Zarząd Województwa Śląskiego – Instytucja Zarządzająca
Departament Europejskiego Funduszu Społecznego

REGULAMIN WYBORU PROJEKTÓW
W SPOSÓB KONKURENCYJNY

w ramach programu 
Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027

nr FESL.10.24-IZ.01-024/23
PRIORYTET X. Fundusze Europejskie na transformację
DZIAŁANIE 10.24 Włączenie społeczne – wzmocnienie procesu sprawiedliwej transformacji
TYP 1 Działania na rzecz mieszkańców i obszarów uczestniczących 
w procesie sprawiedliwej transformacji

Katowice, 27 marca 2024 r.

Spis treści
1.	Informacje o naborze
1.1	Jak wziąć udział w naborze
1.2	Ważne daty
1.3	Kto może ubiegać się o dofinansowanie - typy wnioskodawcy
1.4	Co możesz zrealizować w projekcie - typy projektów
1.5	Jakie warunki musisz spełnić
1.6	Kto skorzysta na realizacji projektu
1.7	Informacje dotyczące partnerstwa
1.8	Zgodność z zasadami horyzontalnymi
1.8.1	Zasada równości szans i niedyskryminacji (w tym dostępności dla osób  z niepełnosprawnościami)
1.8.2	Zasada równości kobiet i mężczyzn
1.8.3. Zgodność z Kartą Praw Podstawowych
1.8.4. Zgodność z Konwencją o Prawach Osób Niepełnosprawnych
1.8.5. Zasada zrównoważonego rozwoju
1.8.6. Wydatki na dostępność
1.8.7. Kryteria szczegółowe dodatkowe związane z równością i niedyskryminacją
2.	Informacje finansowe
2.1	Podstawowe informacje finansowe
2.2	Środki przeznaczone na mechanizm racjonalnych usprawnień w naborze
2.3	Kwalifikowalność wydatków
2.3.1	Podatek od towarów i usług (VAT)
2.3.2	Pomoc publiczna/Pomoc de minimis
2.3.3	Budżet projektu
2.3.4	Uproszczone metody rozliczania wydatków
2.3.5	Wydatki na inwestycje w infrastrukturę
2.4	Personel w projekcie
3.	Wniosek o dofinansowanie projektu (WOD)
3.1	Sposób złożenia wniosku o dofinansowanie
3.2	Sposób, forma i termin składania załączników do WOD
3.3	Awaria LSI 2021
3.4	Unieważnienie postępowania w zakresie wyboru projektów
4.	Kryteria wyboru projektów i wskaźniki
4.1	Kryteria wyboru projektów
4.2	Wskaźniki
5.	Wybór projektów do dofinansowania
5.1	Sposób wyboru projektów
5.2	Opis procedury oceny projektów
5.3	Uzupełnienie i poprawa wniosków o dofinansowanie
5.4	Wyniki oceny
5.5	Procedura odwoławcza
6.	Umowa o dofinansowanie projektu
6.1	Warunki zawarcia umowy
6.2	Co musisz zrobić przed zawarciem umowy o dofinansowanie
6.3	Zabezpieczenie umowy
6.4	Zmiany w projekcie przed zawarciem umowy
7.	Komunikacja z ION
7.1	Dane teleadresowe do kontaktu
7.2	Komunikacja dotycząca procesu oceny wniosku
7.3	Udzielanie informacji przez wnioskodawcę podmiotom zewnętrznym
8.	Przetwarzanie danych osobowych
9.	Wykaz skrótów
10.	Słownik pojęć
11.	Podstawy prawne
12.	Załączniki do Regulaminu

1.	Informacje o naborze

Celem naboru jest wybór projektów do dofinansowania w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027 (FE SL 2021-2027).
Składając wniosek o dofinansowanie projektu, potwierdzasz, że zapoznałeś się z Regulaminem oraz akceptujesz jego postanowienia.

Instytucja Organizująca Nabór (ION): 
Zarząd Województwa Śląskiego jako Instytucja Zarządzająca Programem Fundusze Europejskie dla Śląskiego (IZ FE SL) - Departament Europejskiego Funduszu Społecznego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego, Al. Korfantego 79, 40-161 Katowice

Przedmiot naboru: 
Priorytet X. Fundusze Europejskie na transformację 
Działanie FESL.10.24 Włączenie społeczne – wzmocnienie procesu sprawiedliwej transformacji
Typ 1 Działania na rzecz mieszkańców i obszarów uczestniczących w procesie sprawiedliwej transformacji

Źródło finansowania: 
Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji (FST), Budżet państwa 

1.1	Jak wziąć udział w naborze

Jeżeli chcesz wziąć udział w tym naborze, zapoznaj się z niniejszym Regulaminem.
Przystępując do naboru, musisz złożyć wniosek o dofinansowanie projektu (WOD) zawierający opis Twojego projektu. Zrobisz to w systemie teleinformatycznym - LSI 2021.

1.2	Ważne daty

Rozpoczęcie naboru wniosków: 07.09.2023
Zakończenie naboru wniosków: 20.11.2023 
Orientacyjny termin zakończenia postępowania:  III kwartał 2024
Wnioski przyjmowane są w trybie ciągłym.
Pierwsza grupa wniosków kierowana jest do oceny po 30 dniach kalendarzowych od rozpoczęcia naboru lub wcześniej, jeżeli złożonych zostało min. 15 wniosków. 
Ocena następnych grup projektów rozpoczyna się po kolejnych 30 dniach kalendarzowych.  
Pamiętaj!
WOD możesz złożyć w dowolnym momencie trwania naboru od daty określonej w regulaminie wyboru projektów do momentu jego zamknięcia, o czym ION poinformuje na stronie internetowej z tygodniowym wyprzedzeniem.
Zamknięcie naboru może nastąpić w przypadku wyczerpania określonej kwoty przewidzianej na dofinansowanie projektów w naborze.
Zamknięcie może także nastąpić także z innej przyczyny niż wyczerpanie alokacji (np. planowana zmiana kryterium, czy innych zapisów Regulaminu wyboru projektów).
Celem postępowania w naborze otwartym jest wybór do dofinansowania wszystkich projektów spełniających określone kryteria, do wyczerpania określonej kwoty przewidzianej na dofinansowanie projektów w naborze. 
Poza kryteriami wyboru projektów o wyborze do dofinansowania decyduje kolejność złożenia wniosku (ocena wniosku w ramach kolejnych grup projektów), a w przypadku, gdy alokacja nie wystarcza na dofinansowanie wszystkich projektów, dla których zatwierdza się wynik oceny- liczba punktów lub kryteria rozstrzygające.
Uwaga! 
ION może podjąć decyzję o wydłużeniu terminu składania WOD.

1.3	Kto może ubiegać się o dofinansowanie - typy wnioskodawcy
Możesz ubiegać się o dofinansowanie, jeśli spełniasz wymagania określone w Regulaminie wyboru projektów. 
Jeśli należysz do jednej z poniższych grup, ten nabór jest dla Ciebie:
•	Instytucje wspierające biznes, 
•	Przedsiębiorstwa, 
•	Organizacje społeczne i związki wyznaniowe, 
•	Partnerzy społeczni, 
•	Administracja publiczna
•	Instytucje nauki i edukacji
•	Służby publiczne

NIE możesz ubiegać się o dofinansowanie, jeśli: 
•	zostałeś wykluczony z możliwości otrzymania środków europejskich (na podstawie art. 207 ust. 4 ustawy o finansach publicznych)
•	Twoi Partnerzy zostali wykluczeni z otrzymania środków europejskich (na podstawie art. 207 ust. 4 ustawy o finansach publicznych)
•	jesteś osobą fizyczną (nie dotyczy osób prowadzących działalność gospodarczą lub oświatową na podstawie przepisów odrębnych),
należysz do podmiotów:
•	o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 15 czerwca 2012 r. o skutkach powierzania wykonywania pracy cudzoziemcom przebywającym wbrew przepisom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2021 r. poz. 1745);
•	o których mowa w art. 9 ust 1 pkt 2a ustawy z dnia 28 października 2002 r. o odpowiedzialności podmiotów zbiorowych za czyny zabronione pod groźbą kary (t.j. Dz.U.  z 2023 r. poz. 659), które są wykluczone z możliwości otrzymania dofinansowania ze środków Unii Europejskiej na podstawie prawodawstwa unijnego i krajowego wprowadzającego sankcje wobec podmiotów i osób, które w bezpośredni lub pośredni sposób wspierają działania wojenne Federacji Rosyjskiej lub są za nie odpowiedzialne (w szczególności ustawy z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 129) oraz Rozporządzenia (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. dotyczące środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie).

Pamiętaj! 
Aby otrzymać dofinansowanie nie możesz zalegać z płatnościami:
•	podatków,  
•	składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne, Fundusz Pracy, Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych,
•	innych należności wymaganych odrębnymi przepisami

1.4	Co możesz zrealizować w projekcie - typy projektów

1)	W naborze możesz ubiegać się o dofinansowanie wyłącznie na realizację projektu w ramach 1 Typu Działania na rzecz mieszkańców i obszarów uczestniczących w procesie sprawiedliwej transformacji.

Celem Twojego projektu powinno być:
•	podjęcie działań na rzecz mieszkańców i obszarów uczestniczących w procesie sprawiedliwej transformacji
•	rozwój aktywności społecznej oraz przygotowanie do akceptacji dla procesu transformacji i zmiany klimatycznej 

2)	Wsparcie mogą otrzymać wyłącznie projekty, które są zgodne z założeniami /celami/działaniami wskazanymi w TPST w celu operacyjnym - Kompleksowy system wsparcia społecznego aktywizujący mieszkańców podregionów górniczych  tj. projekty które zakładają:
•	wsparcie rodzin pracowników branży górniczej i pracowników przedsiębiorstw powiązanych z górnictwem oraz społeczności lokalnych, które w największym stopniu zostaną dotknięte procesem transformacji
•	działania na rzecz poprawy jakości życia oraz zwiększania aktywności społecznej, zawodowej, obywatelskiej społeczności objętych procesem sprawiedliwej transformacji
•	realizację programów integracji społecznej, lokalnych paktów na rzecz sprawiedliwej transformacji dla mieszkańców podregionów górniczych, między innymi związanych z oddolnymi inicjatywami społeczności lokalnej, mającymi na celu poprawę jakości życia w procesie przechodzenia przez zieloną i cyfrową transformację
•	realizację programów na rzecz świadomego udziału mieszkańców w zmianie klimatycznej i transformacji
•	realizację inicjatyw oddolnych społeczności lokalnych, służących budowaniu zdolności partnerów społecznych i organizacji społeczeństwa obywatelskiego dotyczące także zachowania regionalnej tożsamości i dziedzictwa przemysłowego z poszanowaniem tradycji podregionów górniczych.

3)	Możliwy zakres wsparcia w projekcie (zakres merytoryczny):

a.	programy, działania i inicjatywy lokalne (oddolne) służące poprawie jakości życia, rozwojowi aktywności społecznej i akceptacji dla procesu transformacji i zmiany klimatycznej z wykorzystaniem potencjału lokalnego 
b.	rozwiązywanie problemów społecznych na danym obszarze, wsparcie grup najbardziej dotkniętych transformacją 
c.	zachowanie tożsamości lokalnej i regionalnej oraz więzi z historią i dziedzictwem przemysłowym, w tym zachowanie tożsamości społeczności górniczych i zadbanie o ciągłość minionych i przyszłych społeczności ze zwróceniem szczególnej uwagi na ich materialne i niematerialne dziedzictwo górnicze, w tym kulturę 
d.	animacja mieszkańców danego obszaru w procesie zmiany społecznej, gospodarczej i środowiskowej
e.	działania promujące równowagę między życiem zawodowym a prywatnym, obejmujące opiekę nad osobami potrzebującymi wsparcia w codziennym funkcjonowaniu i dziećmi, w tym zatrudnienie niań oraz opiekunek/-ów
f.	kreowanie, promocja miejsc, przestrzeni produktów lokalnych czy wydarzeń określających tożsamości lokalne/regionalne
g.	tworzenie miejsc spotkań służących integracji mieszkańców danego obszaru np. kluby osiedlowe, miejsca spotkań seniorów, młodzieży. 
h.	promowanie zdrowego trybu życia, w tym działania o charakterze sportowym, rekreacyjnym, krajoznawczym (uzupełniająco, w powiązaniu z pozostałymi formami wsparcia)
i.	przeciwdziałanie ubóstwu energetycznemu, działania edukacyjne i świadomościowe z zakresu zielonej gospodarki, ekologii
j.	działania na rzecz zaangażowania społeczeństwa obywatelskiego w proces transformacji regionu ze szczególnym uwzględnieniem roli kobiet (działania na rzecz włączenia kobiet w transformację regionu, wsparcie i promocja roli kobiet w procesie transformacji, działania poświęcone budowaniu potencjału kobiet jako lokalnych liderek, działaczek i animatorek)
k.	wzmocnienie potencjału podmiotów III sektora działających na obszarze i na rzecz transformacji poprzez: podnoszenie kwalifikacji i kompetencji członków organizacji, wolontariuszy i obywateli pracujących na rzecz NGO, wsparcie rozwoju instytucjonalnego, działania świadomościowe i promocja idei społeczeństwa obywatelskiego w środowisku lokalnym (uzupełniająco, w powiązaniu z pozostałymi formami wsparcia).

4)	Przykładowy zakres działań możliwych do realizacji w ramach projektów:
•	animacja mieszkańców danego obszaru w procesie zmiany społecznej, gospodarczej (np. animator lokalny), 
•	animacja przedsięwzięć artystycznych, edukacyjnych w strefach i obiektach poprzemysłowych, pogórniczych,
•	organizowanie debat społecznych, mediacji,
•	wspieranie empowerment (włączenie uczestników w proces decyzji), działania aktywizujące mieszkańców, 
•	wspieranie i promowanie działań wolontariackich,
•	wspieranie lokalnych liderów, 
•	inspirowanie oraz wspieranie inicjatyw oddolnych,
•	tworzenie wspólnot lokalnych, poprzez odbudowywanie więzi społecznych oraz współdziałanie, 
•	zajęcia dla dzieci i młodzieży (edukacyjne, integracyjne, usprawniające, zajęcia/warsztaty tematyczne w tym wyrównywanie cyfrowych szans),
•	zajęcia dla seniorów (edukacyjne, integracyjne, usprawniające, zajęcia/warsztaty tematyczne w tym wyrównywanie cyfrowych szans)
•	działania na rzecz włączenia kobiet w transformację regionu, wsparcie i promocja roli kobiet w procesie transformacji, 
•	działania poświęcone budowaniu potencjału kobiet jako lokalnych liderek, działaczek i animatorek,
•	działania o charakterze integracyjnym (imprezy środowiskowe, spotkania z mieszkańcami, prelekcje, pokazy, inscenizacje),
•	działania o charakterze edukacyjnym (warsztaty, kampanie społeczne, spotkania, konferencje, eventy, happeningi, fora spotkania otwarte, prowadzone w m.in. w przedszkolach, szkołach, domach kultury, bibliotekach), 
•	wizyty studyjne (m.in. odwiedziny w organizacji, instytucji lub miejscu mające na celu zdobycie wiedzy, poznanie nowatorskich rozwiązań oraz wymianę informacji oraz doświadczeń, wizyta nie może mieć charakteru turystycznego),
•	organizowanie kampanii społecznych, budowanie marki, ambasador marki, 
•	działania na rzecz integracji międzypokoleniowej,
•	organizacja wydarzeń kulturalnych, zajęcia w domach i instytucjach kultury (festiwale, karnawały, ceremonie, parady, uroczystości rocznicowe, różnorodne formy edukacji kulturalnej, warsztaty, spotkania, wystawy, inicjatywy dydaktyczno-kulturalne, warsztaty kulturalne, przedstawienia, zabawy, happeningi), 
•	Urban Lab w wymiarze społecznym (instrument współpracy pomiędzy różnymi podmiotami mający na celu poprawę jakości życia mieszkańców poprzez innowacyjne rozwiązanie zidentyfikowanych problemów oraz wygenerowanie dodatkowej wartości przy wykorzystaniu zasobów miejskich, instrument poprawy jakości życia mieszkańców),
•	prototypowanie rozwiązań,
•	transport umożliwiający uczestnikowi/czce udział w projekcie,
•	streetworking (rozumiany jako forma pracy),
•	budowa zdolności i potencjału partnerów społeczeństwa obywatelskiego niezbędnego do realizacji projektu tj. 
- podnoszenie kwalifikacji i kompetencji członków organizacji, wolontariuszy i obywateli pracujących na rzecz NGO 
- wsparcie dodatkowego zatrudnienia i rozwoju wolontariatu w organizacjach, 
- doradztwo, 
- działania promujące budowanie relacji z innymi sektorami, 
- działania w zakresie niezbędnego wsparcia technicznego i rozwoju instytucjonalnego tj. zakup wyposażenia i narzędzi IT.
Przez program służący poprawie jakości życia, rozwojowi aktywności społecznej 
i akceptacji dla procesu transformacji i zmiany klimatycznej z wykorzystaniem potencjału lokalnego rozumie się: 
kompleksowe działania adresowane do osób mieszkających na pewnej przestrzeni jak również do określonego środowiska lub grupy osób. Program koncentrowany jest terytorialnie i prowadzony w sposób skoordynowany, zaplanowany oraz zintegrowany z uwzględnieniem diagnozy sytuacji problemowej, zasobów, potencjału, predyspozycji i potrzeb. Program ma na celu przygotowanie mieszkańców do akceptacji dla procesu transformacji i zmiany klimatycznej w tym rozwiązywanie zdiagnozowanych problemów społecznych.
Program może przyjąć formułę zaplanowanych działań przedstawionych we wniosku o dofinansowanie projektu (może być oparty również na opracowanym i przyjętym dokumencie).

Elementem programu są inicjatywy lokalne (oddolne). Maksymalna kwota przeznaczona na jedną inicjatywę oddolną wynosi 6 tys zł.

Przez inicjatywy lokalne (oddolne) służące poprawie jakości życia, rozwojowi aktywności społecznej i akceptacji dla procesu transformacji i zmiany klimatycznej z wykorzystaniem potencjału lokalnego rozumie się:
wszelkie formy samoorganizacji mieszkańców, zbiorowego działania zmierzającego do określonego celu i do wywołania zmiany w środowisku lokalnym, działania na rzecz dobra wspólnego, angażujące społeczność lokalną i wykorzystujące potencjał  lokalny.

Przykładowy schemat przygotowania projektu dla inicjatyw lokalnych:
1.	Diagnoza środowiska, problemów, zasobów, potencjału i potrzeb. 
2.	Tworzenie planu działania.
3.	Realizacja zaplanowanych działań.
4.	Monitorowanie i ocena efektywności działania.

Na etapie przygotowania wniosku musisz wskazać obszar i zakres merytoryczny podejmowanych inicjatyw lokalnych na rzecz świadomego udziału mieszkańców w procesie transformacji, który może obejmować:
- rozwiązywanie problemów społecznych
- ekologii (m.in. ochrony środowiska, recyklingu, zapobieganiu powstawaniu odpadów)
- zachowanie tożsamości lokalnej i regionalnej oraz więzi z historią i dziedzictwem przemysłowym, w tym zachowanie tożsamości społeczności górniczych i zadbanie o ciągłość minionych i przyszłych społeczności ze zwróceniem szczególnej uwagi na ich materialne i niematerialne dziedzictwo górnicze, w tym kulturę.
Planowany program, działania i inicjatywy oddolne nie mogą mieć charakteru pojedynczej interwencji, tylko muszą stanowić kompleksowe działania, które wiążą świadomy udział mieszkańców w zmianie klimatycznej i transformacji regionu z rozwiązywaniem problemów społecznych oraz działaniami mającymi na celu zachowanie tożsamości lokalnej i regionalnej oraz więzi z historią i dziedzictwem przemysłowym, w tym zachowanie tożsamości społeczności górniczych i zadbanie o ciągłość minionych i przyszłych społeczności ze zwróceniem szczególnej uwagi na ich materialne i niematerialne dziedzictwo górnicze, w tym kulturę.	
5)	Twój projekt może być adresowany do osób mieszkających na pewnej przestrzeni, obejmującej dany obszar jak również do środowisk kategorialnych (tj. kategorii osób posiadających wspólne problemy, bez względu
na miejsce zamieszkania, np. seniorów, osób z niepełnosprawnościami, dzieci, samotnych matek, bezdomnych i innych grup potrzebujących wsparcia).

6)	Dopuszcza się uzupełniająco realizację działań z zakresu usług społecznych. Podejmowane działania nie mogą wpierać rozwoju usług społecznych. Usługi te mogą tylko uzupełniać wsparcie i występować tylko w przypadku kiedy ich zastosowanie umożliwia udział uczestnikowi/czce w projekcie. Możliwe do realizacji w ramach naboru są usługi opiekuńcze i asystenckie.

Działania z zakresu usług społecznych tj. usługi opiekuńcze i asystenckie muszą odbywać się zgodnie z następującymi zasadami:

a)	Usługi opiekuńcze są świadczone dla osób potrzebujących wsparcia w codziennym funkcjonowaniu, a usługi asystenckie w szczególności
dla osób z niepełnosprawnościami.
b)	Usługi opiekuńcze świadczone są w społeczności lokalnej (z wyłączeniem opieki instytucjonalnej).
c)	Usługa opiekuńcza jest świadczona przez osobę, która posiada:
•	kwalifikacje do wykonywania jednego z zawodów: opiekun środowiskowy,
asystent osoby niepełnosprawnej, pielęgniarz, opiekun osoby starszej,
opiekun medyczny, opiekun kwalifikowany w domu pomocy społecznej lub
•	doświadczenie w realizacji usług opiekuńczych, w tym zawodowe,
wolontariackie lub osobiste wynikające z pełnienia roli opiekuna faktycznego i odbyła minimum 80-godzinne szkolenie z zakresu realizowanej usługi, w tym udzielania pierwszej pomocy lub pomocy przedmedycznej.

7)	Usługa asystencka obejmuje wspieranie osób z niepełnosprawnościami
w wykonywaniu podstawowych czynności dnia codziennego, niezbędnych do
aktywnego funkcjonowania społecznego, zawodowego, edukacyjnego.
W zależności od potrzeb osoby z niepełnosprawnością, usługa asystencka może obejmować również opiekę higieniczną oraz pomoc w czynnościach
fizjologicznych.

Usługa asystencka jest świadczona przez:
a)	asystenta osoby niepełnosprawnej – warunkiem zatrudnienia asystenta osoby niepełnosprawnej jest ukończone kształcenie w zawodzie asystenta osoby niepełnosprawnej zgodnie z rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 7 lutego 2012 r. w sprawie podstawy programowej kształcenia w zawodach (Dz. U. poz. 184, z późn. zm.);
b)	asystenta osobistego osoby niepełnosprawnej – warunkiem zatrudnienia
kandydata jako asystenta osobistego osoby niepełnosprawnej jest uzyskanie pozytywnej opinii psychologa na podstawie weryfikacji predyspozycji osobowościowych oraz kompetencji społecznych. Po uzyskaniu pozytywnej opinii psychologa, asystentem osobistym osoby niepełnosprawnej mogą zostać kandydaci:
•	posiadający doświadczenie w realizacji usług asystenckich, w tym
zawodowe, wolontariackie lub osobiste, wynikające z pełnienia roli
opiekuna faktycznego lub
•	bez adekwatnego doświadczenia, którzy odbyli minimum 60-godzinne
szkolenie asystenckie. Szkolenie składa się z minimum 20 godzin części
teoretycznej z zakresu wiedzy ogólnej dotyczącej niepełnosprawności,
udzielania pierwszej pomocy, pielęgnacji i obsługi sprzętu pomocniczego
oraz z minimum 40 godzin części praktycznej w formie przyuczenia do
pracy np. praktyki, wolontariat

9)	Zapewnienie opieki nad dzieckiem dopuszczalne jest tylko w celu umożliwienia uczestnikowi/czce udziału w projekcie (z wyłączeniem finansowania opieki instytucjonalnej).

10)	 Nie dopuszcza się podejmowania działań z zakresu usług wsparcia rodziny i systemu pieczy zastępczej, usługi w mieszkaniach wspomaganych, specjalistycznych usług opiekuńczych, usług zdrowotnych,  sąsiedzkich usług opiekuńczych, pracy socjalnej, tworzenia i wsparcia Centrów Usług Społecznych podmiotów reintegracyjnych, takich jak Warsztaty Terapii Zajęciowej, Zakłady Aktywności Zawodowej, Centra Integracji Społecznej, Kluby Integracji Społecznej oraz innych podmiotów/instytucji świadczących całodobowe usługi np. Domy Pomocy Społecznej.

11)	 Wzmocnienie potencjału podmiotów III sektora działających na obszarze i na rzecz transformacji (w przypadku gdy wnioskodawcą lub partnerem jest organizacja pozarządowa). Uzupełniająco, w powiązaniu z pozostałymi formami wsparcia realizowanymi na rzecz uczestników projektu realizowanymi przez organizację pozarządową. ION rekomenduje przeznaczenie na realizację wsparcia maksymalnej kwoty stanowiącej 20% finansowania unijnego w projekcie.

12)	 Dopuszcza się uzupełniająco realizację wizyt studyjnych oraz pozostałych form wyjazdowych. ION rekomenduje przeznaczenie na realizację wizyt studyjnych oraz pozostałych form wyjazdowych maksymalnej kwoty stanowiącej 10% finansowania unijnego w projekcie.

13)	 Działania realizowane w projekcie nie mogą  zastępować dotychczas realizowanych zadań finansowanych z innych źródeł, w ramach projektu mogą zostać sfinansowane tylko i wyłącznie zadania/ działania/przedsięwzięcia dodatkowe mające na celu udział  mieszkańców w procesie sprawiedliwej transformacji regionu lub wsparcie mieszkańców, którzy w największym stopniu zostaną dotknięci procesem transformacji.

14)	 Projekt nie może zawierać wsparcia w zakresie określonym w art. 9 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1056 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiające Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji.
Fundusz Sprawiedliwej Transformacji nie wspiera: 
a)	likwidacji ani budowy elektrowni jądrowych;
b)	wytwarzania, przetwórstwa i wprowadzania do obrotu tytoniu i wyrobów tytoniowych;
c)	przedsiębiorstwa znajdującego się w trudnej sytuacji zgodnie z definicją w art. 2 pkt 18 rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014, chyba że zezwolono na to na mocy tymczasowych zasad pomocy państwa ustanowionych w celu uwzględnienia wyjątkowych okoliczności lub w ramach pomocy de minimis, aby wesprzeć inwestycje zmniejszające koszty energii w kontekście transformacji energetycznej;
d)	inwestycji w zakresie produkcji, przetwarzania, transportu, dystrybucji, magazynowania lub spalania paliw kopalnych.

13)	Dla projektów rozliczanych na podstawie rzeczywiście poniesionych wydatków w projekcie musisz obowiązkowo zrealizować następujące zadania obligatoryjne oraz możesz zrealizować następujące zadania fakultatywne:

Nr	Zadanie	Charakter zadania	
1	Programy, działania  służące poprawie jakości życia, rozwojowi aktywności społecznej i akceptacji dla procesu transformacji i zmiany klimatycznej z wykorzystaniem potencjału lokalnego, w tym rozwiązywanie zdiagnozowanych problemów społecznych.	obligatoryjnie	
2	Działania edukacyjne i świadomościowe z zakresu zielonej gospodarki, ekologii oraz transformacji regionu związanej z przejściem na gospodarkę neutralną dla klimatu, przeciwdziałaniu ubóstwu energetycznemu.	obligatoryjnie	
3	Inicjatywy lokalne (oddolne) służące poprawie jakości życia, rozwojowi aktywności społecznej i akceptacji dla procesu transformacji i zmiany klimatycznej z wykorzystaniem potencjału lokalnego, w tym:
- rozwiązywanie zdiagnozowanych problemów społecznych
- ekologii (m.in. ochrony środowiska, recyklingu, zapobieganiu powstawaniu odpadów)
- zachowanie tożsamości lokalnej i regionalnej oraz więzi z historią i dziedzictwem przemysłowym, w tym zachowanie tożsamości społeczności górniczych i zadbanie o ciągłość minionych i przyszłych społeczności ze zwróceniem szczególnej uwagi na ich materialne i niematerialne dziedzictwo górnicze, w tym kulturę.	obligatoryjnie	
4	Wzmocnienie potencjału podmiotów III sektora działających na obszarze i na rzecz transformacji (w przypadku gdy wnioskodawcą lub partnerem jest organizacja pozarządowa). Uzupełniająco, w powiązaniu z pozostałymi formami wsparcia realizowanymi na rzecz uczestników projektu.	fakultatywnie	
5	Realizacja wizyt studyjnych oraz pozostałych form wyjazdowych. Uzupełniająco w powiązaniu z pozostałymi formami wsparcia realizowanymi na rzecz uczestników projektu. 	fakultatywnie	
6	Działania  podnoszące wiedzę i świadomość na temat zarządzania różnorodnością, wsparcia kompetencji managerskich kobiet.	fakultatywnie	

14)	Dla projektów rozliczanych  za pomocą kwot ryczałtowych obowiązkowo w projekcie musisz zrealizować następujące zadania obligatoryjne oraz możesz zrealizować następujące zadania fakultatywne:

Nr	Zadanie	Charakter zadania	Wskaźniki umożliwiające rozliczenie zadania / kwoty ryczałtowej	Narzędzia pomiaru i moment pomiaru	
1	Programy, działania  służące poprawie jakości życia, rozwojowi aktywności społecznej i akceptacji dla procesu transformacji i zmiany klimatycznej z wykorzystaniem potencjału lokalnego, w tym rozwiązywanie zdiagnozowanych problemów społecznych.	obligatoryjnie	Całkowita liczba osób objętych wsparciem	Deklaracje uczestnictwa
Dokumenty źródłowe potwierdzające kwalifikowalność uczestnika  
Lista obecności  z pierwszej formy wsparcia (lista powinna zawierać: datę realizacji wsparcia, imię nazwisko uczestnika, podpis osoby prowadzącej)

W momencie rozpoczęcia udziału danej osoby w pierwszej formie wsparcia w projekcie.	
			Liczba osób w wieku 15-29 lat objętych wsparciem w programie	Lista uczestników ze wskazaniem poszczególnej formy wsparcia (lista powinna zawierać: datę realizacji wsparcia, imię nazwisko uczestnika, datę urodzenia, podpis uczestnika, podpis osoby prowadzącej)

Po otrzymaniu danej formy wsparcia.	
2	Działania edukacyjne i świadomościowe z zakresu zielonej gospodarki, ekologii oraz transformacji regionu związanej z przejściem na gospodarkę neutralną dla klimatu, przeciwdziałaniu ubóstwu energetycznemu.	obligatoryjnie	Liczba osób objętych działaniami edukacyjnymi i świadomościowymi związanymi  z transformacją regionu	Lista uczestników ze wskazaniem poszczególnej formy wsparcia (lista powinna zawierać: datę realizacji wsparcia, imię nazwisko uczestnika, podpis uczestnika, podpis osoby prowadzącej) 

Po otrzymaniu danej formy wsparcia	
			Liczba osób w wieku 15-29 lat objętych wsparciem w programie	Lista uczestników ze wskazaniem poszczególnej formy wsparcia (lista powinna zawierać: datę realizacji wsparcia, imię nazwisko uczestnika, datę urodzenia, podpis uczestnika, podpis osoby prowadzącej) 

Po otrzymaniu danej formy wsparcia	
	Inicjatywy lokalne (oddolne) służące poprawie jakości życia, rozwojowi aktywności społecznej i akceptacji dla procesu transformacji i zmiany klimatycznej z wykorzystaniem potencjału lokalnego, w tym:
- rozwiązywanie zdiagnozowanych problemów społecznych
- ekologii (m.in. ochrony środowiska, recyklingu, zapobieganiu powstawaniu odpadów)
- zachowanie tożsamości lokalnej i regionalnej oraz więzi z historią i dziedzictwem przemysłowym, w tym zachowanie tożsamości społeczności 
górniczych i zadbanie o ciągłość minionych i przyszłych społeczności ze zwróceniem szczególnej uwagi na ich materialne i niematerialne dziedzictwo górnicze, w tym kulturę.	obligatoryjnie	Liczba inicjatyw lokalnych	Sprawozdanie zawierające informacje na temat: 
- obszaru i zakresu merytorycznego podejmowanych działań i inicjatyw lokalnych
- przeprowadzonej diagnozy środowiska, problemów, zasobów, potencjału i potrzeb.
- sposobu zgłoszenia inicjatywy przez uczestników (mogą to być zarówno zgłoszenia formalne, np. odbywać się poprzez złożenie do organizatorów wniosku dotyczącego realizacji zadania lub nieformalne, np. wynikać z rozmów z uczestnikami, przeprowadzonych warsztatów, badań, rozeznania potrzeb)
- realizacji zaplanowanych działań
- liczby uczestników
oraz
- dokumentacja fotograficzna (pojedynczy plik nie może przekroczyć 50 MB),
- protokoły zdawczo-odbiorcze (jeśli dotyczy).

Po zakończeniu danej inicjatywy.	
4	Wzmocnienie potencjału podmiotów III sektora działających na obszarze i na rzecz transformacji (w przypadku gdy wnioskodawcą lub partnerem jest organizacja pozarządowa). Uzupełniająco, w powiązaniu z pozostałymi formami wsparcia realizowanymi na rzecz uczestników projektu.	fakultatywnie	Liczba wspartych podmiotów III sektora działających na obszarze i na rzecz transformacji
	Sprawozdanie zawierające:
- szczegółowy opis zrealizowanych zadań z uwzględnieniem osiągniętych celów oraz zestawienie dokonanych zakupów lub usług udokumentowanych m.in. poprzez protokoły zdawczo-odbiorcze (dot. zakupów lub usług), zaświadczenia/certyfikaty potwierdzające ukończenie szkoleń, umowy/porozumienia o współpracy (tzw. sieciujące), wystawione przez pracodawcę potwierdzenie zatrudnienia personelu.

Na zakończenie realizacji projektu	
5	
Realizacja wizyt studyjnych oraz pozostałych form wyjazdowych. Uzupełniająco w powiązaniu z pozostałymi formami wsparcia realizowanymi na rzecz uczestników projektu. 	fakultatywnie	Liczba zrealizowanych wizyt studyjnych oraz pozostałych form wyjazdowych
	Program wizyty studyjnej z uzasadnieniem wyboru podmiotu/ instytucji przyjmującej uczestników wyjazdu (ze wskazaniem liczby uczestników)
Dokumentacja fotograficzna (pojedynczy plik nie może przekroczyć 50 MB).

Po otrzymaniu danej formy wsparcia	
6	Utworzenie miejsc spotkań służących integracji mieszkańców danego obszaru np. kluby osiedlowe, miejsca spotkań seniorów, młodzieży.	fakultatywnie	Liczba utworzonych miejsc spotkań służących integracji mieszkańców danego obszaru	Wykaz zawierający spis powstałych miejsc z uwzględnieniem adresu 
Dokument określający prawo do dysponowania lokalem, np. umowa najmu (w przypadku inwestycji infrastrukturalnych)
Dokumentacja fotograficzna (pojedynczy plik nie może przekroczyć 50 MB).
Protokół zdawczo-odbiorczy (jeśli dotyczy).

Na zakończenie projektu 	
7	Działania na rzecz włączenia kobiet w transformację regionu, wsparcie i promocja roli kobiet w procesie transformacji w tym także działania  podnoszące wiedzę i świadomość na temat zarządzania różnorodnością, wsparcia kompetencji managerskich kobiet.	fakultatywnie	Liczba kobiet objętych działaniami podnoszącymi wiedzę i świadomość na temat zarządzania różnorodnością, wsparcia kompetencji managerskich kobiet	Lista uczestniczek ze wskazaniem poszczególnej formy wsparcia (lista powinna zawierać: datę realizacji wsparcia, imię nazwisko uczestniczki, podpis uczestniczki, podpis osoby prowadzącej) 

Po otrzymaniu danej formy wsparcia	
8	Inwestycje w infrastrukturę 
	fakultatywnie	Liczba inwestycji infrastrukturalnych	Protokół zdawczo-odbiorczy.
Dokument określający prawo własności do gruntu lub budynku stanowiącego odrębną nieruchomość (np. aktualny odpis z księgi wieczystej, akt notarialny, odpis wyroku sądu) lub inny dokument potwierdzający tytuł prawny do gruntu lub budynku stanowiącego odrębną nieruchomość (np. umowa najmu, umowa dzierżawy, umowa użyczenia) na terenie której planowana jest inwestycja w infrastrukturę
Dokumentacja fotograficzna wskazująca stan przed rozpoczęciem inwestycji oraz stan po jej zakończeniu (pojedynczy plik nie może przekroczyć 50 MB).

Na zakończenie realizacji projektu	

Pamiętaj!

Wszystkie podejmowane działania muszą uwzględniać udział mieszkańców, osób uczących się lub pracujących w procesie sprawiedliwej transformacji regionu lub wsparcie mieszkańców, osób uczących się lub pracujących, którzy w największym stopniu zostaną dotknięci procesem transformacji.

Dowiedz się więcej:
Szczegółowe informacje dotyczące Typu 1 Działania na rzecz mieszkańców i obszarów uczestniczących w procesie sprawiedliwej transformacji 
Działanie FESL.10.24 Włączenie społeczne – wzmocnienie procesu sprawiedliwej transformacji
znajdziesz w  SZOP FE SL 2021-2027 pod adresem: https://funduszeue.slaskie.pl/dokument/eszop_fesl_2021_2027

Informacje dotyczące procesu transformacji regionu znajdziesz w Terytorialnym Planie Sprawiedliwej Transformacji Województwa Śląskiego 2030 (TPST ), który dostępny na stronie https://transformacja.slaskie.pl

1.5	Jakie warunki musisz spełnić

1.	Okres, w którym musisz zrealizować projekt nie powinien przekraczać 30.06.2026 r.
2.	Twój projekt musi spełniać kryteria wyboru projektów opisane w załączniku nr 1 do niniejszego Regulaminu wyboru projektów.

1.6	Kto skorzysta na realizacji projektu

Grupę docelową/ostatecznych odbiorców wsparcia w ramach Działania 10.24 stanowią osoby zamieszkujące, uczące się lub pracujące na obszarze jednego z 7 podregionów województwa śląskiego określonych w Terytorialnym Planie Sprawiedliwej Transformacji Województwa Śląskiego 2030 (TPST) tj. podregion katowicki, sosnowiecki, tyski, bytomski, gliwicki, rybnicki oraz bielski.

Preferencje dotyczące grup docelowych:

W celu uwzględnienia szczególnej sytuacji i roli kobiet podczas transformacji w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu, należy promować równość płci dlatego jedną z grup preferowanych są kobiety.
Drugą preferowaną grupę stanowią ludzie młodzi od 15 do 29 roku życia. Zaangażowanie młodego pokolenia w proces transformacji jest pozytywnym przykładem włączenia i lokalnego uczestnictwa społeczności w kształtowaniu transformacji terytoriów. Ponadto młodzi ludzie w największym stopniu doświadczą konsekwencji transformacji oraz negatywnych skutków zmiany klimatu.

1.7	Informacje dotyczące partnerstwa 

Masz możliwość realizacji swojego projektu wspólnie z partnerem. Możliwość realizacji projektu w partnerstwie opisuje art. 39 ustawy wdrożeniowej, a wybór partnera powinien zostać dokonany zgodnie z ust 2-4 tego artykułu. Aby realizować projekt w partnerstwie, partner wiodący musi wykazać się odpowiednim potencjałem ekonomicznym zapewniającym prawidłową realizację projektu partnerskiego.
Należy podkreślić, że istotą realizacji projektu w partnerstwie jest wspólna realizacja projektu przez podmioty wnoszące do partnerstwa różnorodne zasoby (ludzkie, organizacyjne, techniczne, finansowe). Należy jednak mieć na uwadze, że aby uznać zawiązane partnerstwo za zasadne i racjonalne niezbędna jest realizacja przez partnera/ów zadań merytorycznych zaplanowanych w ramach kosztów bezpośrednich i tym samym korzystanie przez partnera/ów projektu z dofinansowania UE, które musi być przewidziane dla partnera/ów w budżecie projektu.  
Realizacja projektów partnerskich w ramach FE SL 2021-2027 wymaga spełnienia łącznie następujących warunków:
a) posiadania partnera wiodącego, który jest jednocześnie beneficjentem projektu (stroną umowy o dofinansowanie). 
Partnerem wiodącym w projekcie partnerskim może być wyłącznie podmiot inicjujący projekt partnerski, 
b) uczestnictwa partnerów w realizacji projektu na każdym jego etapie, co oznacza również wspólne przygotowanie wniosku o dofinansowanie projektu oraz wspólne zarządzanie projektem, przy czym partner może uczestniczyć w realizacji tylko części zadań w projekcie,
c) adekwatności udziału partnerów, co oznacza odpowiedni udział partnerów w realizacji projektu (wniesienie zasobów ludzkich, organizacyjnych, technicznych lub finansowych odpowiadających realizowanym zadaniom).

Pamiętaj! 
Każdy partner podobnie jak wnioskodawca powinien być podmiotem uprawnionym do ubiegania się o dofinansowanie (zgodnie z pkt .1.3 niniejszego Regulaminu Kto może ubiegać się o dofinansowanie - typy wnioskodawcy) partner musi zatem spełniać takie same wymagania).

W systemie LSI 2021 partnerzy są oznaczani jako realizatorzy. Należy dokonać wyboru partnerów przed złożeniem wniosku o dofinansowanie projektu. We wniosku należy wskazać imiennie każdego partnera. ION rekomenduje, aby porozumienie lub umowa o partnerstwie została zawarta przed złożeniem wniosku o dofinansowanie. W przypadku, gdy porozumienie lub umowa o partnerstwie nie zostaną zawarte przed złożeniem wniosku o dofinansowanie, wnioskodawca jest zobowiązany do posiadania dokumentu określającego przyszłe prawa i obowiązki stron porozumienia lub umowy o partnerstwie oraz zakres realizowanych przez partnerów zadań. Porozumienie lub umowa o partnerstwie musi zostać zawarta najpóźniej przed podjęciem decyzji o dofinansowaniu.

Wspólna realizacja projektu partnerskiego opiera się na warunkach określonych w umowie o dofinansowanie i umowie/porozumieniu o partnerstwie. Zakres informacji jakie powinny znaleźć się w porozumieniu albo umowie o partnerstwie znajduje się w art. 39 ust. 9 ustawy wdrożeniowej. Integralną częścią umowy pomiędzy partnerami powinno być również pełnomocnictwo/pełnomocnictwa dla partnera wiodącego do reprezentowania partnera/partnerów projektu.

W przypadkach uzasadnionych koniecznością zapewnienia prawidłowej i terminowej realizacji projektu, za zgodą IZ, może nastąpić zmiana partnera. Do zmiany partnera stosuje się odpowiednio przepis art. 39 ust. 5 ustawy wdrożeniowej.
Pamiętaj!
Zadania realizowane przez poszczególnych partnerów w ramach projektu partnerskiego nie mogą polegać na oferowaniu towarów, świadczeniu usług lub wykonywaniu robót budowlanych na rzecz pozostałych partnerów.

1.8	Zgodność z zasadami horyzontalnymi

Twój projekt musi mieć pozytywny wpływ na realizację zasady równości szans i niedyskryminacji, w tym dostępności dla osób z niepełnosprawnościami oraz być zgodny z zasadą równości kobiet i mężczyzn. Ponadto, projekt musi być zgodny z Kartą Praw Podstawowych Unii Europejskiej, Konwencją o Prawach Osób Niepełnosprawnych oraz zasadą zrównoważonego rozwoju.

1.8.1	Zasada równości szans i niedyskryminacji (w tym dostępności dla osób 
z niepełnosprawnościami) 

Wsparcie polityki spójności będzie udzielane wyłącznie projektom i beneficjentom, którzy przestrzegają przepisów antydyskryminacyjnych, o których mowa
w art. 9 ust. 3 Rozporządzenia PE i Rady nr 2021/1060 z dnia 24 czerwca 2021 r.
ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności, Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji i Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury, a także przepisy finansowe na potrzeby tych funduszy oraz na potrzeby Funduszu Azylu, Migracji i Integracji, Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Instrumentu Wsparcia Finansowego na rzecz Zarządzania Granicami i Polityki Wizowej (dalej zwanym „ Rozporządzenia PE i Rady nr 2021/1060”
Beneficjent nie może dopuszczać się działań lub zaniedbań noszących znamiona dyskryminacji pośredniej lub bezpośredniej, w szczególności ze względu na takie cechy jak: płeć, rasa, pochodzenie etniczne, narodowość, religia, wyznanie, światopogląd, niepełnosprawność, wiek lub orientacja seksualna. Rezultaty projektu będą dostępne dla społeczeństwa bez dyskryminacji ze względu na przywołane powyżej cechy, a sama treść projektu nie będzie dyskryminacyjna. Beneficjent ma obowiązek zapewnienia wszystkim osobom jednakowego dostępu do m.in. informacji, produktów, usług, infrastruktury. Różnicowanie w traktowaniu osób ze względu na obiektywnie uzasadnione przyczyny (tzw. działania pozytywne) nie stanowi przypadku dyskryminacji.

Głównym celem tej zasady w zakresie dostępności jest zapewnienie osobom z niepełnosprawnościami (np.: ruchową, narządu wzroku, słuchu i intelektualną), na równi z osobami pełnosprawnymi, dostępu do funduszy europejskich w zakresie:
•	udziału w projektach, 
•	użytkowania, 
•	zrozumienia, 
•	komunikowania się, 
•	oraz korzystania z ich efektów.
Standardy dostępności dla osób z niepełnosprawnościami zostały wskazane 
w załączniku nr 2 do Wytycznych dotyczących realizacji zasad równościowych w ramach funduszy unijnych na lata 2021-2027.

Jeżeli w projekcie pojawi się nieprzewidziany na etapie planowania wydatek związany z zapewnieniem dostępności uczestnikowi/uczestniczce projektu (lub członkowi/członkini personelu), możliwe jest zastosowanie mechanizmu racjonalnych usprawnień (MRU), o którym mowa w sekcji 4.1.2 ww. wytycznych.

1.8.2	Zasada równości kobiet i mężczyzn

Wsparcie polityki spójności będzie udzielane wyłącznie projektom i wnioskodawcom, którzy przestrzegają przepisów w zakresie równości kobiet i mężczyzn, o których mowa w art. 9 ust. 2 Rozporządzenia PE i Rady nr 2021/1060.
Głównym celem tej zasady w projekcie jest zapewnienie równości płci na każdym etapie projektu, w szczególności na etapie diagnozy problemów w obszarze tematycznym projektu, planowania i wdrażania działań w odpowiedzi na te problemy, określania wskaźników realizacji tych działań oraz całościowego zarządzania projektem.
Działania zmierzające do przestrzegania zasady zostały szczegółowo wskazane 
w dokumencie pn. Standard minimum realizacji zasady równości kobiet i mężczyzn 
w ramach projektów współfinansowanych z EFS+.

1.8.3. Zgodność z Kartą Praw Podstawowych
Projekt musi być zgodny z Kartą Praw Podstawowych Unii Europejskiej z dnia 
26 października 2012 r. (Dz. Urz. UE C 326 z 26.10.2012, str. 391), w zakresie odnoszącym się do sposobu realizacji, zakresu projektu i wnioskodawcy.
Zgodność tę należy rozumieć jako brak sprzeczności pomiędzy zapisami projektu, a wymogami tego dokumentu. Żaden aspekt projektu, jego zakres oraz sposób jego realizacji nie może naruszać zapisów Karty. Wymóg dotyczy też projektodawcy.
Wymagane będzie wskazanie przez wnioskodawcę deklaracji we wniosku o dofinansowanie (oraz przedłożenie oświadczenia przed podpisaniem umowy o dofinansowanie), że również do tej pory nie podjął jakichkolwiek działań dyskryminujących / uchwał, sprzecznych z zasadami, o których mowa w art. 9 ust. 3 rozporządzenia nr 2021/1060, nie opublikowane zostały wyroki sądu ani wyniki kontroli świadczące o prowadzeniu takich działań, nie rozpatrzono pozytywnie skarg na wnioskodawcę w związku z prowadzeniem działań dyskryminujących oraz nie podano do publicznej wiadomości niezgodności działań wnioskodawcy z zasadami niedyskryminacji. Dotyczy to wszystkich wnioskodawców, w szczególności jednostek samorządu terytorialnego (JST), a w przypadku gdy wnioskodawcą jest podmiot kontrolowany przez JST lub od niej zależny, wymóg dotyczy również tej JST. 
Pamiętaj! 
Jeżeli projekt nie jest zgodny z Kartą Praw Podstawowych to wsparcie w ramach polityki spójności nie może być udzielone.

1.8.4. Zgodność z Konwencją o Prawach Osób Niepełnosprawnych

Projekt musi być zgodny z Konwencją o Prawach Osób Niepełnosprawnych, sporządzoną w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r. (Dz. U. z 2012 r. poz. 1169, 
z późn. zm.), w zakresie odnoszącym się do sposobu realizacji, zakresu projektu 
i wnioskodawcy. Zgodność tę należy rozumieć jako brak sprzeczności pomiędzy zapisami projektu a wymogami tego dokumentu.

Dowiedz się więcej:
Szczegółowe informacje na temat zgodności z zasadami równościowymi znajdziesz w Wytycznych dotyczących realizacji zasad równościowych w ramach funduszy unijnych na lata 2021-2027 i w Instrukcji wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie projektu stanowiącej załącznik nr 4 do Regulaminu oraz na stronie https://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/strony/o-funduszach/fundusze-europejskie-bez-barier/dostepnosc-plus/

1.8.5. Zasada zrównoważonego rozwoju

Projekt musi być zgodny z zasadą zrównoważonego rozwoju. Zgodność ta oznacza, że stosownie do podejmowanych w projekcie działań (zarówno w ramach zarządzania projektem, jak i realizacji działań merytorycznych) zastosowane zostaną rozwiązania proekologiczne tj. m.in.: oszczędność wody i energii, powtórne wykorzystywanie zasobów, ograniczenie wpływu na bioróżnorodność, w tym upowszechnione zostaną ekologiczne praktyki. Na przykład materiały projektowe i promocyjne zostaną udostępnione elektronicznie lub wydrukowane zostaną na papierze z recyklingu, odpady będą segregowane, użytkowane będzie energooszczędne oświetlenie, wykorzystywany będzie niskoemisyjny transport, itp. Proces zarządzania projektem również będzie się odbywał w ww. sposób – z  ograniczeniem zużycia papieru, zdalną formą współpracy ograniczającą ślad węglowy, stosowaniem zielonych klauzul w zamówieniach, korzystaniem z energooszczędnych rozwiązań, promocją działań i postaw proekologicznych itp. Efekty i produkty projektów nie będą wpływać negatywnie na środowisko naturalne.

