresie kluczowych kompetencji MŚP 
w województwie śląskim według Przemysłu 4.0 oraz ocena poziomu gotowości do Przemysłu 4.0 w zakresie zasobów w przedsiębiorstwach, instytucjach otoczenia biznesu i instytucjach badawczo-rozwojowych” - analiza wykonana w ramach projektu  „40Ready – Strengthening SME capacity to engage in Industry 4.0” (40Ready) w ramach Programu Interreg Europa (2020).
•	Wspólne przedsięwzięcie z Narodowym Centrum Badań i Rozwoju - Narodowe Centrum Badań i Rozwoju oraz Województwo Śląskie podpisały 18.10.2018 r. umowę, na mocy której realizowane jest przedsięwzięcie pn. „Silesia pod błękitnym niebem”. W jego ramach obydwie strony organizują konkursy na realizację projektów w obszarze technologii poprawy jakości powietrza oraz minimalizacji skutków zanieczyszczeń dla zdrowia. 
•	Realizacja inicjatywy KE „Catching-Up Regions” w województwie śląskim.
•	Opracowanie Planu Działań Transformacji Regionu.
•	Powołanie Zespołu Regionalnego dla inicjatywy Regionów Górniczych.
•	Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji (projekt).
•	Prace nad Terytorialnym Planem Sprawiedliwej Transformacji (TPST): we wrześniu 2020 województwo przeprowadziło 3 warsztaty eksperckie w trzech grupach: dot. przedsiębiorczości, energii i środowiska oraz rynku pracy. Celem warsztatów było zainicjowanie dyskusji o kierunkach działań do Terytorialnego Planu Sprawiedliwej Transformacji. Następnie w okresie październik-listopad 2020 przeprowadzono 
7 seminariów partycypacyjnych dla 7 podregionów: katowickiego, bytomskiego, sosnowieckiego, rybnickiego, bielskiego, tyskiego, gliwickiego. Celem seminariów było włączenie interesariuszy w podregionach w debatę społeczną nad kierunkami działań w ramach Terytorialnego Planu Sprawiedliwej Transformacji. Aktualnie trwają prace nad projektem Terytorialnego Planu Sprawiedliwej Transformacji. W proces ten MFiPR zaangażowało PwC (przy wsparciu Komisji Europejskiej), która rozpoczęła prace z końcem listopada 2020 i zakończy opracowaniem raportu w maju 2021 r.

7. Działania na rzecz współpracy międzynarodowej 

EC PO1	Core, directional Questions	
7. Measures for enhancing cooperation with partners outside a given Member State in priority reas supported by the SSS   --- – wzmacnianie współpracy 	Jakie projekty / inicjatywy międzynarodowe prowadzi MA, które przyczyniają się rozwojowi Smarts?	
	Aktywność MA w pracach grup politycznych / eksperckich na poziomie europejskim.	
	Jak doświadczenia te są wdrażane?	

Współpraca Urzędu Marszałkowskiego z Regionalnymi Obserwatorami Specjalistycznymi oraz z koordynatorami klastrów i z ośrodkami Europejskiej Sieci Przedsiębiorczości, bieżący monitoring międzynarodowych działań klastrów, realizacja projektów własnych Urzędu Marszałkowskiego na rzecz polityki rozwoju innowacji, transformacji gospodarki w kierunku Przemysłu 4.0 oraz poprawy wydajności infrastruktury badawczej 
i innowacyjnej. W szczególności podjęto następujące działania:
•	Projekt “Design for Innovation” (2017-2021). Projekt „Design 4 Innovation” współfinansowany jest ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego 
w ramach Programu Interreg Europa. 
o	Lider projektu: Wielka Brytania - PDR Cardiff Metropolitan University 
o	Partnerzy projektu:
•	Belgia - Flanders Innovation & Entrepreneurship 
•	Grecja - KEPA Business and Cultural Development Centre 
•	Łotwa - Investment and Development Agency of Latvia (LIAA) 
•	Malta - Culture Directorate, Ministry for Justice, Culture and Local Government
•	Polska - Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego 
•	Hiszpania - Galician Agency of Innovation 
•	Hiszpania - Barcelona Design Centre 
•	Projekt “Strengthening SME capacity to engage in Industry 4.0” (2019-2023). Akronim: 40Ready. Projekt „40Ready” współfinansowany jest ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Interreg Europa.
o	Lider projektu: Włochy - Agency for the Development of the Empolese Valdelsa. 
o	Partnerzy projektu:
•	Finlandia - Helsinki-Uusimaa Regional Council 
•	Belgia - Public Service of Wallonia
•	Polska - Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego 
•	Hiszpania - Government of Navarra 
•	Włochy - Regional Government of Tuscany 
•	Rumunia - Regional Intermediate Body for Sectoral Operational Programme Human Resources Development - Bucharest - Ilfov Region 
•	Litwa - Foundation European Social Fund Agency. 
•	Projekt „Poprawa wydajności infrastruktury Badawczej i Innowacyjnej: od podzielonej do zintegrowanej i zrównoważonej współpracy” (2019-2023). Akronim: InnoHEIs. Projekt „InnoHEIs” współfinansowany jest ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Osi priorytetowej 1 „Wzmacnianie badań naukowych, rozwoju technologicznego i innowacji”, Celu szczegółowego 1.1 – Poprawa wdrażania polityk związanych z infrastrukturą badań i innowacji Programu Interreg Europa.
o	Lider projektu: Holandia - Hanze University of Applied Sciences (Uniwersytet Hanze Nauk Stosowanych).
o	Partnerzy projektu:
•	Finlandia: Council of Tampere Region (Rada Regionu Tampere),
•	Finlandia: Tampere University of Applied Sciences Ltd. (Uniwersytet Tampere Nauk Stosowanych),
•	Francja: DEV’UP Centre-Val de Loire,
•	Hiszpania: Autonomous University of Barcelona (Autonomiczny Uniwersytet w Barcelonie),
•	Holandia: Northern Netherlands Provinces Alliance (Związek Województw Północnej Holandii),
•	Litwa: Ministry of Education and Science of the Republic of Lithuania (Ministerstwo Edukacji i Nauki Republiki Litwy),
•	Litwa: Lithuanian Innovation Center (Litewskie Centrum Innowacji),
•	Polska: University of Silesia in Katowice (Uniwersytet Śląski 
w Katowicach),
•	Polska: Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego,
•	Szwecja: Mid Sweden University (Uniwersytet Mid Sweden).

Szczegółowa informacja odnośnie stanu spełniania powyższych warunków znajduje się 
w zasobach Referatu RIS w Departamencie Rozwoju Regionalnego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego.