RAPORT KOŃCOWY
Z REALIZACJI PROGRAMU POLITYKI ZDROWOTNEJ
Data wpływu:………………………………..
Sygn. akt: ……………………………………	
wypełnia Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji	

Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego w Katowicach

oznaczenie podmiotu składającego raport końcowy 
z realizacji  programu polityki zdrowotnej
	
Raport końcowy
z realizacji programu polityki zdrowotnej	
Nazwa programu polityki zdrowotnej:

Regionalny program rehabilitacji osób z zaburzeniami psychicznymi afektywnymi oraz nerwicowymi na lata 2019-2023
		
Przewidziany w programie polityki zdrowotnej okres jego realizacji:
	
od 2019 r. do 2023 r.
	Faktyczny okres realizacji programu polityki zdrowotnej:

od 2020 r. do 2023 r.
	
Opis sposobu osiągnięcia celów programu polityki zdrowotnej:

Program został opracowany w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020, Oś Priorytetowa VIII Regionalne kadry gospodarki opartej na wiedzy, Działanie 8.3 – Poprawa dostępu do profilaktyki, diagnostyki i rehabilitacji leczniczej ułatwiającej pozostanie w zatrudnieniu i powrót do pracy, Poddziałanie 8.3.2 – Realizowanie aktywizacji zawodowej poprzez zapewnienie właściwej opieki zdrowotnej, Projekt pn.: „Śląskie Programy Zdrowotne – powrót do zdrowia, powrót do pracy”.

Celem głównym Programu było przywrócenie maksymalnie możliwej sprawności psychicznej i społecznej oraz zdolności do aktywności zawodowej co najmniej 1 184 mieszkańcom województwa śląskiego w wieku od 18 do 59 roku życia w przypadku kobiet oraz od 18 do 64 roku życia w przypadku mężczyzn, aktywnym zawodowo lub deklarującym gotowość do podjęcia zatrudnienia, z rozpoznanymi zaburzeniami psychicznymi afektywnymi oraz nerwicowymi, będącym uczestnikami Programu w latach 2019-2023. Liczba osób objętych wsparciem została zwiększona do 1 370.

Cele szczegółowe Programu:
1. Wzrost o co najmniej 70% liczby osób w wieku od 18 do 59 roku życia w przypadku kobiet oraz od 18 do 64 roku życia w przypadku mężczyzn, aktywnych zawodowo lub deklarujących gotowość do podjęcia zatrudnienia, z rozpoznaniem zaburzeń psychicznych afektywnych oraz nerwicowych, będących uczestnikami Programu, którym udzielono świadczeń rehabilitacyjnych w latach 2019-2023. 
2. Ograniczenie lub skompensowanie funkcjonalnych deficytów wynikających z zaburzeń psychicznych afektywnych oraz nerwicowych, poprzez udzielenie wsparcia specjalistycznego, u co najmniej 10% osób w wieku od 18 do 59 roku życia w przypadku kobiet oraz od 18 do 64 roku życia w przypadku mężczyzn, aktywnych zawodowo lub deklarujących gotowość do podjęcia zatrudnienia, objętych interwencjami w Programie w latach 2019-2023. 
3. Zwiększenie poziomu wiedzy i umiejętności z obszaru zachowań zdrowotnych u co najmniej 60% uczestników, poprzez prowadzone działania edukacyjne, w populacji docelowej osób w wieku od 18 do 59 roku życia w przypadku kobiet oraz od 18 do 64 roku życia w przypadku mężczyzn, aktywnych zawodowo lub deklarujących gotowość do podjęcia zatrudnienia, objętych Programem w latach 2019-2023. 
4. Wzrost kwalifikacji z zakresu nowoczesnych metod rehabilitacji zaburzeń psychicznych afektywnych 
i nerwicowych u co najmniej 60% przedstawicieli personelu medycznego świadczącego usługi medyczne, dzięki szkoleniom zaplanowanym do realizacji w latach 2019-2023.