1.8.6. Wydatki na dostępność

W perspektywie finansowej 2021-2027 wydatki związane z zapewnieniem dostępności na poziomie projektów będą monitorowane. W systemie LSI2021 w  części dotyczącej budżetu umożliwiono oznaczenie wydatków związanych z zapewnianiem dostępności przy pomocy pola pn. „Wydatki na dostępność”, znajdującym się przy każdym wydatku w budżecie projektu w części poświęconej kategoriom limitowanym. 
Jeśli dany wydatek znajdujący się w budżecie projektu wiąże się z zapewnieniem dostępności, należy przypisać go do kategorii „Wydatki na dostępność”. Szczegółowe informacje dotyczące sposobu prezentacji takich wydatków w polu E.3 znajdują się w Instrukcji wypełniania wniosku.

1.8.7. Kryteria szczegółowe dodatkowe związane z równością i niedyskryminacją

Brzmienie kryterium:
Projekt spełnia standard maksimum zasady równości kobiet i mężczyzn.

W ramach kryterium premiowane będą projekty, które otrzymają maksymalną liczbę punktów tj. 5 w standardzie minimum zasady równości szans K i M), zgodnie z Instrukcją do Standardu minimum realizacji zasady równości kobiet i mężczyzn 
w ramach projektów współfinansowanych z EFS+.

Brzmienie kryterium:
Projekt zawiera działania promujące równość płci.
W ramach kryterium preferowane będą projekty realizujące działania  podnoszące wiedzę i świadomość na temat zarządzania różnorodnością, wsparcia kompetencji managerskich kobiet.

2.	Informacje finansowe 

2.1	Podstawowe informacje finansowe

Tabela 1. Podstawowe informacje finansowe dotyczące naboru.

Kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w naborze	176 452 000 PLN
40 000 000 EUR	
poziom dofinansowania	100,00%	
Kwota środków UE	158 806 800 PLN
36 000 000 EUR	
poziom dofinansowania UE	90,00%	
Wkład budżetu państwa	17 645 200 PLN
4 000 000 EUR	
poziom dofinansowania BP	10,00%	
Wkład własny	0,00 PLN
0,00 EUR	
poziom wkładu własnego	0,00%	
Minimalna wartość projektu	100 000,00 PLN	

Pamiętaj! 
Kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w naborze może zmieniać się w wyniku zmian kursu PLN wobec EUR i będzie ostatecznie ustalana w dniu zatwierdzenia wyników oceny wniosków o dofinansowanie.

2.2	Środki przeznaczone na mechanizm racjonalnych usprawnień w naborze 

Masz możliwość poniesienia kosztów związanych z uruchomieniem mechanizmu racjonalnych usprawnień (MRU). Pamiętaj, że jednym z narzędzi umożliwiających uzyskanie pełnej dostępności jest mechanizm racjonalnych usprawnień. Może on zostać uruchomiony w trakcie trwania projektu w sytuacji pojawienia się w nim w charakterze uczestnika lub personelu osoby z niepełnosprawnością, dla której zapewnienie dostępności wymaga sfinansowania specyficznych usług dostosowawczych lub oddziaływania na szeroko pojętą infrastrukturę, nieprzewidzianych z góry we wniosku o dofinansowanie projektu. 
Każde racjonalne usprawnienie wynika z relacji przynajmniej trzech czynników:  
•	dysfunkcji związanej z daną osobą, 
•	barier otoczenia, 
•	charakteru usługi realizowanej/świadczonej w ramach projektu. 
Maksymalna wartość środków MRU jaka może zostać przeznaczona na 1 osobę w projekcie to 15 tys. zł brutto. Środki przeznaczone na mechanizm racjonalnych usprawnień pochodzić będą z oszczędności (dokonania przesunięcia w budżecie projektu) lub zwiększenia wartości dofinansowania (aneksowania umowy), nie mogą one natomiast zostać zaplanowane w budżecie projektu na etapie wnioskowania o dofinansowanie. 
Każdy wydatek poniesiony w ramach MRU jest kwalifikowalny, o ile nie stanowi wydatku niekwalifikowalnego na mocy przepisów unijnych, wytycznych dotyczących kwalifikowalności wydatków na lata 2021-2027 lub kwalifikowalności dla przedmiotowego naboru. 
Każdy zgłoszony przez Wnioskodawcę koszt jako związany z wprowadzeniem mechanizmu racjonalnych usprawnień zostanie indywidualnie rozpatrzony przez ION. Dokonując oceny możliwości uznania za kwalifikowalne kosztów związanych 
z wprowadzeniem mechanizmu racjonalnych usprawnień, ION będzie weryfikować w szczególności dokumenty potwierdzające, iż dana osoba pozostaje osobą 
z niepełnosprawnością (na przykład orzeczenie o niepełnosprawności).

Dowiedz się więcej:
Szczegółowe informacje na temat MRU znajdziesz w Wytycznych dotyczących realizacji zasad równościowych w ramach funduszy unijnych na lata 2021-2027 dostępnych na stronie: 
Wytyczne dotyczące realizacji zasad równościowych w ramach funduszy unijnych na lata 2021-2027 

2.3	Kwalifikowalność wydatków

Zasady dotyczące kwalifikowalności znajdziesz w Wytycznych dotyczących kwalifikowalności wydatków na lata 2021-2027.

2.3.1	Podatek od towarów i usług (VAT)

Wydatki w ramach projektu nie mogą obejmować kosztu podatku od towarów i usług (VAT) zgodnie z art. 64 rozporządzenia ogólnego z wyjątkiem projektów których:

1)  całkowita wartość projektu nie przekracza stanowiącej równowartości w PLN kwoty 5 mln EUR przeliczonej zgodnie z kursem określonym w Wytycznych kwalifikowalności.

2) całkowita wartość projektu wynosi co najmniej stanowiącą równowartość w PLN kwoty 5 mln EUR, przeliczoną zgodnie z kursem określonym w Wytycznych kwalifikowalności, jeżeli podatek ten nie podlega zwrotowi zgodnie z przedłożonym przez beneficjenta/ partnera/ów oświadczeniem.

W ramach projektu, którego łączny koszt wynosi co najmniej 5 mln EUR (włączając VAT), biorąc pod uwagę, iż prawo do obniżenia podatku VAT należnego o podatek VAT naliczony może powstać zarówno w okresie realizacji projektu, jak i po jego zakończeniu, beneficjenci, którzy zaliczą podatek VAT do wydatków kwalifikowalnych, zobowiązani są dołączyć do wniosku o dofinansowanie projektu „Oświadczenie o kwalifikowalności podatku od towarów i usług” (oświadczenie stanowi załącznik nr 9 do niniejszego Regulaminu).
 Oświadczenie składa się z dwóch integralnych części. W ramach pierwszej części oświadczasz, iż w chwili składania wniosku o dofinansowanie projektu nie masz prawnej możliwości odzyskania podatku VAT, którego wysokość została określona w odpowiednim punkcie wniosku o dofinansowanie projektu (fakt ten decyduje o kwalifikowalności VAT). Natomiast w części drugiej  zobowiązujesz się do zwrotu zrefundowanej ze środków unijnych części VAT, jeżeli zaistnieją przesłanki umożliwiające odzyskanie tego podatku. „Oświadczenie o kwalifikowalności podatku od towarów i usług” stanowi załącznik do zawieranej umowy o dofinansowanie projektu. 

2.3.2	Pomoc publiczna/Pomoc de minimis

ION przedstawia poniżej ogólne zasady dotyczące pomocy publicznej i pomocy de minimis, jednakże na dzień ogłoszenia naboru istnieje możliwość ubiegania się wyłącznie o pomoc de minimis. 
Na dzień ogłoszenia naboru nie obowiązuje podstawa prawna do udzielania pomocy publicznej w ramach projektów z Działania 10.24 FE SL. Nie zostało wydane rozporządzenie określające szczegółowe przeznaczenie, warunki i tryb udzielania przedsiębiorcom pomocy publicznej oraz podmioty udzielające tej pomocy. Nie istnieje zatem prawna możliwość ubiegania się o pomoc publiczną i w konsekwencji nie jest możliwe jej udzielenie przez IZ FE SL.
Na etapie tworzenia projektu musisz ustalić, czy projekt podlega zasadom pomocy publicznej i/lub pomocy de minimis i wypełnić określone pola we wniosku. Powinieneś przede wszystkim określić czy będziesz odbiorcą pomocy de minimis lub pomocy publicznej, czy Twój partner/Twoi Partnerzy będą odbiorcami pomocy de minimis  (wówczas w powyższych przypadkach pomoc taka zostanie udzielona przez IZ FE SL)  oraz czy będziesz Ty i/lub Twój partner/Twoi partnerzy będziesz będziecie udzielać pomocy de minimis podmiotom, które są przedsiębiorcami i prowadzą działalność gospodarczą w rozumieniu przepisów dotyczących pomocy publicznej (w perspektywie finansowej 2021-2027 nie ma możliwości udzielania pomocy publicznej przez beneficjenta/partnera – na tzw. „drugim poziomie”).
Ustalenie, czy w danym przypadku pomoc publiczna występuje, możliwe jest po
zbadaniu, czy zostały spełnione poniższe przesłanki (przesłanki te ustalone
zostały na podstawie art. 107 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej),
tj. czy wsparcie:
a) jest udzielane przedsiębiorcy;
b) jest przyznawane przez państwo lub pochodzi ze środków państwowych;
c) jest udzielane na warunkach korzystniejszych niż oferowane na rynku;
d) ma charakter selektywny;
e) zakłóca lub grozi zakłóceniem konkurencji oraz wpływa na wymianę
handlową między państwami członkowskimi Unii Europejskiej.

W regulacjach unijnych dotyczących pomocy publicznej uznaje się natomiast,
że pomoc de minimis, ze względu na niewielką kwotę wsparcia, jaka może
zostać udzielona jednemu przedsiębiorstwu, to pomoc niespełniająca
wszystkich kryteriów określonych w ww. artykule Traktatu. Pomoc tę uznaje się
za niespełniającą przesłanek dotyczących wpływu na handel między państwami
członkowskimi i/lub groźby zakłócenia lub zakłócenia konkurencji. Pozostałe
przesłanki muszą zostać jednak spełnione.

Zgodność założeń projektu z przepisami dotyczącymi udzielania pomocy
publicznej/pomocy de minimis weryfikowana jest na etapie oceny projektu.
Szczegółowe warunki i tryb udzielania pomocy de minimis zostały określone w Rozporządzeniu Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 29 września 2022 r. w sprawie udzielania pomocy de minimis w ramach regionalnych programów na lata 2021–2027(dalej: rozporządzenie krajowe). ION zaleca zapoznanie się z tym aktem prawnym oraz innymi dotyczącymi udzielania pomocy de minimis, w tym unijnymi. 
Możesz ubiegać się o udzielenie pomocy de minimis lub zaplanować jej udzielenie innym podmiotom (np. partnerowi, uczestnikom projektu). Możesz również zaplanować, że to partner projektu udzieli takiej pomocy np. uczestnikom projektu. 
W przypadku zaplanowania udzielania pomocy de minimis, której odbiorcą będzie Wnioskodawca i/lub partner/partnerzy, wartość tej pomocy stanowi wartość wydatków bezpośrednich objętych pomocą de minimis powiększona o wartość odpowiadającym im kosztom pośrednim. Wartość pomocy ma stanowić suma wartości wydatku bezpośredniego i przynależnej mu wartości kosztów pośrednich.
Rozporządzenie krajowe przenosi na grunt krajowy przepisy rozporządzenia Komisji (UE) Nr 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (dalej: rozporządzenie 1407/2013) i określa szczegółowe przeznaczenie, warunki i tryb udzielania przedsiębiorcom pomocy de minimis w ramach programów regionalnych na lata 2021-2027, w tym finansowanych ze środków Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. 
Pomoc de minimis nie może być udzielona w przypadkach, o których mowa w rozporządzeniu 1407/2013 oraz w zakresie wyłączonym ze wsparcia FST. Zgodnie z  art. 1 ust. 1 rozporządzenia 1407/2013 pomoc de minimis nie może zostać udzielona przedsiębiorcom działającym w sektorach wyłączonych: rybołówstwo i akwakultura, produkcja podstawowej produktów rolnych, przetwarzanie i wprowadzanie do obrotu produktów rolnych, na działalność związaną z wywozem do państw trzecich lub państw członkowskich, jak również w przypadku, gdy jest ona uwarunkowana pierwszeństwem korzystania z towarów krajowych w stosunku do towarów sprowadzanych z zagranicy. 
Zgodnie z art. 9 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1056 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiające Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji, FST nie wspiera: likwidacji i budowy elektrowni jądrowych, wytwarzania, przetwórstwa i wprowadzania do obrotu tytoniu i wyrobów tytoniowych, przedsiębiorstw znajdujących się w trudnej sytuacji zgodnie z definicją w art. 2 pkt 18 Rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz.U. L 187 z 26.6.2014, s. 1), inwestycje w zakresie produkcji, przetwarzania, transportu, dystrybucji, magazynowania lub spalania paliw kopalnych. 
ION zwraca uwagę, iż w przypadku projektów objętych zasadami pomocy de minimis za kwalifikowalne mogą być uznane tylko te wydatki, które spełniają łącznie warunki określone w Wytycznych dotyczących kwalifikowalności wydatków 2021-2027 
i warunki wynikające z odpowiednich regulacji w zakresie pomocy de minimis, przyjętych na poziomie unijnym lub krajowym.
ION zwraca uwagę, jeżeli będziesz występował jako podmiot udzielający pomocy de minimis lub jeżeli podmiotem tym będzie partner projektu, to zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia krajowego przedsiębiorca ubiegający się o pomoc de minimis będzie zobowiązany złożyć do twojej instytucji wniosek o udzielenie pomocy de minimis. Zawartość tego dokumentu została wyszczególniona w § 9 ust. 2 rozporządzenia krajowego. Do wniosku konieczne jest jednoczesne załączenie dokumentów potwierdzających wysokość dotychczas udzielonej pomocy de minimis (kopii   zaświadczeń o pomocy de minimis lub zaświadczeń o pomocy de minimis 
w rolnictwie, lub zaświadczeń o pomocy de minimis w rybołówstwie albo oświadczenie o wielkości takiej pomocy, albo oświadczenie o nieotrzymaniu takiej pomocy  oraz wypełniony Formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis. 
Pomoc de minimis może być udzielona na podstawie umowy po przeprowadzeniu oceny wniosku, zgodnie z § 10 rozporządzenia krajowego. 
ION zwraca uwagę na konieczność przedłożenia przez przedsiębiorcę  zaktualizowanych informacji dot. uzyskanej pomocy de minimis oraz informacji o wielkości i przeznaczeniu pomocy publicznej otrzymanej w odniesieniu do tych samych kosztów kwalifikowalnych, na których pokrycie ma być przeznaczona pomoc, dotyczących okresu od dnia złożenia wniosku.  
Informacje dotyczące sposobu wypełniania wniosku o dofinansowanie projektu,
w ramach którego przewiduje się udzielanie pomocy publicznej i/lub de minimis,
znajdują się w Instrukcji wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie w Lokalnym Systemie Informatycznym (LSI2021) dla naborów ogłaszanych w ramach FE SL przez Departament Europejskiego Funduszu Społecznego.  
Uwaga!
ION zwraca uwagę, iż w związku z zaawansowanym stanem prac nad nowym rozporządzeniem krajowym w sprawie pomocy de minimis w ramach programów regionalnych na lata 2021-2027, do umów zawieranych po dniu wejścia w życie nowego rozporządzenia, zastosowanie będą miały nowe regulacje prawne w tym zakresie. Procedowane rozporządzenie MFiPR dotyczące udzielania pomocy de minimis w ramach programów regionalnych na lata 2021-2027 (które uchyli dotychczasowe rozporządzenie krajowe z dnia 29 września 2020 r.)  przeniesie na grunt krajowy przepisy obowiązującego rozporządzenia Komisji (UE) 2023/2831 z dnia 13 grudnia 2023 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L z 15.12.2023, zwanego dalej rozporządzeniem 2023/2831 i określi szczegółowe przeznaczenie, warunki i tryb udzielania przedsiębiorcom pomocy de minimis w ramach programów regionalnych na lata 2021-2027, w tym finansowanych ze środków Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. Rozporządzenie 2023/2831, które weszło w życie w dniu  1 stycznia 2024 r. , zastąpiło rozporządzenie 1407/2013. ION zaleca zapoznanie się z tym aktem prawnym. 
ION zaleca również zapoznanie się z nowym rozporządzeniem krajowym dot. pomocy de minimis w programach regionalnych na lata 2021-2027, po jego wejściu w życie. Nowe rozporządzenie krajowe wdrażające przepisy rozporządzenia 2023/2831 i uchylające rozporządzenie krajowe z dnia 29 września 2020 r., po dniu jego wejścia w życie,  będzie także podstawą do udzielania pomocy de minimis na tzw. „drugim poziomie” przez Wnioskodawcę/lub partnera np. uczestnikom projektu. 

2.3.3	Budżet projektu

1. Budżet projektu jest podstawą do oceny kwalifikowalności i racjonalności kosztów i powinien bezpośrednio wynikać z opisanych zadań i ich etapów. 
2. Koszty bezpośrednie projektu  powinny być oszacowane należycie, racjonalne i efektywne, zgodnie z procedurami określonymi w Wytycznych kwalifikowalności, z uwzględnieniem stawek rynkowych.
3. Koszty pośrednie projektu są kwalifikowalne w ramach naboru i stanowią koszty administracyjne związane z techniczną obsługą realizacji projektu tj. 
a) koszty koordynatora lub kierownika projektu oraz innego personelu bezpośrednio angażowanego w zarządzanie, rozliczanie, monitorowanie projektu lub prowadzenie innych działań administracyjnych w projekcie, w tym koszty wynagrodzenia tych osób, wyposażenia ich stanowiska pracy, ich przejazdów, delegacji służbowych i szkoleń oraz koszty związane z wdrażaniem polityki równych szans przez te osoby, 
b) koszty zarządu (koszty wynagrodzenia osób uprawnionych do reprezentowania jednostki, których zakresy czynności nie są przypisane wyłącznie do projektu, np. kierownik jednostki), 
c) koszty personelu obsługowego (obsługa kadrowa, finansowa, administracyjna, sekretariat, kancelaria, obsługa prawna, w tym ta dotycząca zamówień) na potrzeby funkcjonowania jednostki, 
d) koszty obsługi księgowej (wynagrodzenia osób księgujących wydatki w projekcie, w tym zlecenia prowadzenia obsługi księgowej projektu biuru rachunkowemu), 
e) koszty utrzymania powierzchni biurowych (czynsz, najem, opłaty administracyjne) związanych z obsługą administracyjną projektu,
 f) wydatki związane z otworzeniem lub prowadzeniem wyodrębnionego na rzecz projektu subkonta na rachunku płatniczym lub odrębnego rachunku płatniczego, 
g) działania informacyjno-promocyjne projektu (np. zakup materiałów promocyjnych i informacyjnych, zakup ogłoszeń prasowych, utworzenie i prowadzenie strony internetowej o projekcie, oznakowanie projektu, plakaty, ulotki, itp.), z wyłączeniem działań, o których mowa w art. 50 ust. 1 lit. e rozporządzenia ogólnego, 
h) amortyzacja, najem lub zakup aktywów (środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych) używanych na potrzeby osób, o których mowa w lit. a - d, 
i) opłaty za energię elektryczną, cieplną, gazową i wodę, opłaty przesyłowe, opłaty za sprzątanie, ochronę, opłaty za odprowadzanie ścieków w zakresie związanym z obsługą administracyjną projektu, 
j) koszty usług pocztowych, telefonicznych, internetowych, kurierskich związanych z obsługą administracyjną projektu, 
k) koszty biurowe związane z obsługą administracyjną projektu (np. zakup materiałów biurowych i artykułów piśmienniczych, koszty usług powielania dokumentów), 
l) koszty zabezpieczenia prawidłowej realizacji umowy, 
m) koszty ubezpieczeń majątkowych.
4. Koszty zarządzania stanowią wyłącznie koszty pośrednie rozliczane ryczałtem. Koszty pośrednie rozliczane ryczałtem powinny być zgodne z zapisami Wytycznych dotyczących kwalifikowalności wydatków na lata 2021-2027.
5. Koszty pośrednie projektu są rozliczane zgodnie z metodyką kosztów uproszczonych w projektach współfinansowanych ze środków Funduszu Sprawiedliwej Transformacji stanowiącymi załącznik do  uchwały nr 752/416/VI/2023 Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 12 kwietnia 2023 roku w sprawie przyjęcia metodyk kosztów uproszczonych w projektach współfinansowanych ze środków Funduszu Sprawiedliwej Transformacji tj.
a)	25% kosztów bezpośrednich – w przypadku projektów o wartości kosztów bezpośrednich do 830 000 PLN włącznie,
b)	20% kosztów bezpośrednich – w przypadku projektów o wartości kosztów bezpośrednich powyżej 830 000 PLN 
do 1 740 000 PLN włącznie,
c)	15% kosztów bezpośrednich – w przypadku projektów o wartości kosztów bezpośrednich powyżej 1 740 000 PLN 
do 4 550 000 PLN włącznie,
d)	10% kosztów bezpośrednich – w przypadku projektów o wartości kosztów bezpośrednich przekraczającej 4 550 000 PLN
	
	6. Niedopuszczalna jest sytuacja, w której koszty pośrednie zostaną rozliczone w ramach kosztów bezpośrednich. 
	7. Stawka ryczałtowa kosztów pośrednich jest wskazywana w umowie o dofinansowanie projektu. 
	8. IZ może obniżyć stawkę ryczałtową kosztów pośrednich w przypadku rażącego naruszenia przez Ciebie postanowień umowy o dofinansowanie projektu w zakresie zarządzania projektem.

Uwaga! 
Koszty pośrednie rozliczone w ramach kosztów bezpośrednich są niekwalifikowalne.

2.3.4	Uproszczone metody rozliczania wydatków

Projekt współfinansowany ze środków FST, którego łączny koszt wyrażony w PLN nie przekracza równowartości 200 tys. EUR w dniu zawarcia umowy o dofinansowanie projektu (do przeliczenia łącznego kosztu projektu stosuje się miesięczny obrachunkowy kurs wymiany waluty stosowany przez KE, aktualny na dzień ogłoszenia naboru), rozliczany jest obligatoryjnie za pomocą uproszczonych metod rozliczania wydatków.

Kwotą ryczałtową jest kwota uzgodniona za wykonanie określonego w projekcie zadania na etapie zatwierdzenia wniosku o dofinansowanie projektu. Jedno zadanie stanowi jedną kwotę ryczałtową.

W przypadku projektów rozliczanych z zastosowaniem kwot ryczałtowych, nie dopuszcza się możliwości, rozliczania kwotami ryczałtowymi jedynie części zadań w ramach projektu, natomiast pozostałych zadań na podstawie rzeczywiście poniesionych wydatków.

Weryfikacja wydatków zadeklarowanych według uproszczonych metod dokonywana jest w oparciu o faktyczny postęp realizacji projektu i osiągnięte wskaźniki produktu i rezultatu. Tworząc budżet projektu oraz w oparciu o niego kwoty ryczałtowe pamiętaj, że taki projekt rozlicza się w systemie „spełnia – nie spełnia”, czyli jeżeli nie zrealizujesz w pełni wskaźników produktu lub rezultatu objętych daną kwotą ryczałtową, wówczas kwota ta w pełni zostaje uznana ze niekwalifikowalną. Masz zatem możliwość rozliczenia 100% kwoty przy wykonaniu założonych zgodnie z WOD i umową wskaźników (niezależnie od faktycznie poniesionych wydatków ujętych w danej kwocie ryczałtowej), a jeśli nie osiągniesz danego wskaźnika na zakładanym poziomie w WOD rozliczasz 0,00% kwoty ryczałtowej. Zobacz wzór umowy „ryczałtowej”. 
Do każdej kwoty ryczałtowej należy przypisać odpowiednie wskaźniki z części G wniosku (wszystkie wskaźniki z części G muszą zostać rozpisane w ramach kwot ryczałtowych, w takim samym brzmieniu, bez modyfikowania
nazwy wskaźnika). Ponadto, jeśli wskaźniki z części G są niewystarczające do pomiaru realizacji działań w ramach każdej kwoty ryczałtowej, należy określić dodatkowe wskaźniki dla kwoty ryczałtowej. 

Wydatki rozliczane uproszczoną metodą rozliczania wydatków są traktowane jak wydatki faktycznie poniesione. Nie masz obowiązku gromadzenia faktur i innych dokumentów księgowych o równoważnej wartości dowodowej na potwierdzenie poniesienia wydatku w ramach projektu.

W przypadku niezrealizowania określonych w umowie o dofinansowanie projektu wskaźników produktu lub rezultatu, dofinansowanie projektu jest odpowiednio obniżane - w przypadku niezrealizowania w pełni wskaźników produktu lub rezultatu objętych kwotą ryczałtową, dana kwota jest uznana za niekwalifikowalną (rozliczenie w systemie „spełnia – nie spełnia”). Zobacz wzór umowy ryczałtowej.

Ważne!
W ramach wskaźników przypisanych do danej kwoty ryczałtowej powinieneś przygotować odpowiednie narzędzia pomiaru potwierdzające wykonanie produktów, rezultatów lub zrealizowania działań zgodnie z zatwierdzonym WOD. 
Opis wskaźników wraz z ich narzędziami pomiaru znajdziesz w załączniku nr 2 do niniejszego Regulaminu.

2.3.5	Wydatki na inwestycje w infrastrukturę

Dopuszcza się poniesienie wydatków na inwestycje w infrastrukturę łącznie do wysokości 40% finansowania unijnego w projekcie.
Zakup infrastruktury rozumianej jako budowa nowej infrastruktury oraz wykonywanie wszelkich prac w ramach istniejącej infrastruktury, których wynik staje się częścią nieruchomości i które zostają trwale przyłączone do nieruchomości, w szczególności adaptacja oraz prace remontowe związane z dostosowaniem nieruchomości lub pomieszczeń do nowej funkcji (np. wykonanie podjazdu do budynku, zainstalowanie windy w budynku, renowacja budynku lub pomieszczeń, prace adaptacyjne w budynku lub pomieszczeniach) w szczególności wydatki na realizację Standardów dostępności dla polityki spójności 2021-2027 stanowiących załącznik nr 2 do Wytycznych dotyczących realizacji zasad równościowych w ramach funduszy unijnych na lata 2021-2027.
W przypadku gdy zakup infrastruktury stanowi element inicjatyw oddolnych również wlicza się do 40% limitu określonego na ten cel.
Konieczność poniesienia wydatków musi być bezpośrednio wskazana we wniosku o dofinansowanie i uzasadniona oraz niezbędna do realizacji projektu i konieczna dla osiągniecia celów projektu w zakresie włączenia społecznego.
Wydatki ponoszone na zakup infrastruktury powyżej dopuszczalnego limitu objętego w zatwierdzonym WOD są niekwalifikowalne.

Wydatki na zakup infrastruktury w projekcie nie mogą być wykazywane w ramach kosztów pośrednich.

W projekcie, w którym poniesiono wydatki na zakup infrastruktury jesteś zobowiązany zachować trwałość projektu przez okres 5 lat (3 lat w przypadku MŚP) od daty płatności końcowej na rzecz beneficjenta.

W treści wniosku zobowiązany będziesz do wskazania deklaracji, iż na etapie realizacji i trwałości inwestycji będziesz posiadał dokument potwierdzający prawo własności do gruntu lub budynku stanowiącego odrębną nieruchomość (np. aktualny odpis z księgi wieczystej, akt notarialny, odpis wyroku sądu) lub inny dokument potwierdzający tytuł prawny do gruntu lub budynku stanowiącego odrębną nieruchomość (np. umowa najmu, umowa dzierżawy, umowa użyczenia) na terenie której planowana jest inwestycja w infrastrukturę.

Uwaga!
1.	Limit wydatków na zakup infrastruktury na poziomie projektu nie może stanowić więcej niż 40% finansowania unijnego w projekcie. Zalecamy, abyś dodatkowo przeliczył poziom wykorzystania limitu we własnym zakresie.
2.	Na etapie realizacji projektu wartość % poniesionych wydatków na infrastrukturę oceniana jest w stosunku do wartości przyznanego dofinansowania unijnego na projekt zgodnie z umową o dofinansowanie. 
W przypadku dokonywania zmian wniosku o dofinansowanie projektu, zmieniających wartość przyznanego finansowania unijnego, limity podlegają powtórnemu przeliczeniu, a spełnienie kryterium limitu na zakup infrastruktury ponownej ocenie. 

2.4	Personel w projekcie

1. Szczegółowe zasady angażowania personelu projektu oraz katalog wydatków kwalifikowalnych w ramach wynagrodzenia personelu określa podrozdział 3.8 Wytycznych kwalifikowalności. 
2. Personel projektu stanowią osoby zaangażowane do realizacji zadań lub czynności w ramach projektu na podstawie stosunku pracy i wolontariusze wykonujący świadczenia na zasadach określonych w ustawie z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2022 r. poz. 1327 z późn. zm.). Personelem projektu jest również osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą będąca beneficjentem oraz osoby z nią współpracujące w rozumieniu art. 8 ust. 11 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2022 r. poz. 1009, z późn. zm.). 
3. Kwalifikowalne składniki wynagrodzenia personelu to wynagrodzenie brutto oraz koszty ponoszone przez pracodawcę zgodnie z właściwymi przepisami prawa, w szczególności składki na ubezpieczenia społeczne, Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, Pracownicze Plany Kapitałowe, odpisy na ZFŚS lub wydatki ponoszone na Pracowniczy Program Emerytalny. 
4. Niekwalifikowalne koszty personelu projektu zostały wskazane w podrozdziale 2.3. Wytycznych kwalifikowalności. 
5.W ramach projektów partnerskich wzajemne zlecanie przez partnerów realizacji zadań przez personel projektu jest niedopuszczalne. 
6. Koszt wynagrodzenia personelu projektu nie może przekroczyć kwoty
wynagrodzenia pracowników beneficjenta na analogicznych stanowiskach lub na
stanowiskach wymagających analogicznych kwalifikacji.
7. We wniosku o dofinansowanie projektu musisz wskazać:
a) formę zaangażowania i szacunkowy wymiar czasu pracy personelu projektu
niezbędnego do realizacji zadań merytorycznych (etat/liczba godzin),
b) uzasadnienie proponowanej kwoty wynagrodzenia personelu
8. Zgodnie z zapisami pkt 13 podrozdziału 3.8 Wytycznych kwalifikowalności, osoba upoważniona do dysponowania środkami stanowiącymi dofinansowanie
projektu oraz podejmowania wiążących decyzji finansowych w imieniu
beneficjenta nie może być osobą prawomocnie skazaną za przestępstwo
przeciwko mieniu, przeciwko obrotowi gospodarczemu, przeciwko działalności
instytucji państwowych oraz samorządu terytorialnego, przeciwko wiarygodności
dokumentów lub za przestępstwo skarbowe, co beneficjent weryfikuje na
podstawie oświadczenia tej osoby przed jej zaangażowaniem do projektu.

Pamiętaj! 
Będziesz zobowiązany do wprowadzania na bieżąco do systemu teleinformatycznego danych w zakresie angażowania personelu projektu: danych dotyczących personelu projektu (takich jak: numer PESEL, imię, nazwisko) oraz danych dotyczących formy zaangażowania personelu w ramach projektu (forma zaangażowania w projekcie, okres zaangażowania osoby w projekcie).

3.	Wniosek o dofinansowanie projektu (WOD)

3.1	Sposób złożenia wniosku o dofinansowanie

Aplikowanie o środki w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027 odbywa się za pomocą przeznaczonego do tego systemu teleinformatycznego – LSI 2021, dzięki któremu sprawnie uzupełnisz i złożysz wniosek o dofinansowanie projektu.
Wzór wniosku o dofinansowanie projektu znajdziesz w załączniku nr 3 do niniejszego Regulaminu wyboru projektów.
Pamiętaj! 
Wniosek o dofinansowanie projektu składasz wyłącznie elektronicznie w LSI 2021. Wniosek o dofinansowanie projektu nie jest podpisywany. Założenie profilu odpowiednio wcześniej, umożliwi Ci dostęp do systemu i zapoznanie się z jego funkcjonowaniem.
 
Dowiedz się więcej: 
Zapoznaj się z dostępnymi instrukcjami dotyczącymi LSI 2021, które znajdziesz na stronie programu FE SL 2021-2027. 
Znajdziesz w nich m.in. wskazówki jak wypełnić wniosek o dofinansowanie projektu.

Obowiązuje zasada, że jeden podmiot może założyć systemie LSI2021 tylko jeden profil. 

Właściciel profilu odpowiedzialny jest za zarządzanie użytkownikami - może przyłączyć do danego profilu konto innego użytkownika i tym samym przydzielić użytkownikom uprawnienia w ramach wniosków o dofinansowanie.
 Jak skutecznie złożyć WOD w 5 krokach: 
1.	Zarejestruj konto użytkownika pod adresem http://lsi2021.slaskie.pl 
(jeżeli posiadasz konto użytkownika – pomiń ten krok);
2.	Stwórz profil – skorzystaj z przycisku „utwórz nowy profil”, po jego utworzeniu staniesz się właścicielem profilu i będziesz miał możliwość przyłączania kont użytkowników do swojego profilu (jeżeli posiadasz konto przyłączone do interesującego Cię profilu – pomiń ten krok i wybierz właściwy profil z listy dostępnych profili): 
•	jeżeli podmiot, w imieniu którego chcesz złożyć WOD, posiada już profil, zgłoś się do osoby nim zarządzającej, aby przyłączyła Cię do profilu; Pamiętaj o stosownym upoważnieniu do złożenia WOD!
•	jeżeli uzupełniasz wniosek o dofinansowanie jako jednostka organizacyjna innego podmiotu (nie posiadająca osobowości prawnej ani zdolności prawnej), zgłoś się do jednostki nadrzędnej, aby przyłączyła Cię do profilu; Pamiętaj o stosownym upoważnieniu do złożenia WOD!
3.	Wybierz interesujący Cię nabór i kliknij „rozpocznij projekt”; 
4.	Utwórz i wypełnij wniosek o dofinansowanie projektu zgodnie z instrukcją wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie projektu, stanowiącej załącznik nr 4 do Regulaminu wyboru projektów; 
5.	Złóż wniosek o dofinansowanie projektu za pomocą przycisku “złóż”. Pamiętaj o wcześniejszym uzupełnieniu wszystkich niezbędnych danych. 