W okresie od sierpnia do grudnia 2023 roku zostało przeprowadzone badanie pn. „Ewaluacja efektów wsparcia wybranych regionalnych programów zdrowotnych realizowanych w ramach RPO WSL na lata 2014-2020”. Celem badania była m.in. ocena realizacji „Regionalnego programu rehabilitacji osób z zaburzeniami psychicznymi afektywnymi oraz nerwicowymi na lata 2019-2023”. 

Założone cele Programu zostały zrealizowane, na co wskazuje ocena danych zgłaszalności do Programu oraz osiągniętych wartości mierników efektywności realizacji programu polityki zdrowotnej:
1.	liczba osób uczestniczących w szkoleniach dla kadry medycznej w Programie – 113,
2.	liczba osób uczestniczących w badaniach lekarskich kwalifikujących do Programu – 2580,
3.	liczba osób uczestniczących w kompleksowej rehabilitacji leczniczej w Programie – 1999,
4.	liczba osób uczestniczących w spotkaniach edukacyjnych – 1966,
5.	liczba osób, które zrezygnowały z udziału w Programie na poszczególnych etapach jego trwania – 28,  
6.	odsetek osób, które ukończyły pełen cykl kompleksowej rehabilitacji leczniczej – 100 %,
7.	odsetek osób, u których uzyskano wzrost wiedzy z zakresu treści przekazanych w ramach działań edukacyjnych – 94 %,
8.	odsetek osób, u których doszło do poprawy jakości życia w obszarze psychologicznym, w związku 
z otrzymanymi w Programie interwencjami - 89 %,
9.	odsetek osób, u których doszło do poprawy jakości życia w obszarze czynności życia codziennego, 
w związku z otrzymanymi w Programie interwencjami – 88 %,
10.	odsetek osób, które po opuszczeniu Programu podjęły pracę lub kontynuowały zatrudnienie – 80 %.
W ramach realizacji Programu realizowanych było 11 projektów. Jednakże w momencie realizacji badania dane dotyczące stopnia realizacji większości mierników efektywności były dostępne dla części, tj. 3 spośród 11 projektów wdrażających Program. Tym samym dane te, oparte na wynikach ewaluacji Programu, dotyczą próby projektów.

Do najistotniejszych – w opinii beneficjentów – efektów uzyskanych dzięki realizacji Programu należą:
1.	wzrost liczby osób z rozpoznaniem zaburzeń psychicznych afektywnych oraz nerwicowych, którym udzielono wsparcia rehabilitacyjnego, 
2.	ograniczenie funkcjonalnych deficytów wynikających z zaburzeń psychicznych afektywnych oraz nerwicowych,
3.	zwiększenie wiedzy i umiejętności z obszaru zachowań zdrowotnych, 
4.	wzrost poziomu kwalifikacji personelu medycznego.
	
Charakterystyka interwencji realizowanych w ramach programu polityki zdrowotnej:)

W Programie zaplanowano przeprowadzenie interwencji rozwijających umiejętności zawodowe przedstawicieli kadry medycznej oraz kompleksową rehabilitację uczestników Programu. Działania w Programie zostały podzielone na dwa etapy: szkolenia dla personelu medycznego oraz kompleksowa rehabilitacja w ramach Programu pacjentów dotkniętych problemem zaburzeń depresyjnych i lękowych (w tym konsultacja psychiatryczna, konsultacja psychologiczna, indywidualne spotkania terapeutyczne i konsultacje telefoniczne  realizowane przez psychologa, indywidualne konsultacje specjalistyczne obejmujące konsultacje do wyboru 
/z doradcą zawodowym, z psychoterapeutą/, trening redukcji stresu, warsztaty terapeutyczne, warsztat asertywności realizowany przez psychologa, działania edukacyjne, zwrot kosztów dojazdu niezbędnego dla realizacji usługi zdrowotnej.