Pamiętaj o terminach! 
Wniosek musi zostać złożony w LSI 2021 do momentu zakończenia naboru, którego czas jest określony precyzyjnie, co do sekundy. Po jego upływie system zablokuje możliwość złożenia wniosku o dofinansowanie projektu. 

Dowiedz się więcej: 
Zapoznaj się z dostępną instrukcją dotyczącą tworzenia profilu w LSI 2021, którą znajdziesz pod adresem: Tworzenie profilu w LSI 2021

3.2	Sposób, forma i termin składania załączników do WOD 

Wymagane załączniki do wniosku o dofinansowaniu składasz w sekcji załączniki do wniosku.  Pamiętaj o jej uzupełnieniu.

Załączniki niezbędne do wniosku o dofinansowanie projektu: 
Jeżeli Ty i/lub Twój partner (Twoi Partnerzy) jesteście przedsiębiorcą przedsiębiorcami   ubiegającymi się o pomoc de minimis zobowiązani jesteście załączyć do wniosku:
•	kopie zaświadczeń o pomocy de minimis, zaświadczeń o pomocy de minimis w rolnictwie, zaświadczeń o pomocy de minimis w rybołówstwie albo oświadczenie o wielkości takiej pomocy, albo oświadczenie o nieotrzymaniu takiej pomocy, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej
•	informacje, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (załącznik Formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis - stosuje się do pomocy de minimis udzielanej na warunkach określonych w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 352 z 24.12.2013, str. 1) do pobrania na stronie www.uokik.gov.pl w zakładce Pomoc publiczna: Wzory formularzy oraz zaświadczenia dotyczące pomocy de minimis) - dotyczy projektów, w których występuje pomoc de minimis (Projektodawca / lub Partner/Partnerzy są  jednocześnie Beneficjentem pomocy de minimis w ramach projektu).

Każdy załącznik powinien stanowić jeden dokument zapisany w formacie .pdf
i oznaczony nazwą np.: zaświadczenie/oświadczenie/formularz. Załączniki
do wniosku składane są wyłącznie za pośrednictwem systemu LSI.
UWAGA!
W związku z udzieleniem Wnioskodawcy i/lub Parterowi/ Partnerom pomocy de minimis po wejściu w życie nowego rozporządzenia krajowego dot. pomocy de minimis w ramach programów regionalnych na lata 2021-2027, Ty i lub Twój Partner/Partnerzy będziecie zobowiązani do złożenia załączników uwzględniających nowe regulacje prawne. Składane kopie zaświadczeń o pomocy de minimis, zaświadczeń o pomocy de minimis w rolnictwie, zaświadczeń o pomocy de minimis w rybołówstwie albo oświadczenie o wielkości takiej pomocy, albo oświadczenie o nieotrzymaniu takiej pomocy będą musiały dotyczyć okresu 3 minionych lat (vide: art. 3 ust. 2  rozporządzenia 2023/2831). Składany Formularz informacji...  będzie musiał również odnosić się w swych zapisach do rozporządzenia 2023/2831.  

UWAGA!
Powyższe załączniki złóż razem z wnioskiem o dofinansowanie, gdyż po jego złożeniu nie będziesz miał możliwości edycji wniosku.

3.3	Awaria LSI 2021

W przypadku awarii LSI 2021 każdorazowo zostanie podjęta decyzja o sposobie postępowania w zależności od zaistniałej sytuacji.

W przypadku awarii krytycznej, która spełnia łącznie następujące warunki:
•	wystąpiła po stronie instytucji, która ogłosiła nabór wniosków
o dofinansowanie projektu,
•	jest awarią globalną o charakterze technicznym, potwierdzoną przez
administratorów LSI 2021 o której poinformowano na stronie internetowej IZ,
•	nie pozwala Ci na  składanie wniosków o dofinansowanie projektu,
•	wystąpiła lub trwała nie wcześniej niż 2 dni przed dniem zakończenia naboru,
zastrzega się możliwość wydłużenia  terminu na składanie wniosków  o dofinansowanie projektów.
Czas wydłużenia naboru ustalany będzie w zależności od zaistniałej sytuacji
Taka informacja zamieszczona zostanie również na stronie internetowej programu
FE SL 2021-2027.
W przypadku każdej innej awarii lub zgłoszenia przez wnioskodawcę błędu systemu LSI2021 (który nie nosi znamion awarii krytycznej), uniemożliwiającego złożenie wniosku w terminie naboru, każdy przypadek będzie rozpatrywany indywidualnie.
Błędy lub awarie uniemożliwiające złożenie WOD  w trakcie trwania naboru wniosków o dofinansowanie należy zgłaszać wyłącznie mailowo na adresy: lsi2021@slaskie.pl oraz systemyFS@slaskie.pl (oba adresy) wyłącznie w trakcie trwania naboru.
Zgłoszenia przekazane w innej formie nie będą rozpatrywane.
Zgłoszenia dokonane w dni ustawowo wolne od pracy oraz w dni robocze IZ po 15:30 (a w ostatni roboczy dzień trwania naboru po 13:30) będą przyjęte i rozpatrywane od godziny 7:30 następnego dnia roboczego.

Uwaga!

Do każdego e-mailowego zgłoszenia koniecznie podaj poniższe informacje, które
pomogą sprawnie rozwiązać problem:
1. imię i nazwisko,
2. nazwę profilu
3. login w LSI 2021,
4. numer telefonu,
5. numer naboru
6. nr ID projektu,
7. datę i godzinę wystąpienia błędu,
8. wersję przeglądarki internetowej,
9. szczegółowy opis błędu,
10. co najmniej jeden zrzut ekranu potwierdzający wystąpienie błędu 
(zrzut ekranu powinien zawierać godzinę wystąpienia błędu)

Pamiętaj, aby w tytule e-maila podać numer naboru, w ramach którego
składany jest wniosek o dofinansowanie projektu.

W przypadku pytań dotyczących sposobu wypełnienia wniosku o dofinansowanie w LSI2021, (nie związanych z błędami i awariami) należy kontaktować się telefonicznie i mailowo z osobami odpowiedzialnymi za nabór wskazanymi w rozdziale  7 Regulaminu tj. Komunikacja z ION.

3.4	Unieważnienie postępowania w zakresie wyboru projektów

1.	Jeśli wystąpią okoliczności, o których mowa w art. 58 ust. 1 ustawy, postępowanie zostanie unieważnione.
Postępowanie unieważnimy gdy:
a)	w terminie składania wniosków o dofinansowanie projektu nie złożono żadnego wniosku lub
b)	 wystąpiła istotna zmiana okoliczności powodująca, że wybór projektów do dofinansowania nie leży w interesie publicznym, czego nie można było wcześniej przewidzieć lub
c)	postępowanie obarczone jest niemożliwą do usunięcia wadą prawną.
2.	Unieważnienie postępowania może nastąpić w jego trakcie, gdy zaistnieje co najmniej jedna z trzech przesłanek z pkt 1.
3.	Unieważnienie postępowania może nastąpić po jego zakończeniu w wyniku zaistnienia przesłanek z pkt 1 lit. b lub c.
4.	W przypadku wycofania przez wnioskodawców wszystkich wniosków o dofinansowanie projektu, które wpłynęły w ramach naboru, unieważnimy postępowanie, informację o tym zamieścimy na swojej stronie internetowej i na portalu. 
5.	Informację o unieważnieniu postępowania wraz z uzasadnieniem na swojej stronie internetowej oraz na portalu, zamieścimy w terminie 7 dni od dnia unieważnienia postępowania. 
6.	Zawarcie w wyniku postępowania przynajmniej jednej umowy o dofinansowanie lub podjęcie jednej decyzji o dofinansowaniu oznacza, że postępowania nie można już unieważnić. Zawarcie umowy lub podjęcie decyzji oznacza, że nie wystąpiła żadna z przesłanek z pkt 1. Zgodnie z zasadami przejrzystości i równego traktowania wnioskodawcy nie mogą być traktowani pod tym względem odmiennie.
7.	Informacja o unieważnieniu postępowania nie może być powodem złożenia przez wnioskodawcę protestu, o którym mowa w art. 63 ustawy wdrożeniowej. Wynika to z tego, że unieważnienie postępowania nie jest tożsame z oceną negatywną, o której mowa w art. 56 ust. 5 i 6 ustawy. 

4.	Kryteria wyboru projektów i wskaźniki

4.1	Kryteria wyboru projektów

Twój projekt zostanie oceniony w oparciu o kryteria wyboru projektów przyjęte przez KM FE SL. Kryteria znajdziesz w załączniku nr 1 do Regulaminu wyboru projektów.
W ramach niniejszego naboru stosowane są: 
a) kryteria ogólne: 
– formalne, 
– merytoryczne, 
– horyzontalne, 
– negocjacyjne (dotyczy projektów, które zostały skierowane do negocjacji), 
b) kryteria szczegółowe: 
– dostępu, 
– dodatkowe, 
Kryteria wyboru projektów mają charakter indywidualny, co oznacza że są oceniane w odniesieniu do danego projektu. Specyfika oceny niniejszych kryteriów rozróżnia: 

Kryteria ogólne ustalane dla wszystkich działań wdrażanych przez Departament Europejskiego Funduszu Społecznego. 
W załączniku nr 1- zawierającym kryteria wyboru projektów wskazane zostało, które kryteria podlegają uzupełnieniom lub poprawie. Uzupełnienia/poprawy  dokonuje się na etapie oceny formalno-merytorycznej. Uzupełnienie/poprawa polega na poprawie lub przedstawieniu informacji/wyjaśnień w zakresie wskazanym w KOFM, wynikającym z definicji kryterium.

Kryteria szczegółowe ustalane odrębnie dla każdego działania lub typu projektu wdrażanego przez Departament Europejskiego Funduszu Społecznego. 
W przypadku, gdy w załączniku nr 1 przewidziane zostało, że kryteria podlegają uzupełnieniom/ poprawie, przedmiotowego uzupełnienia/poprawy dokonuje się na etapie oceny formalno-merytorycznej. 
Uzupełnienie/poprawa polega na poprawie lub przedstawieniu informacji/wyjaśnień w zakresie wskazanym w KOFM, wynikającym z definicji kryterium.
Załącznik nr 1 do Regulaminu wskazuje Ci sposób oceny kryterium: uznanie spełnienia kryterium na zasadzie 0/1 oraz możliwą do uzyskania przez Ciebie liczbę punktów w ramach kryteriów punktowych.

4.2	Wskaźniki
Twój projekt musi zawierać informację o wskaźnikach, jakie planujesz osiągnąć dzięki realizacji projektu. Z ich wykonania będziesz rozliczony - nieosiągnięcie zaplanowanych wskaźników może stanowić podstawę do niewypłacenia lub zwrotu dofinansowania, a także do rozwiązania umowy o dofinansowanie.

We wniosku o dofinansowanie jesteś zobowiązany przedstawić wskaźniki produktu oraz wskaźniki rezultatu (w przypadku osób – w podziale na płeć). 

W zależności od specyfiki Twojego projektu powinieneś wykazać efekty podejmowanych działań poprzez realizację wskaźników specyficznych dla programu lub specyficznych dla projektu, wskazanych w załączniku nr 2 do Regulaminu.

Wskaźniki produktu mierzą wielkość i pokazują charakter oferowanego wsparcia lub grupę docelową objętą wsparciem w Programie lub projekcie. Produkt stanowi wszystko, co zostało uzyskane w wyniku działań współfinansowanych z FST. Są to zarówno wytworzone dobra, jak i usługi świadczone na rzecz uczestników podczas realizacji projektu.

Wskaźniki rezultatu dotyczą natomiast oczekiwanych efektów wsparcia ze środków FST. Określają efekt zrealizowanych działań w odniesieniu do osób lub podmiotów, np. w postaci zmiany sytuacji na rynku pracy. W celu ograniczenia wpływu czynników zewnętrznych na wartość wskaźnika rezultatu bezpośredniego, powinien on być jak najbliżej powiązany z działaniami wdrażanymi w ramach odpowiedniego projektu. Oznacza to, że wskaźnik rezultatu obrazuje efekt wsparcia udzielonego danej osobie/podmiotowi i nie obejmuje efektów dotyczących grupy uczestników/podmiotów, która nie otrzymała wsparcia. Wskaźniki rezultatu odnoszą się w przypadku osób/podmiotów bezpośrednio do sytuacji po zakończeniu wsparcia, tj. do 4 tygodni od zakończenia udziału przez uczestnika lub podmiot obejmowany wsparciem w projekcie, o ile definicja wskaźnika nie mówi inaczej.

Wskaźniki monitoringowe są to wskaźniki, które masz obowiązek monitorować na etapie wdrażania projektu. Nie musisz wskazywać ich wartości docelowych na etapie przygotowywania wniosku o dofinansowanie projektu. Oznacza to, że przygotowując wniosek o dofinansowanie projektu wartości docelowe tych wskaźników mogą przybrać wartość „0”. Natomiast w trakcie realizacji projektu powinieneś odnotować  faktyczny przyrost wybranego wskaźnika (w przypadku osób – w podziale na płeć). 
Wyboru wskaźników monitoringowych dokonujesz z listy rozwijanej wskaźników produktu we wniosku o dofinansowanie.

Dowiedz się więcej:
Zapoznaj się również z podstawowymi zasadami monitorowania wskaźników określonymi w Podrozdziale 3.3 „Wytycznych dotyczących monitorowania postępu rzeczowego realizacji programów na lata 2021-2027”. 
Informacja dotycząca wskaźników znajduje się w załączniku nr 2 do Regulaminu Wyboru projektów.

5.	Wybór projektów do dofinansowania

5.1	Sposób wyboru projektów

1.	Projekty w naborze wybierane są w sposób konkurencyjny. 
2.	Nabór ma charakter otwarty. 
3.	Celem postępowania jest wybór do dofinansowania wszystkich projektów spełniających określone kryteria, do wyczerpania określonej w Regulaminie wyboru projektów kwoty przewidzianej na dofinansowanie projektów w naborze. Poza kryteriami wyboru projektów o wyborze do dofinansowania decyduje kolejność złożenia wniosku (ocena wniosku w ramach kolejnych grup projektów), a w przypadku, gdy alokacja nie wystarcza na dofinansowanie wszystkich projektów, dla których zatwierdza się wynik oceny- liczba punktów lub kryteria rozstrzygające. 

5.2	Opis procedury oceny projektów

1.	Procedura oceny projektów podzielona jest na następujące etapy: 
•	ocena formalno-merytoryczna
•	negocjacje.

Ocena formalno-merytoryczna
1.	Przez ocenę formalno-merytoryczną rozumie się weryfikację wniosku o dofinansowanie pod kątem spełniania kryteriów, o których mowa w podrozdziale 4.1 Kryteria wyboru projektów. 
2.	Ocena formalno-merytoryczna odbywa się na zasadach określonych w Regulaminie  dokonywania oceny projektów dla naborów ogłaszanych przez Departament Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego lata 2021-2027 z uwzględnieniem zapisów innych dokumentów opracowanych i zatwierdzonych przez ministra właściwego ds. rozwoju regionalnego oraz IZ FE SL wskazanych w niniejszym Regulaminie.
3.	Ocena każdego kryterium, dokonywana jest przez jednego oceniającego.  
4.	Ocena jest pozytywna, jeżeli wszystkie kryteria zerojedynkowe zostały ocenione pozytywnie (albo stwierdzono, że dane kryterium nie dotyczy danego projektu) i jednocześnie zostały spełnione wszystkie kryteria, w ramach których określono minimum punktowe. Projektodawca może uzyskać maksymalnie 70 punków za ocenę ogólnych kryteriów merytorycznych.
5.	Ocena jest negatywna, jeżeli co najmniej jedno z kryteriów formalnych, merytorycznych zerojedynkowych, horyzontalnych lub dostępu nie zostało spełnione lub projekt nie uzyskał minimum punktowego określonego dla danego kryterium merytorycznego.
6.	Niezależnie od tego czy projekt został oceniony pozytywnie czy negatywnie oceniający weryfikuje czy spełnione zostały kryteria dodatkowe oraz wskazuje ile punktów otrzymałby projekt w każdym z nich; w przypadku gdy projekt jest oceniony negatywnie punkty dodatkowe nie są doliczane, jeśli ocena jest pozytywna punkty dolicza się do ostatecznego wyniku.
7.	W trakcie oceny Oceniający może:
a)	zaproponować zmniejszenie wnioskowanej kwoty dofinansowania w związku ze zidentyfikowaniem wydatków niekwalifikowalnych (niespełniających zasad kwalifikowalności określonych w Wytycznych dotyczących kwalifikowalności wydatków na lata 2021-2027 lub wydatków zawyżonych),
b)	zaproponować zmiany dotyczące zakresu merytorycznego projektu, związane ze spełnieniem kryteriów wyboru projektów, dla których taka możliwość została przewidziana,
c)	zaproponować zwiększenie wartości projektu o maksymalnie 10% wartości projektu, jeśli uzna, że takie zmiany pozwolą w większym stopniu przyczynić się do osiągnięcia celów projektu,
d)	zwrócić się o  dodatkowe informacje i wyjaśnienia dotyczące określonych zapisów we wniosku,
e)	zaproponować zmiany w zapisach wniosku nie dotyczące kryteriów, wynikające z oczywistych omyłek lub technicznych błędów.
8.	Na etapie oceny formalno-merytorycznej możemy wezwać Cię do przedstawienia wyjaśnień / uzupełnienia informacji i wyjaśnień i/lub poprawienia lub uzupełnienia zapisów wniosku w celu potwierdzenia spełnienia kryterium. Co do zasady odbywa się to przez sformułowanie warunków negocjacji. W przypadkach wskazanych w Podrozdziale 5.3 możemy wezwać Cię do złożenia wyjaśnień, poprawy lub uzupełnienia wniosku na etapie oceny formalno-merytorycznej. Takie wyjaśnienia mogą stanowić potwierdzenie spełnienia danego kryterium, co zostanie odnotowane w KOFM.  
9.	W przypadku oceny negatywnej przekażemy Ci informację o wyniku oceny, zgodnie z art. 56. ust. 4 Ustawy wdrożeniowej. 
10.	Jeżeli Twój projekt zostanie skierowany do etapu negocjacji, zostaniesz powiadomiony o tym fakcie za pomocą LSI 2021. 
11.	Po zakończeniu oceny danej grupy projektów w ramach etapu oceny formalno-merytorycznej zamieścimy na stronie internetowej i portalu informację o projektach zakwalifikowanych do kolejnego etapu.