W raporcie z badania pn. „Ewaluacja efektów wsparcia…” wskazano, iż w ramach „Regionalnego programu rehabilitacji osób z zaburzeniami psychicznymi afektywnymi oraz nerwicowymi na lata 2019-2023” podejmowano następujące działania: 
1.	Konsultacja psychologiczna (w 7 na 7 projektach);
2.	Szkolenia dla personelu medycznego (w 6 na 7 projektach);
3.	Konsultacja psychiatryczna (w 6 na 7 projektach);
4.	Indywidualne spotkania terapeutyczne (w 6 na 7 projektach);
5.	Konsultacja telefoniczne prowadzone przez psychologa (w 6 na 7 projektach);
6.	Działania edukacyjne dla uczestników projektu (w 6 na 7 projektach);
7.	Indywidualne konsultacje z psychoterapeutą (w 5 na 7 projektach);
8.	Trening redukcji stresu (w 5 na 7 projektach);
9.	Warsztaty terapeutyczne (w 5 na 7 projektach);
10.	Warsztat asertywności (w 5 na 7 projektach);
11.	Indywidualne konsultacje z doradcą zawodowym (w 2 na 7 projektach);
12.	Zwrot kosztów dojazdu do uczestników (w 1 na 7 projektach).
Z danych zawartych w badaniu wynika, że w przypadku zdecydowanej większości form wsparcia były one dostępne dla uczestników wszystkich badanych projektów. Niewielkie odchylenia, tzn. brak wskazywania przez respondentów pewnych rodzajów wsparcia może wynikać z różnego definiowania przez beneficjentów poszczególnych form pomocy o zbliżonym charakterze (np. konsultacja psychologiczna i indywidualne spotkania terapeutyczne).

Program wdrażany był w ramach RPO WSL na lata 2014-2020, Oś Priorytetowa VIII Regionalne kadry gospodarki opartej na wiedzy, Działanie 8.3 – Poprawa dostępu do profilaktyki, diagnostyki i rehabilitacji leczniczej ułatwiającej pozostanie w zatrudnieniu i powrót do pracy, Poddziałanie 8.3.2 – Realizowanie aktywizacji zawodowej poprzez zapewnienie właściwej opieki zdrowotnej, Typ projektu 2: Wdrażanie programów zdrowotnych dotyczących rehabilitacji leczniczej, ułatwiających powroty do pracy i utrzymanie zatrudnienia 
we współpracy z pracodawcami.
	
Wyniki monitorowania i ewaluacji programu polityki zdrowotnej:

Osiągnięte wartości mierników efektywności są bliskie wartościom docelowym. Postęp realizacji Programu pod względem liczebności osób biorących udział we wsparciu jest bliski zakładanym wartościom docelowym. Na podstawie mierników efektywności Programu można mówić o osiągnięciu celów poszerzenia wiedzy uczestników, poprawy ich jakości życia, zmiany zachowań zdrowotnych oraz poprawy sytuacji zawodowej.  
Beneficjenci Programu najczęściej stwierdzali, że ich projekty zwiększały wzrost liczby osób z rozpoznaniem zaburzeń psychicznych afektywnych oraz nerwicowych, którym udzielono wsparcia rehabilitacyjnego, ograniczały funkcjonalne deficyty wynikających z zaburzeń psychicznych afektywnych oraz nerwicowych, zwiększały poziom wiedzy i umiejętności z obszaru zachowań zdrowotnych oraz podnosiły kwalifikacje personelu medycznego. 
Z przeprowadzonej w ramach badania ewaluacyjnego oceny jakości działań realizowanych w ramach Programu wynika, iż jakość wsparcia oceniona została przez uczestników „bardzo dobrze” lub w mniejszych stopniu „dobrze”. 
	
Koszty realizacji programu polityki zdrowotnej)

Łączny koszt realizacji Programu: 8 315 406,79 zł. Na realizację Programu składa się 11 projektów, w tym 
1 projekt, który na moment sporządzania niniejszego raportu nie został jeszcze ostatecznie rozliczony. Tym samym, wykazane dane nie są danymi ostatecznymi. 

Program współfinansowany był w 85% ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego oraz w 3% z dotacji celowej z budżetu krajowego. Poziom wkładu własnego beneficjenta wynosił 12%.
	