Negocjacje 
1.	Negocjacje to etap uzyskiwania informacji i wyjaśnień dotyczących Twojego projektu i korygowania go w oparciu o uwagi dotyczące spełniania kryteriów wyboru projektów.
2.	Do etapu negocjacji kierowane są projekty, które oceniający na etapie oceny formalno-merytorycznej ocenili pozytywnie lub skierowali do negocjacji.
3.	Projekty ocenione pozytywnie na etapie negocjacji analizowane są przez Przewodniczącego KOP pod kątem ustalenia, czy konieczne jest sformułowanie wobec nich warunków negocjacji. W przypadku, gdy nie ma takiej potrzeby nie jest sporządzany formularz negocjacji i nie jest oceniane kryterium negocjacyjne dla danego projektu.
4.	Dla projektów skierowanych do negocjacji warunki negocjacyjne ustala się na podstawie zatwierdzonych KOFM. Warunki negocjacyjne może także ustalić Przewodniczący KOP. W toku negocjacji mogą pojawić się dodatkowe ustalenia, które również będą uznawane jako warunki negocjacyjne i będą podlegać weryfikacji.
5.	Negocjacje prowadzi Przewodniczący KOP lub osoba przez niego wskazana.
6.	Negocjacje obejmują wszystkie projekty skierowane do negocjacji oraz do wyczerpania kwoty w ramach grupy projektów, w której nastąpi wyczerpanie kwoty.
7.	Negocjacje mogą dotyczyć projektów, których wartość jest większa niż kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów.
8.	Skierowanie projektu do etapu negocjacji nie jest jednoznaczne z  rekomendowaniem wniosku do dofinansowania.
9.	Kierując projekt do negocjacji oceniający lub Przewodniczący KOP wskazuje zakres negocjacji, podając jakie korekty powinieneś wprowadzić w projekcie lub jakie informacje i wyjaśnienia dotyczące określonych zapisów we wniosku ION powinna uzyskać od Ciebie w trakcie negocjacji, aby mogły zakończyć się one wynikiem pozytywnym.
10.	Formularz negocjacyjny obejmuje kwestie wskazane przez oceniającego/oceniających w KOFM wskazane jako podlegające negocjacjom, związane z oceną kryteriów wyboru projektów oraz ewentualnie dodatkowe kwestie wskazane przez Przewodniczącego KOP.
11.	Po otrzymaniu Formularza negocjacyjnego masz obowiązek przedstawić w nim swoje stanowisko i złożyć go w LSI 2021 w terminie 7 dni roboczych, co jest równoznaczne z podjęciem negocjacji.
12.	W przypadku braku Twojej odpowiedzi w terminie, o którym mowa w pkt. 11 lub gdy przesłane przez Ciebie stanowisko nie jest sformułowane w sposób jednoznaczny lub przedstawione wyjaśnienia są niewystarczające, osoba prowadząca negocjacje przesyła do Ciebie Formularz negocjacyjny ze stanowiskiem KOP w zakresie kwestii będących przedmiotem negocjacji.
13.	W uzasadnionych przypadkach, na Twój wniosek, Przewodniczący KOP może przywrócić bieg terminu na podjęcie negocjacji. 
14.	Przewodniczący KOP może przyjąć (w całości lub w części) lub odrzucić (w całości lub w części) Twoje stanowisko wskazane w Formularzu negocjacyjnym.
15.	Na etapie negocjacji jesteś zobowiązany do przedłożenia skorygowanego wniosku o dofinansowanie zgodnie z ustaleniami wskazanymi w Formularzu negocjacyjnym, w terminie 7 dni roboczych. Termin ten będzie liczony od dnia wysłania  do Ciebie formularza negocjacyjnego ze stanowiskiem ION. 
16.	Na zakończenie procesu negocjacji oceniane jest zerojedynkowe kryterium negocjacyjne, w ramach którego weryfikowane jest czy Twój projekt spełnia warunki postawione przez oceniających lub Przewodniczącego KOP. 
17.	Zatwierdzenie wyniku oceny projektu może skutkować:
a)	wybraniem projektu do dofinansowania,
b)	negatywną oceną projektu w rozumieniu art. 56 ust. 5 i 6 Ustawy.

Pamiętaj! 
Po zakończeniu postępowania opublikujemy wyniki na stronie programu FE SL 2021-2027 oraz na portalu w formie informacji o projektach wybranych do dofinansowania oraz o projektach, które otrzymały ocenę negatywną.

5.3	Uzupełnienie i poprawa wniosków o dofinansowanie
1.	W następujących przypadkach możemy wezwać Cię do złożenia wyjaśnień, poprawy lub uzupełnienia wniosku na etapie oceny formalno-merytorycznej:
•	błędnie podana suma bilansowa lub roczne obroty, rozumiane jako przychody 
•	błędnie złożony wniosek o dofinansowanie tj. przez podmiot, który nie posiada osobowości prawnej  
2. W razie stwierdzenia oczywistej omyłki  we wniosku o dofinansowanie projektu  możemy, zgodnie z art. 55 ust.3 Ustawy poprawić ją z urzędu o czym poinformujemy Cię bądź wezwiemy, abyś samodzielnie poprawił oczywiste omyłki we wniosku.
3. Na wyjaśnienia, poprawę lub uzupełnienie wniosku oraz jego ponowne złożenie w LSI 2021 masz 7 dni kalendarzowych.

Pamiętaj! 
Termin wyznaczony na poprawę/uzupełnienie WOD (wskazany w wezwaniu) liczy się od dnia następującego po dniu przekazania Ci wezwania. 
Szczegółowe informacje znajdziesz w punkcie 7.2 Regulaminu wyboru projektów.

Jeśli nie uzupełnisz lub nie poprawisz WOD w wyznaczonym terminie albo zrobisz to niezgodnie z zakresem określonym w wezwaniu to możemy ponownie wezwać Cię do uzupełnienia lub poprawienia wniosku i wyznaczyć nowy termin.

Poprawa/uzupełnienie WOD następuje w LSI2021.

5.4	Wyniki oceny 

Kiedy zakończymy ocenę projektów i ją zatwierdzimy, poinformujemy Cię o tym. Informacje o projektach wybranych do dofinansowania oraz tych, które otrzymały ocenę negatywną publikowane będą także na stronie internetowej 
FE SL 2021-2027 oraz na portalu.

Zatwierdzenie oceny Twojego wniosku może zakończyć się:
•	pozytywną oceną projektu i wybraniem projektu do dofinansowania, 
•	negatywną oceną projektu w rozumieniu art. 56 ust. 5 i 6 ustawy wdrożeniowej. 

Uwaga!
Po zakończeniu postępowania możemy wybrać do dofinansowania na kwotę wyższą niż przewidziana w Regulaminie projekty, które zostały pierwotnie negatywnie ocenione z uwagi na wyczerpanie kwoty przeznaczonej na dofinansowanie, jeśli będziemy dysponować odpowiednimi środkami.

5.5	Procedura odwoławcza

Jeśli Twój projekt otrzymał ocenę negatywną, możesz wnieść protest.
Protest możesz złożyć w ciągu 14 dni od dnia doręczenia informacji o negatywnej ocenie. 
Uwaga! 
W przypadku gdy kwota przeznaczona na dofinansowanie projektów w naborze albo w ramach rundy naboru nie wystarcza na wybranie projektu do dofinansowania, okoliczność ta nie może stanowić wyłącznej przesłanki wniesienia protestu.
Wymogi formalne protestu
Twój protest musi zawierać: 
•	dane instytucji, do której się zwracasz - Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego, Departament Rozwoju i Transformacji Regionu;
•	Twoje dane (nazwę Wnioskodawcy, adres);
•	numer wniosku o dofinansowanie (którego oceny dotyczy protest);
•	kryteria wyboru projektów, z których oceną się nie zgadzasz (wraz z uzasadnieniem);
•	zarzuty proceduralne, jeżeli uważasz, że takie naruszenia miały miejsce (wraz z uzasadnieniem);
•	Twój podpis lub podpis osoby, która Cię reprezentuje (wraz z dokumentem, który potwierdza prawo tej osoby do występowania w Twoim imieniu).
Składanie protestu
Wymień wszystkie swoje zarzuty w jednym proteście. Jeśli uważasz, że ocena jest niezgodna z więcej niż jednym kryterium wyboru projektów, wymień wszystkie kryteria, względem których masz zastrzeżenia.
Pamiętaj! 
Możesz złożyć tylko jeden protest dla każdego etapu oceny.

Jeśli składasz protest, nie możesz:
•	podważać zasadności kryteriów oceny;
•	przedstawiać informacji ani dokumentów, których nie wskazałeś w trakcie oceny projektu, a które mogłyby wpłynąć na jej wynik;
•	rozszerzyć zakresu protestu w trakcie postępowania odwoławczego – w takim przypadku rozpatrzone zostaną tylko te zarzuty, które przedstawiłeś w pierwotnej wersji protestu.

Swój protest złóż do Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego, Departament Rozwoju i Transformacji Regionu:
 - w wersji elektronicznej za pomocą skrzynki ePUAP, podpisując swój protest podpisem kwalifikowanym, podpisem zaufanym lub podpisem osobistym; 
albo
- w wersji papierowej, podpisując swój protest własnoręcznie i wysyłając na adres:
Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego
Departament Rozwoju i Transformacji Regionu
ul. Ligonia 46, 40-037 Katowice

Jeśli Twój protest nie zostanie uwzględniony lub zostanie pozostawiony bez rozpatrzenia, możesz wnieść skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
Wycofanie protestu
Możesz wycofać protest przed zakończeniem postępowania odwoławczego.
Jeśli wycofasz protest: 
•	zostanie on pozostawiony bez rozpatrzenia;
•	nie będziesz mógł wnieść go ponownie,
•	nie będziesz mógł złożyć skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.

Dowiedz się więcej:
Twój protest rozpatrzymy w ciągu 21 dni od dnia jego otrzymania. W uzasadnionych przypadkach może to potrwać dłużej (maksymalnie 45 dni), o czym zostaniesz poinformowany.
W przypadku wniesienia protestu niespełniającego wymogów formalnych, zostaniesz wezwany do jego uzupełnienia, w terminie 7 dni, licząc od dnia otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia protestu bez rozpatrzenia.

O wyniku rozpatrzenia protestu (jego uwzględnieniu lub nie) zostaniesz poinformowany wraz z podaniem uzasadnienia oraz pouczeniem.

Szczegółowe zapisy dotyczące procedury odwoławczej znajdziesz w rozdziale 16 ustawy wdrożeniowej.

6.	Umowa o dofinansowanie projektu

6.1	Warunki zawarcia umowy
Podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie projektu.
Umowa o dofinansowanie projektu może zostać zawarta, jeżeli: 
•	dokonałeś czynności niezbędnych przed zawarciem umowy zgodnie z pkt 6.2 Regulaminu wyboru projektów,
•	spełniłeś warunki umożliwiające udzielenie wsparcia,
•	złożyłeś dokumenty wskazane w Regulaminie wyboru projektów,
•	będą dostępne środki.

Dowiedz się więcej:
Wzór umowy o dofinansowanie projektu stanowi załącznik nr 5 oraz załącznik nr 6 do niniejszego Regulaminu wyboru projektów. 
W zależności od sposobu rozliczania się podpiszesz z IZ FESL umowę zwykłą albo ryczałtową. Pamiętaj zapoznać się szczegółowo z zasadami oraz obowiązkami jakie są zawarte w umowie abyś prawidłowo rozliczył projekt i uniknął kosztów niekwalifikowalnych.
Umowa zostanie zawarta w formie elektronicznej Elektroniczna postać umowy musi zostać podpisana kwalifikowanym podpisem elektronicznym. 

Umowa o dofinansowanie projektu NIE może zostać zawarta w przypadku, gdy:
•	nie dokonałeś czynności wymaganych zgodnie z pkt 6.2 Regulaminu wyboru projektów,
•	zostałeś wykluczony z możliwości otrzymania dofinansowania na podstawie odrębnych przepisów,
•	Twoi Partnerzy zostali wykluczeni z możliwości otrzymania dofinansowania na podstawie odrębnych przepisów
•	zrezygnowałeś z dofinansowania,
•	doszło do unieważnienia postępowania w zakresie wyboru projektów.
Uwaga!
W uzasadnionych przypadkach możemy odmówić podpisania umowy o dofinansowanie, np. jeśli zachodzi obawa wyrządzenia szkody w mieniu publicznym. 

Dowiedz się więcej:
Szczegółowe zapisy dotyczące umowy o dofinansowanie projektu znajdziesz w rozdziale 15 ustawy wdrożeniowej.
Przetwarzanie danych osobowych będzie odbywało się na zasadach określonych w umowie o dofinansowanie projektu.

6.2	Co musisz zrobić przed zawarciem umowy o dofinansowanie
Na etapie podpisywania umowy o dofinansowanie będziemy prosić Cię o dostarczenie niezbędnej dokumentacji (zaświadczeń/oświadczeń).

Musisz przedłożyć/dostarczyć nam: 
2)	Pełnomocnictwo (gdy dokumenty są składane przez osobę/y nie posiadające statutowych uprawnień do reprezentowania Wnioskodawcy).
3)	Terminarz płatności, o którym mowa w Umowie o dofinansowanie projektu w ramach Programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027, w wersji elektronicznej która znajduje się w LSI 2021.
4)	Zaświadczenie o niezaleganiu ze składkami na ubezpieczenie społeczne, nie starsze niż 3 miesiące na dzień jego złożenia w ION.
5)	Zaświadczenie z Urzędu Skarbowego o niezaleganiu w podatkach, nie starsze niż 3 miesiące na dzień jego złożenia w ION.
6)	Oświadczenie dotyczące Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej stanowiące załącznik nr 7 do niniejszego regulaminu.
7)	Pozostałe oświadczenia Beneficjenta wskazane w załączniku nr 8  (w przypadku gdy wydawana jest decyzja o dofinansowanie projektu)
8)	Kopie zaświadczeń o pomocy de minimis, zaświadczeń o pomocy de minimis w rolnictwie, zaświadczeń o pomocy de minimis w rybołówstwie albo oświadczenie o wielkości takiej pomocy, albo oświadczenie o nieotrzymaniu takiej pomocy, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej
9)	Informacje, o których mowa w art. 37 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (załącznik Formularz informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc de minimis - stosuje się do pomocy de minimis udzielanej na warunkach określonych w rozporządzeniu Komisji (UE) nr 1407/2013 z dnia 18 grudnia 2013 r. w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 352 z 24.12.2013, str. 1) do pobrania na stronie www.uokik.gov.pl w zakładce Pomoc publiczna: Wzory formularzy oraz zaświadczenia dotyczące pomocy de minimis) - dotyczy projektów, w których występuje pomoc de minimis (Projektodawca i/lub Partner jest jednocześnie Beneficjentem pomocy de minimis w ramach projektu).
10)	Oświadczenie o kwalifikowalności podatku od towarów i usług – w przypadku projektów, w których całkowita wartość projektu przekracza stanowiącą równowartość w PLN kwotę 5 mln EUR, przeliczoną zgodnie z kursem, określonym w Wytycznych stanowiące załącznik nr 9 do niniejszego regulaminu.
UWAGA!
W związku z udzieleniem Wnioskodawcy i/lub Parterowi/ Partnerom pomocy de minimis po wejściu w życie nowego rozporządzenia krajowego dot. pomocy de minimis w ramach programów regionalnych na lata 2021-2027, Ty i lub Twój Partner/Partnerzy będziecie zobowiązani do złożenia załączników uwzględniających nowe regulacje prawne. Składane kopie zaświadczeń o pomocy de minimis, zaświadczeń o pomocy de minimis w rolnictwie, zaświadczeń o pomocy de minimis w rybołówstwie albo oświadczenie o wielkości takiej pomocy, albo oświadczenie o nieotrzymaniu takiej pomocy będą musiały dotyczyć okresu 3 minionych lat (vide: art. 3 ust. 2  rozporządzenia 2023/2831). Składany Formularz informacji...  będzie musiał również odnosić się w swych zapisach do rozporządzenia 2023/2831.  

Pamiętaj! 
Niezłożenie wymaganych dokumentów w wyznaczonym terminie oznacza może oznaczać rezygnację z ubiegania się o dofinansowanie.

6.3	Zabezpieczenie umowy

W przypadku podpisania umowy o dofinansowanie musisz wnieść poprawnie ustanowione zabezpieczenie prawidłowej realizacji umowy o dofinansowanie, na kwotę nie mniejszą niż wysokość kwoty dofinansowania. 
•	forma zabezpieczenia:  
a)	weksel in blanco wraz z wypełnioną deklaracją wystawcy weksla in blanco, z zastrzeżeniem ppkt b i c. Na uzasadniony wniosek beneficjenta, IZ FESL może wyrazić pisemną zgodę na wydłużenie przedmiotowego terminu.
b)	w przypadku, gdy wartość dofinansowania projektu udzielonego w formie zaliczki lub wartość dofinansowania projektu po zsumowaniu z innymi wartościami dofinansowania projektów, które są realizowane równolegle w czasie przez beneficjenta na podstawie umów zawartych z IZ FESL, w ramach FST, przekracza limit 10 mln PLN stosuje się zapisy wskazane w § 5 pkt 3 Rozporządzenia Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 21 września 2022 r. w sprawie zaliczek w ramach programów finansowanych z udziałem środków europejskich.
c)	zabezpieczenie prawidłowej realizacji umowy w przypadku projektów o wartości przekraczającej limit, o którym mowa w ppkt b, jest składane nie później niż w terminie 15 dni roboczych od dnia podpisania przez obie strony umowy.
•	termin wniesienia zabezpieczenia: 10 dni roboczych, od dnia podpisania przez obie strony umowy, z zastrzeżeniem ppkt c. Na uzasadniony wniosek beneficjenta, IZ FESL może wyrazić pisemną zgodę na wydłużenie przedmiotowego terminu.
•	Jeśli nie wniesiesz zabezpieczenia w wymaganej formie i terminie, umowa zostanie rozwiązana. 

6.4	Zmiany w projekcie przed zawarciem umowy

Jeżeli wystąpią okoliczności, które mogą mieć negatywny wpływ na wynik oceny Twojego projektu, możliwe, że poddamy go ponownej ocenie. Zastosowanie znajdą wtedy zapisy rozdziału 5. Od Takiej oceny będzie Ci przysługiwać prawo do protestu.
Informację o poddaniu projektu ponownej ocenie wyślemy Ci na skrzynkę ePUAP, którą podałeś w sekcji „kontakty”. 

7.	Komunikacja z ION
7.1	 Dane teleadresowe do kontaktu

W przypadku pytań lub wątpliwości dotyczących naboru skontaktuj się z nami: 
•	telefonicznie lub e-mailowo za pośrednictwem właściwego punktu informacyjnego:
Główny Punkt Informacyjny o Funduszach Europejskich w Katowicach 
 al. Wojciecha Korfantego 79, 
40-131 Katowice
godziny pracy: pon. 7:00 – 17:00, wt. – pt. 7:30 – 15:30. 
Telefony konsultantów: 
+48 32 77 44 720 
e-mail: punktinformacyjny@slaskie.pl
•	w siedzibie ION 
Departamentu Europejskiego Funduszu Społecznego
al. Wojciecha Korfantego 79, 
40-131 Katowice
w godzinach pracy: 7:30 – 15:30.
Telefon w celu ustalenia spotkania: +48 32 77 44 940 
•	telefonicznie i mailowo do osób odpowiedzialnych za nabór:
aflaszewska@slaskie.pl (+48 32 77 44 940 nr wew.: 4940); mbasinska@slaskie.pl (+48 32 77 44 935 nr wew.: 4935), anna.szczesny-michalak@slaskie.pl (+48 32 77 44 934 nr wew.: 4934).
Uwaga!
ION ma 7 dni na udzielenie odpowiedzi na pytania dotyczące naboru, chyba że pytanie dotyczy skomplikowanej sprawy. Jeżeli zadasz pytanie zbyt późno, możemy nie zdążyć odpowiedzieć przed zakończeniem naboru.

Przedmiotem zapytań nie mogą być konkretne zapisy czy rozwiązania zastosowane w danym projekcie celem ich wstępnej oceny. Pamiętaj, że odpowiedź udzielona przez ION nie jest równoznaczna z wynikiem weryfikacji/oceny wniosku. 
Na stronie internetowej FE SL 2021-2027 zamieścimy wyjaśnienia zawierające informacje o danym postępowaniu. Wyjaśnienie jest wiążące do czasu jego odwołania. O jego odwołaniu również poinformujemy na stronie.
Dowiedz się więcej
Odpowiedzi na najczęściej zadawana pytania lub zgłaszane wątpliwości zamieścimy również w odrębnej zakładce (FAQ) na stronie internetowej FE SL 2021-2027.

7.2	 Komunikacja dotycząca procesu oceny wniosku
Wezwania do czynności wymaganych na etapie oceny WOD znajdziesz w LSI 2021. Z chwilą, kiedy wezwanie zostanie zamieszczone w LSI 2021 (w procesie obsługi projektu, który znajdziesz w kolumnie Operacje), na e-mail, który podano we wniosku o dofinansowanie, wpłynie komunikat z adresu: lsi2021@slaskie.pl Koniecznie zapoznaj się z jego treścią, w terminie wskazanym w wezwaniu. 
Pamiętaj!
Termin na podjęcie czynności z WOD biegnie od dnia następującego po dniu, w którym zamieszczono wezwanie w LSI 2021.  
Wyjaśnienia, a w razie konieczności poprawiony WOD, składasz ponownie za pośrednictwem LSI 2021 na takich samych zasadach jak opisane w rozdziale 3. 

Uwaga!
W sekcji kontakty - dane adresowe do korespondencji należy wskazać aktywny i obsługiwany adres skrzynki e-mail.

Zawiadomienia o wyborze projektu do dofinansowania lub o negatywnym wyniku oceny otrzymasz za pośrednictwem skrzynki ePUAP, którą podałeś w sekcji „kontakty”. 
Pamiętaj!
Złożenie wniosku o dofinansowanie oznacza, że akceptujesz wskazany powyżej sposób komunikacji elektronicznej. 

Uwaga!
Doręczenie pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej oznacza, że nie masz prawa do roszczeń, jeżeli dojdzie do sytuacji dla Ciebie niekorzystnej wskutek: 
•	nieodebrania pisma,  
•	nieterminowego odebrania pisma albo  
•	innego uchybienia, w tym niepoinformowania ION o zmianie danych teleadresowych w zakresie komunikacji elektronicznej.  
W zakresie procedury odwoławczej komunikacja jest prowadzona zgodnie z Podrozdziałem 5.5.  
W zakresie umowy o dofinansowanie projektu komunikacja jest prowadzona zgodnie z rozdziałem 6. 

7.3	Udzielanie informacji przez wnioskodawcę podmiotom zewnętrznym

Informacje oraz dokumenty, które umieścisz we wniosku o dofinansowanie mogą zostać przekazane podmiotom przeprowadzającym badania ewaluacyjne, analizy i ekspertyzy na zlecenie instytucji zaangażowanych we wdrażanie FE SL 2021-2027. Możesz zostać również poproszony przez nie o udzielenie informacji na temat złożonego wniosku. Podmioty realizujące badania ewaluacyjne, analizy i ekspertyzy zobowiązane są do zachowania poufności przekazanych danych oraz do ochrony informacji, które stanowią tajemnice prawnie chronione.

8.	Przetwarzanie danych osobowych

Realizacja naszych zadań, takich jak rozpatrzenie Twojego wniosku, komunikacja z Tobą, przyznanie dofinansowania, a następnie jego rozliczenie, wymagać będą pozyskiwania różnych danych osobowych. 
Będziemy przekazywać informacje na temat przetwarzania danych poszczególnych osób, w miejscu i czasie, w których będą one zbierane. 
Pamiętaj!
Jako wnioskodawca lub beneficjent odpowiadasz za przetwarzanie danych osobowych, którymi dysponujesz jako ich administrator. 
Oznacza to między innymi, że:
•	powinieneś realizować obowiązki administratora danych,
•	pomiędzy Tobą a nami będzie dochodzić do przekazywania danych osobowych – zarówno Twoich jak i innych osób. 
Dane osobowe muszą być przetwarzane zgodnie z prawem, w niezbędnym zakresie oraz w bezpieczny sposób.

Dowiedz się więcej:
Więcej informacji na ten temat znajdziesz w zakładce (FAQ) na stronie internetowej FE SL 2021.

9.	Wykaz skrótów
FST - Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji
EFS + - Europejski Fundusz Społeczny Plus
ePUAP – elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej dostępna pod adresem http://epuap.gov.pl;
FE SL 2021-2027/Program – program Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027;
ION – Instytucja Organizująca Nabór – (Zarząd Województwa Śląskiego) Departament Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego/ Departament Europejskiego Funduszu Społecznego/Śląskie Centrum Przedsiębiorczości w Chorzowie/Wojewódzki Urząd Pracy w Katowicach;
IZ FE SL – Instytucja Zarządzająca programem Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021–2027;
KOP – Komisja Oceny Projektów;
KOFM – Karta oceny formalno-merytorycznej
KM FE SL - Komitet Monitorujący program Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027;
LSI 2021 – Lokalny System Informatyczny dla programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027, wersja szkoleniowa dostępna jest pod adresem: https://lsi2021-szkol.slaskie.pl,  natomiast wersja produkcyjna pod adresem: https://lsi2021.slaskie.pl;
LWK – Lista wskaźników kluczowych; 
LWK FST - Lista wskaźników kluczowych dla Funduszu Sprawiedliwej Transformacji (FST);
LWP – Lista wskaźników specyficznych dla programów;
SZOP FE SL - Szczegółowy Opis Priorytetów dla programu Fundusze Europejskiego dla Śląskiego 2021-2027;
WOD – wniosek o dofinansowanie projektu;

10.	Słownik pojęć
Awaria krytyczna LSI 2021 – nieprawidłowość w działaniu systemu potwierdzona przez administratorów, uniemożliwiająca korzystanie użytkownikom z funkcjonalności pozwalających na złożenie wniosku o dofinansowanie projektu, o której mowa w rozdziale 3.3. 
Decyzja o dofinansowaniu projektu – decyzja podjęta przez jednostkę sektora finansów publicznych, która stanowi podstawę dofinansowania projektu, w przypadku, gdy ta jednostka jest jednocześnie instytucją udzielającą dofinansowania oraz wnioskodawcą.
Dzień – dzień kalendarzowy, o ile nie wskazano inaczej. Jeżeli koniec terminu do wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą. 
Dofinansowanie – finansowanie UE lub współfinansowanie krajowe z budżetu państwa, przyznane na podstawie umowy o dofinansowanie projektu albo decyzji o dofinansowaniu projektu.
Dostępność – możliwość korzystania z infrastruktury, transportu, technologii i systemów informacyjno-komunikacyjnych oraz produktów i usług. Pozwala ona osobom, które mogą być wykluczone (ze względu na różne przesłanki wymienione w rozporządzeniu ogólnym), w szczególności osobom z niepełnosprawnościami i starszym na korzystanie z nich na zasadzie równości z innymi osobami. Podstawą wykluczenia może być np. wiek, tymczasowa niepełnosprawność, opieka nad dziećmi itd. W przypadku projektów realizowanych w polityce spójności dostępność oznacza, że wszystkie ich produkty (w tym także udzielane usługi) mogą być wykorzystywane (używane) przez każdą osobę. Przykładami tych produktów są: strona lub aplikacja internetowa, materiały szkoleniowe, konferencja, wybudowane lub modernizowane obiekty, zakupione środki transportu.
Kryteria wyboru projektów – kryteria umożliwiające ocenę projektu, zatwierdzone przez komitet monitorujący, o którym mowa w art. 38 rozporządzenia ogólnego. 
Mechanizm racjonalnych usprawnień (MRU) – oznacza możliwość sfinansowania specyficznych działań dostosowawczych, uruchamianych wraz z pojawieniem się w projekcie realizowanym w ramach polityki spójności osoby z niepełnosprawnością (w charakterze uczestnika, uczestniczki lub personelu projektu);
Oczywiste omyłki - omyłki widoczne, takie jak błędy rachunkowe w wykonaniu działania matematycznego, błędy pisarskie, polegające na przekręceniu, opuszczeniu wyrazu.
Partner - podmiot wskazany we wniosku jako realizator, wybrany w celu wspólnej realizacji projektu, zgodnie z art. 39 ust.1 ustawy wdrożeniowej.
Portal – portal internetowy, o którym mowa w art. 46 lit. b rozporządzenia ogólnego (funduszeeuropejskie.gov.pl), dostarczający informacji na temat wszystkich programów w Polsce.
Postępowanie – działania w zakresie wyboru projektów, obejmujące nabór
i ocenę wniosków o dofinansowanie oraz rozstrzygnięcia w zakresie przyznania
dofinansowania;
Projekt – przedsięwzięcie zmierzające do osiągnięcia założonego celu określonego wskaźnikami, z określonym początkiem i końcem realizacji, zgłoszone do objęcia albo objęte dofinansowaniem UE w ramach programu.
Rozstrzygnięcie naboru – zatwierdzenie przez właściwą instytucję wyników oceny projektów, zawierające przyznane oceny, w tym uzyskaną liczbę punktów.
Strona internetowa programu FE SL 2021-2027– www.funduszeue.slaskie.pl – strona internetowa dostarczająca informacje na temat programu Fundusze Europejskie dla Śląskiego na lata 2021-2027. 
TPST - Terytorialny Plan Sprawiedliwej Transformacji Województwa Śląskiego 2030
Ustawa wdrożeniowa – ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021-2027. 
Umowa o dofinansowanie projektu – oznacza:
a)	umowę zawartą między właściwą instytucją a wnioskodawcą, którego projekt został wybrany do dofinansowania, zawierającą co najmniej elementy, o których mowa w art. 206 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych
b)	porozumienie, o którym mowa w art. 206 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych, zawarte między właściwą instytucją a wnioskodawcą, którego projekt został wybrany do dofinansowania.
Wniosek o dofinansowanie (WOD) – wniosek o dofinansowanie projektu (wypełniany i składany w LSI 2021), w którym zawarte są informacje na temat wnioskodawcy oraz opis projektu, na podstawie których dokonuje się oceny spełnienia przez ten projekt kryteriów wyboru projektów.
Wnioskodawca – podmiot, który złożył wniosek o dofinansowanie projektu.

11.	Podstawy prawne
•	Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/1056 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiające Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji
•	Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 2021/1060 z dnia 24 czerwca 2021 r. ustanawiające wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności, Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji i Europejskiego Funduszu Morskiego, Rybackiego i Akwakultury, a także przepisy finansowe na potrzeby tych funduszy oraz na potrzeby Funduszu Azylu, Migracji i Integracji, Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Instrumentu Wsparcia Finansowego na rzecz Zarządzania Granicami i Polityki Wizowej. 
•	Ustawa z dnia 28 kwietnia 2022 r. o zasadach realizacji zadań finansowanych ze środków europejskich w perspektywie finansowej 2021–2027 (Dz.U.2022r poz.1079)
•	Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U.2022r .poz. 2000)
oraz
•	Program Fundusze Europejskie dla Śląskiego 2021-2027 (FE SL 2021-2027) uchwalony przez Zarząd Województwa Śląskiego Uchwałą nr 2267/382/VI/2022 z dnia 15 grudnia 2022 r. i zatwierdzony decyzją Komisji Europejskiej z dnia 5 grudnia 2022 r. nr C(2022)9041.
•	Szczegółowy Opis Priorytetów dla FE SL 2021-2027 (SZOP FE SL) uchwalony przez Zarząd Województwa Śląskiego Uchwałą nr 1831/444/VI/2023 Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 30.08.2023 r.
•	Kryteria wyboru projektów przyjęte uchwałą KM FE SL nr 10 z dnia 28.03.2023 r
•	Wytyczne dotyczące kwalifikowalności wydatków na lata 2021-2027
•	Wytyczne dotyczące wyboru projektów na lata 2021-2027
•	Wytyczne dotyczące realizacji zasad równościowych w ramach funduszy
unijnych na lata 2021-2027

Jeśli Twój projekt objęty jest pomocą de minimis, właściwą podstawą prawną udzielenia pomocy jest:
Rozporządzenie Ministra Funduszy i Polityki Regionalnej obowiązujące na dzień zawarcia umowy o dofinansowanie. 

12.	Załączniki do Regulaminu
Integralną część Regulaminu wyboru projektów stanowią: 
Załącznik nr 1 - Kryteria wyboru projektów
Załącznik nr 2 – Wskaźniki
Załącznik nr 3 - Wzór wniosku o dofinansowanie projektu
Załącznik nr 4 – Instrukcja wypełniania i składania wniosku o dofinansowanie projektu
Załącznik nr 5 - Wzór umowy o dofinansowaniu projektu (umowa zwykła)
Załącznik nr 6 - Wzór umowy o dofinansowaniu projektu (umowa ryczałtowa)
Załącznik nr 7 - Oświadczenie dotyczące Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej
Załącznik nr 8 - Pozostałe oświadczenia Beneficjenta (w przypadku gdy wydawana jest decyzja o dofinansowanie projektu)
Załącznik nr 9 – Oświadczenie o kwalifikowalności podatku od towarów i usług