Źródło finansowania)	Wydatki bieżące	Wydatki majątkowe	
 Rok realizacji programu polityki zdrowotnej: 2020	
1.	Europejski Fundusz Społeczny	0,00	0,00	
2.	Dotacja celowa z budżetu państwa	0,00	0,00	
3.	Wkład własny beneficjenta	0,00	0,00	
Rok realizacji programu polityki zdrowotnej: 2021	
1.	Europejski Fundusz Społeczny	110 128,65 zł	0,00	
2.	Dotacja celowa z budżetu państwa	3 886,90 zł	0,00	
3.	Wkład własny beneficjenta	46 154,85 zł	0,00	
Rok realizacji programu polityki zdrowotnej: 2022	
1.	Europejski Fundusz Społeczny	2 708 731,73 zł	0,00	
2.	Dotacja celowa z budżetu państwa	95 602,32 zł	0,00	
3.	Wkład własny beneficjenta	371 657,06 zł	0,00	
 Rok realizacji programu polityki zdrowotnej: 2023
	
1.	Europejski Fundusz Społeczny	4 272 218,32 zł	0,00	
2.	Dotacja celowa z budżetu państwa	150 784,18 zł	0,00	
3.	Wkład własny beneficjenta	556 242,78 zł	0,00	
Cały okres realizacji programu polityki zdrowotnej	
Źródło finansowania 5)	Wydatki bieżące	Wydatki majątkowe	
		-	
1. Europejski Fundusz Społeczny	7 091 078,70 zł	0,00	
2. Dotacja celowa z budżetu państwa	250 273,40 zł	0,00	
3. Wkład własny beneficjenta	974 054,69 zł	0,00	
Koszty jednostkowe realizacji programu polityki zdrowotnej)

Średni koszt jednostkowy w przeliczeniu na pojedynczego uczestnika Programu 2 475,72 zł.  Koszt jednostkowy dotyczy kosztu bezpośredniego kompleksowej rehabilitacji uczestnika Programu.
	
Informacje o problemach, które wystąpiły w trakcie realizacji
programu polityki zdrowotnej
	Opis podjętych działań modyfikujących:)

Problem 1: Pandemia COVID-19.

	Działanie modyfikujące:  wprowadzanie we współpracy z IZ modyfikacji do zakresu działań projektowych; wydłużenie okresu realizacji projektu; realizacja wsparcia w formie zdalnej (tam, gdzie było to możliwe); indywidualny sposób realizacji świadczeń; stosowanie środków ochrony osobistej.	
Problem 2: Konieczność obejmowania wszystkich uczestników rozbudowanym katalogiem form wsparcia.
	Działanie modyfikujące:  intensywne działania informacyjne 
i rekrutacyjne w celu zapewnienia odpowiedniej liczby uczestników.	
Problem 3: Ograniczony poziom zainteresowania uczestników wsparciem realizowanym w komponentach edukacyjnych projektów.
	Działanie modyfikujące: zapewnienie możliwie jak największej elastyczności w realizacji wsparcia (elastyczne godziny, tworzenie kilku grup zajęciowych, zapewnienie opieki nad dziećmi 
w trakcie zajęć dla rodziców).	
Problem 4: Złożoność procedur rekrutacyjnych i wymaganej od uczestników dokumentacji. 

	Działanie modyfikujące: utrzymywanie ciągłego kontaktu z uczestnikami; podejmowanie działań ponaglających (w kwestii przekazania przez uczestników niezbędnej dokumentacji); udzielanie niezbędnej pomocy merytorycznej; uzasadnianie celowości przekazywania przez uczestników określonego rodzaju informacji.	
Miejscowość

Katowice	27.03.2024 r. 

Data sporządzenia raportu końcowego 
z realizacji programu polityki zdrowotnej	

Agnieszka Barczyk 

Dyrektor Departamentu Nadzoru Podmiotów Leczniczych i Ochrony Zdrowia
……………….……………………..
oznaczenie i podpis osoby sporządzającej raport końcowy z realizacji programu polityki zdrowotne)	
	28.03.2024 r. 

Data akceptacji raportu końcowego 
z  realizacji programu polityki zdrowotnej	

Anna Jedynak-Rykała 

Wicemarszałek Województwa Śląskiego
………….…………………………
oznaczenie i podpis osoby akceptującej raport końcowy z realizacji programu polityki zdrowotnej9)